Điểm chuẩn đại học biến động ra sao?

Thí sinh đến Trường Đại học Thủ Dầu Một (TPHCM) để được tư vấn đăng ký, điều chỉnh và bổ sung nguyện vọng xét tuyển đại học, ngày 2/7. Ảnh: TDMU.

Nhiều chuyên gia nhận định điểm chuẩn nhiều ngành, tổ hợp sẽ giảm 0,5-3 điểm so với năm trước, trong đó khối C00 biến động mạnh nhất. Riêng các ngành tốp đầu và tổ hợp B00 vẫn giữ mức cạnh tranh cao, thậm chí có thể nhích nhẹ.

Phổ điểm thuận lợi cho tuyển sinh đại học

Phân tích phổ điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2026 ở tất cả các môn, GS.TSKH Nguyễn Đình Đức, Đại học Quốc gia Hà Nội nhận định rằng, tỷ lệ điểm giỏi năm nay đã giảm đáng kể.

Theo ông, mục tiêu xây dựng một kỳ thi tốt nghiệp THPT vừa bảo đảm yêu cầu xét tốt nghiệp, vừa phục vụ tuyển sinh đại học một cách công bằng, khách quan và chính xác đang từng bước được hiện thực hóa, giúp thí sinh không phải tham gia quá nhiều kỳ thi khác nhau, đồng thời tạo sự yên tâm cho các trường đại học khi sử dụng kết quả để tuyển sinh.

Ông Nguyễn Đình Đức đánh giá, đề thi năm nay đã có sự cải tiến rõ nét về khả năng phân hóa, thể hiện qua việc không còn tình trạng “mưa điểm giỏi” và tỷ lệ điểm trung bình ở mức cao như những năm trước.

Cũng theo ông Đức, bên cạnh yếu tố tích cực đến từ việc tăng cường phân hóa đề thi, một nguyên nhân quan trọng khác là ngành giáo dục đã mạnh dạn hướng tới mục tiêu học thật, đánh giá đúng thực lực và năng lực của thí sinh.

Với kinh nghiệm nhiều năm giảng dạy và tham gia công tác tuyển sinh đại học, ông cho rằng các trường hoàn toàn có thể yên tâm sử dụng kết quả kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 để tuyển sinh.

ThS Cù Xuân Tiến, Trưởng phòng Tuyển sinh và Công tác sinh viên tại Trường Đại học Kinh tế - Luật, Đại học Quốc gia TPHCM trong một buổi tư vấn tuyển sinh năm 2026. Ảnh: UEL.

Nhiều chuyên gia tại các trường đại học cũng có chung nhận định về chất lượng phổ điểm năm nay.

ThS Cù Xuân Tiến, Trưởng phòng Tuyển sinh và Công tác sinh viên tại Trường Đại học Kinh tế - Luật, Đại học Quốc gia TPHCM cho biết, nhìn tổng thể, mặt bằng điểm của nhiều môn thi thấp hơn năm trước nhưng khả năng phân loại thí sinh lại tốt hơn, qua đó tạo thuận lợi cho công tác xét tuyển của các trường đại học.

Theo ông Tiến, điểm nổi bật của phổ điểm năm nay là sự phân hóa mạnh, trong đó nhóm thí sinh có học lực tốt vẫn thể hiện rõ ưu thế, còn phần lớn thí sinh tập trung ở vùng điểm trung bình. Một số môn thi cũng ghi nhận những biến động đáng chú ý. Môn Toán phục hồi mạnh sau một năm được đánh giá là khó, số điểm 10 tăng từ hơn 500 lên trên 4.000, trở thành “trụ” nâng đỡ cho nhiều tổ hợp xét tuyển.

Ở chiều ngược lại, môn Địa lý gây bất ngờ khi từ môn có nhiều điểm cao trở thành môn khó, tỷ lệ thí sinh đạt từ 7 điểm trở lên giảm từ khoảng 45% xuống còn 14%. Giáo dục Kinh tế và Pháp luật cũng ghi nhận mức giảm rất mạnh khi tỷ lệ đạt từ 7 điểm trở lên từ gần 78% chỉ còn khoảng 8%. Bên cạnh đó, điểm môn Vật lý giảm sâu, trong khi Tiếng Anh tiếp tục là môn có nhiều thí sinh đạt điểm thấp nhất với hơn một nửa số bài thi dưới mức trung bình.

