Đồng Nai từng bước hình thành mô hình trường liên cấp
Nghị quyết số 105/NQ-CP ban hành Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Kết luận số 210-KL/TW ngày 12-11-2025 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII về tiếp tục xây dựng, hoàn thiện tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị trong thời gian tới, các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông sẽ thực hiện sáp nhập trường, điểm trường trong phạm vi một đơn vị hành chính cấp xã.Tuy nhiên, từ năm 2019, nhiều trường trên địa bàn thành phố Đồng Nai đã triển khai mô hình trường liên cấp gồm tiểu học, THCS. Việc sáp nhập này nhằm tinh gọn bộ máy, hạn chế tình trạng trường lớp manh mún, thiếu đồng bộ.
Khi trường tiểu học và THCS “về chung nhà”
Từ năm 2021, Trường tiểu học (TH) - THCS Trần Quốc Tuấn (phường Trảng Bom, thành phố Đồng Nai) bắt đầu thực hiện mô hình trường liên cấp gồm: trường TH và THCS. Hiện nay, trường có gần 1,6 ngàn học sinh.
Thầy Nguyễn Duy Lợi, Hiệu trưởng nhà trường cho hay: Về mặt không gian địa lý, trường liên cấp không có sự thay đổi so với trước khi sáp nhập do 2 trường “sát vách”, cách nhau bờ tường, do đó, không ảnh hưởng đến việc đi học của học sinh hay đưa đón con của phụ huynh.

Từ năm 2021, Trường TH-THCS Trần Quốc Tuấn, phường Trảng Bom đã hình thành trường liên cấp. Ảnh: Bích Nhàn
Sau sáp nhập, thay đổi rõ nhất là bộ máy hành chính được tinh gọn hơn như: ban giám hiệu, thư viện, văn phòng đều giảm nhân sự. Với mô hình này, trường chỉ có 1 hiệu trưởng và 2 phó hiệu trưởng, trong đó, các phó hiệu trưởng phụ trách chuyên môn theo từng cấp học, còn hiệu trưởng phụ trách chung các lĩnh vực như nhân sự, tài chính, cơ sở vật chất…. của nhà trường.
Đã đi vào vận hành được 5 năm, thầy Nguyễn Duy Lợi cho rằng: “Trường đã cơ bản đi vào ổn định, tái đạt trường chuẩn quốc gia. Các hoạt động dạy và học của 2 cấp vẫn được tổ chức theo đúng chương trình, kế hoạch giáo dục riêng. Chúng tôi cũng thuận lợi hơn trong việc điều phối cơ sở vật chất, sắp xếp phòng học, thư viện, thiết bị dạy học. Nhưng việc quản lý trường liên cấp cũng đặt ra yêu cầu cao hơn đối với Ban Giám hiệu, bởi đặc thù tâm lý lứa tuổi, chương trình học và phương pháp giáo dục của học sinh TH và THCS có nhiều điểm khác nhau”.

Sau khi về "chung nhà", Trường TH-THCS Thanh Lương đang được xây dựng thêm 22 phòng học. Ảnh: Bích Nhàn
Trước đó, năm học 2019-2020, Trường TH-THCS Thanh Lương (thị xã Bình Long, tỉnh Bình Phước cũ, hiện ở phường An Lộc, thành phố Đồng Nai) cũng bắt đầu triển khai mô hình trường liên cấp theo Quyết định số 999-QĐ/TU về Đề án triển khai thực hiện Nghị quyết số 18-NQ/TW “Tiếp tục đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả” của Tỉnh ủy Bình Phước (cũ) và Nghị quyết số 19-NQ/TW “Tiếp tục đổi mới hệ thống tổ chức và quản lý, nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động các đơn vị sự nghiệp công lập” ngày 25-10-2017 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII.
Thầy Nguyễn Hữu Thu, Hiệu trưởng Trường TH-THCS Thanh Lương cho biết: Do 2 trường nằm sát nhau, việc “về chung nhà” không ảnh hưởng đến học sinh. Tuy nhiên, 2 cấp học khác nhau về thời gian các tiết học nên hoạt động chung toàn trường buộc phải tổ chức vào những thời điểm cuối tuần, không trùng với lịch học của cả 2 cấp học.
Đầu tư cơ sở vật chất để nâng chất trường liên cấp
Trước khi sáp nhập, Trường TH Thanh Phú (thị xã Bình Long, tỉnh Bình Phước cũ, nay thuộc phường An Lộc, thành phố Đồng Nai) có cơ cở vật chất xuống cấp, chỉ đáp ứng nhu cầu học tập cho 10 lớp học. Trong khi đó, Trường THCS Thanh Phú thiếu phòng học.
Để giải quyết tình trạng này, UBND thị xã Bình Long trước đây đã đầu tư xây dựng thêm 15 phòng học tại Trường THCS Thanh Phú và chuyển học sinh từ Trường TH Thanh Phú (điểm trường, cách khoảng 2km) về học tập tập trung tại khuôn viên Trường THCS Thanh Phú. Từ đó, Trường TH-THCS Thanh Phú được hình thành tại một điểm trường.
“Nhờ vậy, cả khối TH và THCS đều có cơ sở vật chất khang trang như hiện nay để học tập. Các em từ điểm trường cũ chuyển về điểm chính cũng gần nhà hơn, thuận tiện hơn cho phụ huynh đưa đón con em. Khi tập trung về một điểm, việc quản lý hoạt động của nhà trường cũng thuận lợi hơn và cũng đạt chuẩn quốc gia liên cấp” - thầy Nguyễn Hữu Thi, Phó Hiệu trưởng Trường TH-THCS Thanh Phú chia sẻ.
Tại Nghị quyết số 105/NQ-CP ban hành Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Kết luận số 210-KL/TW ngày 12-11-2025 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII về tiếp tục xây dựng, hoàn thiện tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị trong thời gian tới, Chính phủ đã ban hành Phụ lục II: Định hướng sắp xếp đơn vị sự nghiệp công lập của bộ, ngành, địa phương.
Đối với các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông: Chỉ thực hiện sáp nhập trường, điểm trường trong phạm vi một đơn vị hành chính cấp xã; ưu tiên giữ lại các điểm trường có điều kiện thuận lợi (cơ sở vật chất, giao thông, dân cư tập trung); giải thể các điểm trường lẻ không đạt tiêu chuẩn cơ sở vật chất tối thiểu.
Các cơ sở giáo dục thuộc diện dồn ghép phải được chuẩn bị đầy đủ cơ sở vật chất tại điểm trường chính. Ưu tiên các mô hình trường phổ thông có nhiều cấp học (TH-THCS) tại các khu vực dân cư thưa thớt hoặc nơi có điều kiện đi lại khó khăn.
Theo Hiệu trưởng Trường TH-THCS Thanh Lương Nguyễn Hữu Thu, đến nay, trường vẫn chưa đạt trường chuẩn quốc gia do thiếu phòng học. Với khoảng 1,5 ngàn học sinh, trường chỉ mới có khoảng 30 phòng học. Trong đó, hệ THCS có 14 phòng với 24 lớp học, còn hệ TH có 18 phòng học nhưng có đến 20 lớp.
Vì vậy, nhà trường phải chuyển 2 phòng học của hệ THCS cho hệ TH để đủ phòng học cho các em, đảm bảo học 1 buổi/ngày/lớp. “Khi sáp nhập, chúng tôi có thể điều chuyển, sắp xếp phòng học linh hoạt hơn giữa 2 cấp học để đáp ứng nhu cầu thực tế. Đây là điểm thuận lợi của mô hình trường liên cấp, nhất là trong điều kiện nhà trường còn thiếu phòng học” - thầy Nguyễn Hữu Thu bày tỏ.

