Đồng hành nâng cao quyền năng kinh tế cho phụ nữ
Không dừng lại ở những mô hình sản xuất nhỏ lẻ hay tự phát, bức tranh khởi nghiệp và phát triển kinh tế của phụ nữ Ninh Bình hôm nay đang ghi dấu những bước chuyển mạnh mẽ. Từ sự đồng hành, tiếp sức bài bản của các cấp Hội Phụ nữ, ngày càng có nhiều hội viên tự tin bước ra khỏi vùng an toàn, làm chủ công nghệ, chuyển đổi xanh và biến nguồn lực bản địa thành những giá trị kinh tế bền vững.

Hội LHPN phường Tây Hoa Lư thăm, động viên mô hình khởi nghiệp của chị Lã Phương Hằng. Ảnh: Minh Hải
Bản lĩnh và khát vọng vươn lên
Khởi nghiệp vốn chưa bao giờ là con đường bằng phẳng. Với phụ nữ, hành trình ấy càng thêm phần gian nan khi họ vừa phải chu toàn trách nhiệm gia đình, vừa đối mặt với vô vàn áp lực từ rào cản định kiến, sự thiếu hụt nguồn vốn cho đến những bỡ ngỡ ban đầu trước công nghệ và thị trường cạnh tranh. Thế nhưng, khi khát vọng làm giàu chính đáng hòa cùng tư duy đổi mới, họ đã tự viết nên câu chuyện thành công bằng chính sự kiên định và bàn tay khéo léo của mình.
Câu chuyện của chị Dương Thị Tuyết (xóm Lạc Thành, xã Giao Hòa) là minh chứng rõ nét cho sự thích ứng nhanh nhạy của phụ nữ trước làn sóng chuyển đổi số và thương mại điện tử. Vốn dành trọn tình yêu cho tà áo dài truyền thống - biểu tượng tâm hồn và cốt cách của người phụ nữ Việt Nam, chị Tuyết luôn đau đáu làm sao để giữ trọn nét duyên của trang phục dân tộc mà vẫn bắt nhịp được với thị hiếu thời đại. Không dừng lại ở cách làm nhỏ lẻ, manh mún, chị tiên phong đứng ra vận động, liên kết với các hộ dân lân cận để thành lập Hợp tác xã (HTX) Áo dài Thiên Tuyết.

Chị Dương Thị Tuyết kiểm tra từng đường thêu họa tiết trên dây chuyền thêu vi tính hiện đại tại xưởng sản xuất. Ảnh: Nguyễn Lựu
Trên nền tảng kỹ thuật thêu tay truyền thống, chị Tuyết đã mạnh dạn đầu tư hệ thống máy móc, thiết bị thêu vi tính hiện đại và đưa phần mềm thiết kế đồ họa vào sáng tạo họa tiết. Chị không ngừng nghiên cứu, cập nhật nhanh các kiểu dáng cách tân để đáp ứng gu thẩm mỹ đa dạng của khách hàng cả trong và ngoài nước. Với chị Tuyết, may áo dài là sự kết hợp khắt khe giữa nghệ thuật và sự chuẩn xác: từng đường cắt, số đo phải ôm sát cơ thể nhưng vẫn tạo cảm giác nhẹ nhàng, thanh thoát khi di chuyển; mỗi đường kim, mũi chỉ không chỉ để hoàn thiện một bộ trang phục mà còn truyền tải cái hồn của văn hóa.
Đặc biệt, nhận thấy thói quen tiêu dùng đã thay đổi, chị Tuyết chủ động đưa tà áo dài lên không gian số. HTX duy trì đều đặn 2 đến 3 phiên livestream bán hàng mỗi ngày trên các sàn thương mại điện tử. Những buổi phát trực tiếp ấy không chỉ kéo lượng tương tác tăng cao mà còn mang về lượng đơn đặt hàng lớn từ khắp mọi miền. Vào những mùa cao điểm, mỗi tháng, HTX sản xuất hàng nghìn sản phẩm, tạo việc làm và thu nhập ổn định cho khoảng 30 lao động thường xuyên và hàng trăm lao động thời vụ.
“Với tôi, may áo dài không đơn thuần là một cái nghề để mưu sinh, kiếm sống. Đó là cách để người phụ nữ gìn giữ, tôn vinh nét đẹp văn hóa dân tộc, và khi mình biết ứng dụng công nghệ, chủ động tìm kiếm thị trường, tà áo dài quê hương sẽ càng có cơ hội vươn xa” chị Dương Thị Tuyết trải lòng.
Cùng chung mạch nguồn tình yêu với quê hương nhưng ở một góc tiếp cận khác, chị Lã Phương Hằng (tổ dân phố Trung Trữ, phường Tây Hoa Lư) lại tìm thấy cơ hội làm giàu ngay từ các dịch vụ du lịch của địa phương. Nhận thấy du khách thập phương đến với Ninh Bình luôn say đắm trước cảnh sắc thiên nhiên nhưng quà lưu niệm mang dấu ấn riêng của vùng đất Cố đô lại chưa thật sự phong phú, chị nảy ra ý tưởng biến chiếc nón lá bình dị thành tấm toan nghệ thuật. Dưới nét cọ khéo léo của người từng gắn bó với hội họa mầm non, những danh thắng tiêu biểu như Quần thể danh thắng Tràng An, Cố đô Hoa Lư, chùa Bái Đính hay Tam Cốc rực vàng mùa lúa chín lần lượt hiện lên sống động, bền bỉ trên nền nón lá mộc mạc.

