Đề xuất tăng mức thu nhập xác định người phụ thuộc lên 3 triệu đồng/tháng

Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo Thông tư quy định thuế TNCN. Tại dự thảo này, Bộ Tài chính đề xuất sửa đổi mức thu nhập làm căn cứ xác định người phụ thuộc mà người nộp thuế được áp dụng giảm trừ.

Theo Bộ Tài chính, hiện hành, mức thu nhập làm căn cứ xác định người phụ thuộc là không có thu nhập hoặc có thu nhập bình quân tháng trong năm từ tất cả các nguồn thu nhập không vượt quá 1.000.000 đồng. Mức thu nhập để xác định người phụ thuộc được quy định tại Thông tư số 111/2013/TT-BTC từ năm 2013. Đến nay, giá cả, mức chi tiêu, thu nhập đã thay đổi, do đó, cần thiết điều chỉnh mức này cho phù hợp với thực tế.

Căn cứ mức thu nhập bình quân, mức chi tiêu bình quân và tiêu chí về thu nhập của hộ nghèo, hộ cận nghèo giai đoạn 2026-2030, Bộ Tài chính đề xuất mức thu nhập làm căn cứ xác định người phụ thuộc tương đương ngưỡng này.

(Ảnh minh họa)

Theo đó, mức thu nhập để xác định người phụ thuộc là có thu nhập bình quân tháng trong năm từ tất cả các nguồn thu nhập không vượt quá 3 triệu đồng, tăng 2 triệu đồng so với hiện hành (đang là 1 triệu đồng), mức tăng này cao hơn mức tăng của chi tiêu bình quân đầu người và thu nhập bình quân đầu người trong giai đoạn từ năm 2014 đến nay và dự báo cho một số năm tiếp theo, đồng thời cũng cao hơn mức thu nhập bình quân để xác định hộ nghèo tại khu vực thành thị quy định tại Nghị định số 351/2025/NĐ-CP.

Trước đó, góp ý về nội dung này, Cục Thuế đề nghị đơn vị soạn thảo nghiên cứu, xem xét điều chỉnh mức thu nhập làm căn cứ xác định người phụ thuộc đối với trường hợp con trên 18 tuổi đang học đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp, dạy nghề, học bậc học phổ thông.

Lý giải về đề nghị trên, Cục Thuế cho rằng, hiện nay chi phí giáo dục đại học đối với sinh viên khá cao (ví dụ: 1 gia đình có con đang theo học bậc đại học sẽ phải chi trả học phí, tiền ăn, tiền sinh hoạt, nhà ở,…). Việc sinh viên đi làm thêm để nâng cao kỹ năng và phụ giúp gia đình là điều phổ biến. Như vậy, nếu thực hiện theo quy định tại dự thảo Thông tư như trên thì con đang học đại học mà có thu nhập hơn 3 triệu đồng (~36 triệu đồng/năm) thì không được xác định là người phụ thuộc được giảm trừ. Điều này là chưa phù hợp với thực tế mức sinh hoạt phí của sinh viên hiện nay.

Bên cạnh đó, Cục Thuế cũng đề nghị đơn vị soạn thảo nghiên cứu bổ sung hướng dẫn về cách xác lập “thu nhập bình quân tháng” đối với các cá nhân có thu nhập không ổn định trong năm để người nộp thuế tự kê khai và chịu trách nhiệm.

Cục Thuế dẫn chứng, trong trường hợp, người phụ thuộc là con trên 18 tuổi theo học bậc đại học, tháng 6 năm 2026 đi làm tại công ty và có thu nhập từ tháng 9 đến hết tháng 12 năm 2026 là 250.000.000 đồng, nếu tính thu nhập bình quân tháng trong năm (12 tháng) thì thu nhập là 20 triệu đồng/tháng. Như vậy, từ tháng 1 đến tháng 5 năm 2026, khi người phụ thuộc vẫn đang học bậc đại học thì người nộp thuế không được tính giảm trừ gia cảnh cho người phụ thuộc là con trong khi từ tháng 1 đến tháng 5 thì người phụ thuộc vẫn chưa có thu nhập.

Cục Thuế cho rằng, cần làm rõ, "thu nhập bình quân tháng trong năm từ tất cả các nguồn” được tính theo 12 tháng hay số tháng phát sinh thu nhập, thu nhập để xác định thu nhập bình quân có bao gồm thu nhập miễn thuế hay không. Đồng thời đề xuất thu nhập bình quân tháng trong năm từ tất cả các nguồn được tính theo số tháng phát sinh thu nhập.

Đối với quy định “trong độ tuổi lao động”, Cục Thuế lưu ý cần có dẫn chiếu căn cứ quy định của pháp luật để quy định cho các đối tượng là cá nhân trong độ tuổi lao động. Bởi theo quy định của Bộ Luật lao động, trong độ tuổi lao động có nhiều khung do áp dụng theo ngành nghề thông thường và các ngành nghề đặc thù có khung xác định độ tuổi lao động khác nhau.