Điểm chuẩn biến động theo từng trường, ngành

Từ diễn biến phổ điểm các môn thi và các tổ hợp xét tuyển, nhiều chuyên gia cho rằng điểm chuẩn đại học năm 2026 sẽ có sự điều chỉnh theo từng nhóm ngành và từng tổ hợp.

GS.TSKH Nguyễn Đình Đức cho rằng, điểm chuẩn của các trường tốp trên, đặc biệt ở những ngành “hot” có thể giảm khoảng 1 - 3 điểm so với năm trước. Trong đó, tổ hợp C00 được dự báo giảm mạnh nhất. Với các tổ hợp còn lại, biên độ dao động chủ yếu khoảng 1 điểm và điểm chuẩn sẽ ổn định trong khoảng từ 15 - 20 điểm.

Biểu đồ phổ điểm thi THPT môn Toán, năm 2026. Ảnh: Bộ GD&ĐT.

Ở góc độ phân tích theo tổ hợp xét tuyển, ThS Cù Xuân Tiến cho biết xu hướng biến động khá rõ. Tổ hợp B00 (Toán - Hóa học - Sinh học) được dự báo tăng mạnh nhất; D01 (Toán - Ngữ văn - Tiếng Anh) tăng nhẹ; A00 (Toán - Vật lý - Hóa học) gần như ổn định; A01 (Toán - Vật lý - Tiếng Anh) giảm nhẹ; trong khi C00 (Ngữ văn - Lịch sử - Địa lý) được dự báo giảm sâu nhất.

Theo ông Tiến, các tổ hợp có môn Toán nhìn chung được hưởng lợi từ phổ điểm năm nay, trong khi các tổ hợp thiên về khoa học xã hội có xu hướng giảm.

Xét theo từng nhóm ngành, ông Tiến cho rằng nhóm ngành ở các trường tốp đầu sẽ không biến động nhiều do điểm chuẩn chủ yếu được quyết định bởi nhóm thí sinh có điểm cao - nguồn tuyển vẫn khá dồi dào.

Riêng các ngành sử dụng tổ hợp B00 có thể tăng điểm chuẩn, nhóm ngành xét tuyển khối A giữ ổn định, còn nhóm ngành xét tuyển khối C sẽ giảm rõ rệt.

Đối với nhóm trường tốp giữa, điểm chuẩn có thể giảm nhẹ ở các tổ hợp khoa học xã hội và các tổ hợp có môn Tiếng Anh, trong khi vẫn ổn định ở các tổ hợp có môn Toán. Với nhóm trường tốp dưới, điểm chuẩn chủ yếu dao động quanh ngưỡng bảo đảm chất lượng đầu vào nên ít biến động; yếu tố quyết định chủ yếu vẫn là số lượng thí sinh đăng ký xét tuyển hơn là phổ điểm.

Thí sinh dự thi đánh giá năng lực năm 2026, do Đại học Quốc gia TPHCM tổ chức.

ThS Phạm Thái Sơn, Giám đốc Trung tâm Tuyển sinh và Truyền thông, Trường Đại học Công Thương TPHCM cũng có những dự báo khá tương đồng với các chuyên gia trên.

Ông phân tích, phổ điểm môn Toán năm nay tập trung ở mức điểm trung bình 5,65, cao hơn khoảng 1 điểm so với năm trước. Môn Hóa học cũng có điểm trung bình tăng khoảng 0,3 điểm, trong khi môn Vật lý giảm khoảng 1,43 điểm.

Đối với môn Tiếng Anh, điểm trung bình năm nay đạt 5,07, thấp hơn mức 5,38 của năm 2025. Đáng chú ý, hơn 50% thí sinh có điểm dưới trung bình, tăng khoảng 12% so với năm trước.

Tổng hợp các yếu tố trên, ông Sơn dự báo điểm chuẩn tổ hợp A00 sẽ tăng nhẹ khoảng 0,25 - 0,75 điểm nhờ phổ điểm môn Toán cải thiện. Trong khi đó, A01 và D01 nhiều khả năng giảm khoảng 0,5 điểm ở một số trường do kết quả môn Tiếng Anh thấp hơn năm trước.

Đối với tổ hợp B00, điểm chuẩn các ngành thuộc khối Y Dược có thể tăng khoảng 0,25 - 0,75 điểm, còn tại nhiều trường đại học tư thục dự kiến vẫn giữ ổn định như năm 2025.