Nhiều cảnh đẹp quê hương được chị Lã Phương Hằng truyền tải qua các sản phẩm thủ công như nón lá, túi xách. Ảnh: Minh Hải
Hàng nghìn chiếc nón vẽ tay mang nhãn hiệu “Nón lá Bông Lau” đã theo chân du khách đi khắp mọi miền, mở ra một mô hình sinh kế giàu tiềm năng cho nhiều lao động nữ. Chia sẻ về công việc của mình, chị Hằng cho biết:
“Một chiếc nón có thể theo chân du khách tới nhiều vùng miền, thậm chí ra nước ngoài. Bởi thế, giá trị của sản phẩm không dừng lại ở giá bán, mà mỗi chiếc nón còn giống như một “đại sứ du lịch”, góp phần quảng bá hình ảnh quê hương tươi đẹp đến gần hơn với bạn bè trong và ngoài nước”.
Tiếp nối khát vọng đưa hồn quê vươn xa, cô giáo trẻ Trần Thùy Nhi (xã Quang Thiện) lại kiên trì tìm lối đi mới cho làng nghề truyền thống Kim Sơn. Chứng kiến nghề truyền thống quê hương dần mai một, người dân bỏ nghề vì thu nhập bấp bênh, Nhi không cam lòng để ngọn lửa làng nghề lụi tàn. Quyết định thành lập Công ty TNHH Vina Handicrafts Cói Việt năm 2015 của chị từng vấp phải không ít nghi ngại, thậm chí có người cho rằng đan cói là nghề đã lỗi thời. Những năm đầu nếm trải gian nan, có lúc hàng ẩm mốc hỏng cả chuyến, phải căng bạt hong từng sản phẩm dưới trời mưa dầm, đã trui rèn nên một nữ doanh nhân bản lĩnh.

Với khả năng sáng tạo, chị Nhi đã cho ra đời hàng trăm mẫu thiết kế tinh xảo từ chất liệu cói. Ảnh: Đức Huy
Chị quyết định rẽ hướng bằng tư duy sản xuất sạch, đầu tư máy móc chuẩn hóa khâu xử lý nguyên liệu và không ngừng sáng tạo mẫu mã thời trang hiện đại. Nhờ đó, sản phẩm cói Kim Sơn dưới bàn tay tài hoa của người thợ địa phương đã chinh phục được 20 quốc gia trên thế giới, từ Nhật Bản, Hàn Quốc đến các thị trường khó tính ở châu Âu. Với mức tăng trưởng đều đặn mỗi năm và doanh thu lên tới hàng chục tỷ đồng, doanh nghiệp của chị đang tạo việc làm cố định cho 70 lao động với thu nhập từ 8 đến 20 triệu đồng/tháng, đồng thời mang lại nguồn thu ổn định cho hàng nghìn hộ dân đan lát lúc nông nhàn.
“Trong suốt hành trình của mình, điều khiến tôi vui nhất là khi thấy bà con trong vùng có việc làm đều, thu nhập ổn định và tự hào khi nghề truyền thống được trân trọng. Với tôi, đó không chỉ là thành công cá nhân mà còn là niềm vui, sự hồi sinh chung của cả làng nghề” chị Trần Thùy Nhi bộc bạch.
Điểm tựa vững chắc từ tổ chức Hội
Không chỉ có chị Tuyết, chị Hằng hay chị Nhi, trên địa bàn tỉnh hiện có hàng nghìn phụ nữ đang ngày đêm bền bỉ vượt khó, chủ động tìm tòi hướng đi mới để làm giàu cho bản thân, gia đình và quê hương. Song hành cùng tinh thần tự lực ấy, sự đồng hành bài bản, sát sao của các cấp Hội Phụ nữ trong toàn tỉnh chính là điểm tựa vững chắc, tiếp thêm nguồn lực và sự tự tin để chị em hiện thực hóa những khát vọng của mình.
Nhận thức sâu sắc: hỗ trợ phụ nữ làm chủ kinh tế chính là gốc rễ để xây dựng gia đình ấm no, bình đẳng và tiến bộ, các cấp Hội đã chủ động đổi mới mạnh mẽ phương thức hoạt động: hướng mạnh về cơ sở, nắm bắt kịp thời tâm tư, nguyện vọng và gỡ khó trúng những khâu then chốt của hội viên.
Một trong những điểm nhấn nổi bật thời gian qua là việc khơi dậy tinh thần đổi mới sáng tạo thông qua Cuộc thi “Phụ nữ khởi nghiệp” cấp tỉnh năm 2026 với chủ đề “Phụ nữ khởi nghiệp sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, phát triển kinh tế tuần hoàn”. Cuộc thi thu hút 55 dự án khởi nghiệp đến từ 47 xã, phường trên địa bàn tỉnh, phản ánh bức tranh đa dạng về sự năng động của phụ nữ từ thành thị đến nông thôn.
Trải qua vòng sơ khảo, 25 dự án tiêu biểu lọt vào chung kết và 16 dự án xuất sắc đã được vinh danh, trao giải. Không dừng lại ở một sân chơi phong trào, cuộc thi đã thực sự trở thành cầu nối ươm mầm các ý tưởng khả thi, khuyến khích chị em phát triển các sản phẩm OCOP thế mạnh, gắn bài toán tăng trưởng với trách nhiệm bảo vệ môi trường sinh thái.

