Điện Kremlin: Nga sẵn sàng giúp Iran lưu trữ uranium

Điện Kremlin cho biết Nga nỗ lực hạ nhiệt căng thẳng xoay quanh Iran, đồng thời khẳng định Moskva từ lâu đã đề nghị hỗ trợ xử lý hoặc lưu trữ uranium làm giàu của Tehran. Khi được hỏi liệu Nga có đang thảo luận với Iran và Mỹ về khả năng tiếp nhận uranium làm giàu của Iran hay không, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết: “Chủ đề này nằm trong chương trình nghị sự từ khá lâu”.

Ông Peskov khẳng định Nga đã đưa ra đề xuất này trong một thời gian dài, coi đây là một phương án có thể giúp loại bỏ một số “điểm gây căng thẳng” đối với nhiều quốc gia.

“Hiện nay, Nga đang tiếp tục các nỗ lực của mình, duy trì liên lạc với tất cả các bên liên quan và sẵn sàng làm hết khả năng để giảm leo thang căng thẳng xung quanh Iran”, ông Peskov nói thêm.

Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov (Ảnh tư liệu: Reuters/Ramil Sitdikov/Pool/File Photo)

Cùng ngày, quan chức Bộ Ngoại giao Iran cho biết Tehran đang cân nhắc các điều kiện để sớm nối lại đàm phán với Mỹ, sau khi hai bên phát tín hiệu sẵn sàng khôi phục ngoại giao nhằm giải quyết tranh chấp hạt nhân kéo dài và xoa dịu nguy cơ bùng phát xung đột mới trong khu vực.

Căng thẳng leo thang trong bối cảnh Hải quân Mỹ tăng cường hiện diện gần Iran, sau chiến dịch trấn áp biểu tình lan rộng hồi tháng trước.

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuần trước cho biết Iran đang “đàm phán nghiêm túc”, trong khi quan chức an ninh hàng đầu Iran Ali Larijani xác nhận trên mạng xã hội X rằng các khâu chuẩn bị cho vòng thương lượng mới đang được triển khai.

Lãnh tụ Tối cao Iran Ayatollah Ali Khamenei phát biểu trong một cuộc họp tại Tehran, Iran, ngày 1/2/2026. (Ảnh: Văn phòng Lãnh tụ Tối cao Iran/WANA (West Asia News Agency) cung cấp qua Reuters)

Theo các nguồn tin Iran, Washington đưa ra 3 điều kiện để nối lại đàm phán bao gồm chấm dứt hoàn toàn làm giàu uranium, hạn chế chương trình tên lửa đạn đạo và ngừng hậu thuẫn các lực lượng ủy nhiệm trong khu vực. Tehran lâu nay bác bỏ cả ba yêu cầu, coi đây là sự xâm phạm chủ quyền. Tuy nhiên, hai quan chức Iran nói với Reuters rằng chương trình tên lửa – hơn là vấn đề làm giàu uranium – mới là trở ngại lớn nhất.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei cho biết Tehran đang xem xét “mọi khía cạnh của tiến trình đàm phán”, đồng thời nhấn mạnh nước này cần sớm được dỡ bỏ các lệnh trừng phạt mà Iran cho là bất công.

Một quan chức cấp cao Iran và một nhà ngoại giao phương Tây cho hay đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff có thể gặp Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi tại Thổ Nhĩ Kỳ trong những ngày tới. Một quan chức đảng cầm quyền Thổ Nhĩ Kỳ xác nhận các cuộc trao đổi trong tuần này sẽ tập trung vào ngoại giao, qua đó tạm thời giảm nguy cơ Mỹ tiến hành không kích.

Phía Iran cho biết sẵn sàng thể hiện linh hoạt về vấn đề làm giàu uranium, bao gồm khả năng bàn giao khoảng 400 kg uranium làm giàu cao hoặc chấp nhận mức làm giàu bằng 0 theo mô hình liên danh. Đổi lại, Tehran yêu cầu Mỹ rút các khí tài quân sự khỏi khu vực lân cận trước khi khởi động đàm phán.

“Giờ quả bóng đang ở phần sân của ông Trump”, một quan chức Iran nhận định.

Sau năm vòng đàm phán đình trệ từ tháng 5/2023, nhiều bất đồng cốt lõi vẫn tồn tại giữa Tehran và Washington, trong đó có yêu cầu của Iran được duy trì làm giàu uranium trong nước và việc từ chối chuyển toàn bộ lượng uranium làm giàu cao ra nước ngoài. Iran cho biết hoạt động làm giàu đã dừng lại kể từ các cuộc không kích của Mỹ nhằm vào ba cơ sở hạt nhân hồi tháng 6. Tuy nhiên, Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế vẫn liên tục yêu cầu Tehran làm rõ số phận lượng uranium làm giàu cao còn lại.

Ảnh minh họa: Reuters/Dado Ruvic/Illustration.

Các nước phương Tây lo ngại chương trình làm giàu uranium của Iran có thể tạo ra vật liệu cho đầu đạn hạt nhân, trong khi Tehran khẳng định chương trình này chỉ phục vụ phát điện và các mục đích dân sự. Nguồn tin Iran cho hay nước này có thể chuyển uranium làm giàu cao ra nước ngoài và tạm ngừng làm giàu, với điều kiện thỏa thuận phải bao gồm việc dỡ bỏ các lệnh trừng phạt kinh tế.

(Nguồn: Reuters)

Diễm Châu