Điểm chuẩn của các trường biến động ra sao?

Từ diễn biến phổ điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2026, nhiều cơ sở đào tạo đã đưa ra những dự báo ban đầu về điểm chuẩn theo phương thức xét điểm thi tốt nghiệp THPT.

Theo ThS Phạm Thái Sơn, Giám đốc Trung tâm Tuyển sinh và Truyền thông, Trường Đại học Công Thương TPHCM, nhóm ngành Công nghệ thông tin, Khoa học dữ liệu và Trí tuệ nhân tạo nhiều khả năng tăng nhẹ điểm chuẩn.

Với mức điểm từ khoảng 21 - 23,5, thí sinh có thể yên tâm hơn về cơ hội trúng tuyển bởi đây vẫn là nhóm ngành “nóng”, có nhu cầu nhân lực lớn. Các ngành Logistics và Quản lý chuỗi cung ứng, Marketing, Kinh doanh quốc tế được dự báo tăng khoảng 0,25 điểm nhờ nhu cầu tuyển dụng tiếp tục duy trì ở mức cao.

Ngành Thương mại điện tử có thể tăng tối đa khoảng 0,5 điểm do vẫn hưởng lợi từ xu hướng chuyển đổi số. Trong khi đó, các ngành Quản trị kinh doanh, Kế toán, Tài chính - Ngân hàng được dự báo giữ ổn định.

Đối với nhóm ngành Công nghệ thực phẩm, Công nghệ sinh học và Công nghệ hóa học, ThS Phạm Thái Sơn cho rằng điểm chuẩn có thể giảm nhẹ do chỉ tiêu tuyển sinh năm nay tăng thêm khoảng 200 so với năm trước. Các ngành Du lịch, Nhà hàng, Khách sạn và Luật dự kiến không có nhiều biến động, điểm chuẩn cơ bản giữ ổn định.

Học sinh trải nghiệm môi trường học tập tại Trường Đại học Văn Lang. Ảnh: VLU.

Trong khi đó, nhiều trường đại học năm 2026 có xu hướng tinh gọn phương thức tuyển sinh, chuyển sang áp dụng phương thức xét tuyển tổng hợp với nhiều tiêu chí đánh giá thay vì phụ thuộc chủ yếu vào điểm thi tốt nghiệp THPT. Xu hướng này thể hiện rõ tại các trường thành viên của Đại học Quốc gia TPHCM.

Ví dụ, Trường Đại học Kinh tế - Luật năm nay chỉ sử dụng một phương thức xét tuyển tổng hợp theo thang điểm 100. Điểm xét tuyển được tính từ ba thành phần gồm kết quả kỳ thi Đánh giá năng lực của Đại học Quốc gia TPHCM, điểm thi tốt nghiệp THPT và điểm học bạ 3 năm THPT, đồng thời cộng điểm thưởng đối với thí sinh có chứng chỉ tiếng Anh và điểm ưu tiên theo quy định.

Theo đó, điểm chuẩn sẽ được công bố theo thang điểm 100, thay vì thang điểm 30 của kỳ thi tốt nghiệp THPT hay thang điểm 1.200 của kỳ thi Đánh giá năng lực như trước đây.

Theo ThS Cù Xuân Tiến, việc thay đổi phương thức và thang điểm xét tuyển khiến điểm chuẩn năm 2026 không thể so sánh trực tiếp với các năm trước.

Vì vậy, ông Tiến cho rằng, việc dự báo điểm chuẩn tăng hay giảm bao nhiêu điểm so với năm 2025 gần như không còn nhiều ý nghĩa. Bên cạnh đó, điểm thi tốt nghiệp THPT chỉ là một thành phần trong công thức xét tuyển nên biến động của phổ điểm năm nay sẽ không tác động trực tiếp và mạnh đến điểm chuẩn như trước.

ThS Nguyễn Thị Kim Phụng, Phó Trưởng phòng phụ trách Phòng Tuyển sinh, Truyền thông và Quan hệ doanh nghiệp, Trường Đại học Tài chính - Marketing TPHCM cho biết, hiện vẫn chưa thể đưa ra dự báo chính xác về điểm chuẩn năm 2026 do còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như chỉ tiêu tuyển sinh, số lượng nguyện vọng đăng ký, phổ điểm của thí sinh cũng như cách quy đổi điểm giữa các phương thức xét tuyển.