Nguồn vốn tín dụng chính sách ủy thác qua tổ chức Hội tiếp tục là điểm tựa tài chính vững chắc giúp phụ nữ khởi nghiệp và nhân rộng mô hình kinh tế. Ảnh: Nguyễn Lựu
Song song với việc định hướng tư duy, bài toán tiếp cận nguồn vốn điểm tựa quan trọng hàng đầu trong phát triển kinh tế luôn được các cấp Hội tập trung tháo gỡ. Đến nay, mạng lưới tín dụng ủy thác do Hội Phụ nữ các cấp quản lý đã đạt quy mô trên 10.314 tỷ đồng, hỗ trợ kịp thời cho hơn 130.500 lượt thành viên vay vốn đầu tư, mở rộng sản xuất kinh doanh. Cùng với đó, hoạt động của Tổ chức Tài chính vi mô Tình Thương (TYM) tiếp tục được mở rộng đến 14 xã, phường với doanh số giải ngân hơn 45,8 tỷ đồng, cung cấp kênh dẫn vốn an toàn, thuận lợi cho chị em.
Đặc biệt, bám sát Quyết định số 2415/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Đề án Hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp giai đoạn 2026-2035, Hội LHPN tỉnh đã tham mưu UBND tỉnh ban hành kế hoạch triển khai, trong đó đề xuất nguồn ngân sách 50 tỷ đồng ủy thác qua Ngân hàng Chính sách xã hội chuyên biệt cho phụ nữ vay vốn khởi nghiệp.
Ngoài ra, nhằm giúp phụ nữ không bị lùi lại phía sau trong thời đại công nghệ số, phong trào “Bình dân học vụ số” đã được các cấp Hội cụ thể hóa thành những việc làm thiết thực. Mô hình điểm “Tổ phụ nữ kinh doanh số” tại xã Nhân Hà cùng hàng chục mô hình nhân rộng trên toàn tỉnh đã trang bị kỹ năng thực chiến cho hội viên. Thông qua 53 lớp tập huấn, truyền thông cho hơn 10.300 lượt cán bộ, hội viên, chị em được “cầm tay chỉ việc” từ kỹ năng bán hàng online, thanh toán không dùng tiền mặt, livestream quảng bá thương hiệu cho đến kiến thức quản trị doanh nghiệp, HTX. Những hội chợ xúc tiến thương mại không dùng tiền mặt hay các diễn đàn khởi nghiệp do Hội tổ chức đã trở thành bệ đỡ vững chắc, đưa các sản phẩm do phụ nữ sản xuất vươn tới đông đảo người tiêu dùng.

Từ nguồn vốn ưu đãi ủy thác qua tổ chức Hội, chị em phụ nữ có điều kiện mở rộng sản xuất, nuôi trồng thủy sản. Ảnh: Nguyễn Lựu
Cùng với những hoạt động đào tạo nghề cho trên 1.200 phụ nữ, tư vấn việc làm cho hàng nghìn lao động và đăng ký giúp đỡ 950 hộ hội viên thoát nghèo bền vững, sự đồng hành của tổ chức Hội đã tạo nên chuyển biến rõ rệt cả về nhận thức lẫn đời sống vật chất của phụ nữ. Khi tự chủ được kinh tế, người phụ nữ không chỉ cải thiện chất lượng cuộc sống gia đình mà còn tự tin khẳng định tiếng nói, vị thế của mình trong xã hội.
Hành trình nâng bước phụ nữ khởi nghiệp và làm giàu tại Ninh Bình vì thế đang tiếp tục lan tỏa sâu rộng, thắp lên niềm tin, bản lĩnh và khát vọng vươn lên của mỗi hội viên, đóng góp tích cực vào sự phát triển toàn diện của quê hương.