Khi các trường về chung một điểm, việc quản lý hoạt động sẽ hiệu quả hơn. Trong ảnh: Giáo viên Trường TH-THCS Thanh Phú đang xem hồ sơ học bạ cho học sinh. Ảnh: Bích Nhàn
Trước thực tế đó, UBND thị xã Bình Long, tỉnh Bình Phước (cũ) đã có dự án đầu tư xây dựng 22 phòng học bộ môn, phòng chức năng như: mỹ thuật, tin học, âm nhạc… đáp ứng dạy và học theo Chương trình Giáo dục phổ thông 2018 của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Hiện nay, công trình đang xây dựng và sắp hoàn thành, sẽ đưa vào sử dụng trong thời gian tới.
“Khi cơ sở vật chất được đầu tư hoàn thiện, bảo đảm đủ phòng học, phòng chức năng, nhà trường sẽ thực hiện cho học sinh học 2 buổi/ngày, đồng thời, tập trung triển khai các tiêu chí để xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia. Đây không chỉ là mục tiêu về cơ sở vật chất mà còn là động lực để nâng cao chất lượng giáo dục, chuẩn hóa đội ngũ để tạo môi trường học tập tốt hơn cho học sinh” - thầy Thu cho biết.
Ông Trần Văn Tú, Phó Chủ tịch UBND xã Minh Đức, thành phố Đồng Nai cho biết: Vài năm trước, xã đã hoàn thành việc sáp nhập các trường mầm non, TH và THCS. Trong đó, xã có 3 trường liên cấp theo mô hình TH-THCS và 3 trường mầm non. Các trường đã thực hiện sắp xếp theo mô hình liên cấp nhằm tinh gọn bộ máy quản lý, giảm đầu mối và nâng cao hiệu quả điều hành trong các cơ sở giáo dục. Sau khi sáp nhập, hiệu trưởng THCS đảm nhiệm vai trò hiệu trưởng trường liên cấp, đồng thời quản lý cả cấp TH. Điều này tạo áp lực khá lớn đối với ban giám hiệu, nhất là trong công tác quản lý, điều hành và tổ chức hoạt động dạy học. Tuy nhiên, đến nay hoạt động của các trường cơ bản ổn định.
“Chúng tôi vẫn giữ nguyên cơ sở vật chất, điểm trường hiện có nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho học sinh đến trường, hạn chế xáo trộn trong việc học tập, đi lại của học sinh và phụ huynh. Việc sáp nhập chủ yếu tập trung vào bộ máy lãnh đạo, quản lý. Còn đội ngũ giáo viên vẫn được bố trí giảng dạy ổn định theo chuyên môn, đảm bảo chất lượng giáo dục” - ông Tú nhấn mạnh.
Thực tế tại các trường liên cấp cho thấy, cơ sở vật chất là yếu tố quan trọng quyết định hiệu quả của việc sáp nhập. Nếu điểm trường chính được đầu tư đầy đủ phòng học, phòng chức năng và các điều kiện phục vụ dạy học, mô hình trường liên cấp không chỉ giúp thuận lợi trong quản lý mà còn tạo điều kiện nâng cao chất lượng giáo dục.











