Đồng bộ giải pháp để thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công

Xã Thăng Phú đang tập trung nguồn lực để đẩy nhanh tiến độ các dự án.

Khơi thông mặt bằng và nguồn vật liệu

Ghi nhận thực tế tại xã Thăng Phú, công trình cầu tổ 8, thôn Đức An đang được Liên danh Công ty CP TVXD Đại Thành Công – Công ty TNHH ĐTXD Nguyên Nam tập trung máy móc, thiết bị và nhân công để thi công. Đây là công trình cấp thiết nhằm phục vụ nhu cầu đi lại của người dân do tuyến đường thường xuyên bị chia cắt mỗi khi mưa lớn. Sau thời gian khắc phục khó khăn về nguồn vật liệu và đẩy mạnh vận động người dân hiến đất, hạng mục cầu đã cơ bản bảo đảm tiến độ. Hiện dự án đạt khoảng 50% khối lượng; dự kiến đến hết tháng 11-2026, khối lượng thực hiện đạt 90% và bảo đảm lưu thông cho người dân. Cũng tại xã Thăng Phú, dự án đường từ cầu Mân - ĐH21.TB do Công ty CP XDDV và TM Thuận Đức thi công đã hoàn thành, đưa vào khai thác 1,5km; 300m còn lại đang được đơn vị thi công hoàn thiện mặt bằng, tập kết vật tư. Hiện khối lượng thực hiện của dự án đạt khoảng 75% và phấn đấu hoàn thành trong tháng 11-2026.

Là công trình trọng điểm của xã Thăng Trường, dự án nâng cấp, mở rộng nền, mặt đường ĐH1.TB và hệ thống thoát nước, điện chiếu sáng trên tuyến đường trục chính trung tâm xã, có tổng mức đầu tư khoảng 9,2 tỷ đồng, đang gặp khó khăn về tiến độ. Dù được khởi công vào đầu tháng 8-2026 nhưng phần lớn các hạng mục của dự án vẫn còn dang dở. Đơn vị thi công là Công ty TNHH XDTM và DV Nhân Trí chủ yếu triển khai hệ thống cống, nhưng nhân công và máy móc huy động không nhiều, hoạt động rải rác trên tuyến. Dù dự án phải hoàn thành vào tháng 1-2027 nhưng khối lượng thi công mới đạt khoảng 15%.

Nhìn chung, việc nhiều công trình, dự án chậm tiến độ hoặc giải ngân chưa đáp ứng yêu cầu đặt ra chủ yếu do vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng (GPMB), khan hiếm nguồn vật liệu và giá cả thực tế tăng cao so với dự toán hợp đồng. Điều này khiến chủ đầu tư và đơn vị thi công lúng túng trong việc tìm kiếm giải pháp khắc phục, chưa thể giải quyết dứt điểm các điểm nghẽn để đẩy nhanh tiến độ. Trong đó, nhà thầu thường bị động trong việc tìm kiếm, tập kết vật liệu phục vụ thi công; bước vào giai đoạn cuối năm, thời tiết lại có diễn biến bất lợi, mưa nhiều...

Dự án Cầu tổ 8, thôn Đức An, xã Thăng Phú nỗ lực về đích trong năm 2026.

Nhận diện điểm nghẽn, thúc đẩy giải ngân

Theo UBND xã Thăng Phú, thời gian qua, địa phương đã tập trung chỉ đạo, điều hành nhằm đẩy nhanh tiến độ đầu tư công và triển khai các công trình, dự án. Hiện xã đã khởi công 29 dự án mới với tổng mức đầu tư 64,637 tỷ đồng (1 dự án tạm dừng do chưa có quỹ đất tái định cư); đã phân bổ vốn và đang triển khai 28/29 dự án; 5 dự án đã hoàn thành và giải ngân 100% vốn kế hoạch. Các dự án còn lại đang tiếp tục triển khai theo kế hoạch. Hiện tỷ lệ giải ngân kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026 đạt khoảng 62%.

Ông Hồ Chí Dũng – Phó Chủ tịch UBND xã Thăng Phú – cho biết, nhằm tháo gỡ các điểm nghẽn, địa phương tập trung phối hợp với các cơ quan, đơn vị để đẩy nhanh công tác GPMB, quy hoạch và bố trí tái định cư; đôn đốc nhà thầu tập trung máy móc, thiết bị, tìm kiếm nguồn vật tư để bảo đảm tiến độ cũng như kế hoạch giải ngân vốn. Hiện phần lớn các dự án giao thông do xã làm chủ đầu tư đều thực hiện theo chủ trương "Nhà nước và Nhân dân cùng làm", nên nhận được sự ủng hộ, đồng thuận lớn của người dân trong việc hiến đất, vật kiến trúc. Đối với các dự án chậm tiến độ, khó hoàn thành trong năm 2026, xã đã có phương án chuyển nguồn vốn sang công trình khác nhằm bảo đảm giải ngân.

Dự án nâng cấp, mở rộng nền, mặt đường ĐH1.TB, xã Thăng Trường đang chậm tiến độ.

Trung tâm Cung ứng dịch vụ sự nghiệp công xã Thăng Trường thừa nhận tuyến đường ĐH1.TB đang gặp khó khăn trong công tác GPMB. Thời gian qua, chính quyền địa phương đã huy động các tổ chức tham gia tuyên truyền, vận động người dân hiến đất; xã hỗ trợ 50% giá trị vật kiến trúc bị ảnh hưởng, cần di dời. Hiện dự án đã có chuyển biến tích cực; địa phương tiếp tục đôn đốc nhà thầu đẩy nhanh thi công nhằm bù đắp khối lượng chậm tiến độ trước đó. Hiện xã có 6 công trình đã hoàn thành và đưa vào khai thác, sử dụng; trong tháng 11 dự kiến có thêm 6 công trình về đích; các công trình còn lại phấn đấu hoàn thành, bảo đảm tỷ lệ giải ngân trong tháng 12-2026.

Các địa phương thừa nhận, những yếu tố như biến động giá vật liệu, khó khăn trong công tác giải phóng mặt bằng và thời tiết mưa nhiều đã ảnh hưởng đến tiến độ dự án. Riêng tình trạng thiếu hụt nguồn cung vật liệu đang trở thành bài toán khó, trong khi nhu cầu tăng cao do nhiều dự án được triển khai đồng loạt. Tuy nhiên, nguyên nhân chủ quan vẫn là chủ yếu. Điển hình là chất lượng lập kế hoạch chưa cao, phân bổ vốn còn dàn trải; một số dự án được bố trí vốn tạm ứng ở mức cao nhưng tiến độ thi công thực tế không bảo đảm; công tác giải phóng mặt bằng chưa đồng đều, thiếu quyết liệt; quá trình phối hợp giữa các cơ quan chưa chặt chẽ.