Du - Nghiệp: Tư duy mới để du học sinh chuẩn bị nghề nghiệp trước khi bước ra thế giới

Du học và bài toán nghề nghiệp của người trẻ

Khi nhắc đến du học, người trẻ thường quan tâm đến quốc gia, trường học, ngành học, học phí và thủ tục visa. Nhưng khi bước vào một môi trường sống và làm việc hoàn toàn mới, một câu hỏi thực tế nhanh chóng được đặt ra: Sau khi sang nước ngoài, mình sẽ làm gì để thích nghi, tìm việc và xây dựng tương lai?

Từ câu hỏi đó, Anthony Khoa Phan đưa ra khái niệm “Du - Nghiệp”, kết hợp giữa du học với hướng nghiệp, lập nghiệp và khởi nghiệp. Theo ông, hành trình nghề nghiệp không nên bắt đầu sau khi đặt chân đến một đất nước mới, mà cần được chuẩn bị ngay từ Việt Nam thông qua kỹ năng, trải nghiệm thực tế, ngoại ngữ chuyên ngành và sự hiểu biết về thị trường lao động tại nơi mình sẽ đến.

Anthony Khoa Phan chia sẻ góc nhìn và kinh nghiệm lập nghiệp với người trẻ tại Melbourne.

Không chỉ “du học” mà là “du học có nghề”

Theo Anthony Khoa Phan, người trẻ cần chuyển từ tư duy “du học trước, nghề nghiệp tính sau” sang “du học gắn với nghề nghiệp”. Trước khi lên đường, mỗi người nên xác định mình muốn học gì, làm nghề gì, thị trường nơi đến cần những kỹ năng nào, và những điều cần chuẩn bị từ Việt Nam là gì.

Từ định hướng đó, du học sinh có thể chủ động tích lũy kỹ năng nghề, ngoại ngữ chuyên ngành, trải nghiệm thực tế và tác phong làm việc. Chẳng hạn, người quan tâm đến lĩnh vực làm đẹp có thể tìm hiểu, học nghề và thực hành các chuyên môn như nails, beauty, hair trước khi sang nước ngoài; tương tự, những người theo lĩnh vực xây dựng có thể sớm tiếp cận các kỹ năng thực tế phù hợp với định hướng nghề nghiệp. Theo cách tiếp cận này, mục tiêu không phải là thành thạo một nghề trước khi ra nước ngoài, mà là hình thành tư duy nghề nghiệp, kỹ năng thực hành và khả năng thích nghi để chủ động hơn khi bước vào môi trường mới.

Anthony Khoa Phan cùng các diễn giả thuộc thế hệ đi trước chia sẻ kinh nghiệm thực tế trong nhiều lĩnh vực với học sinh Trường Footscray, Melbourne.

“Nghiệp” không chỉ là nghề nghiệp

Một điểm đáng chú ý trong khái niệm “Du - Nghiệp” là “nghiệp” không chỉ được hiểu là một nghề cụ thể, mà còn bao gồm “hướng nghiệp, lập nghiệp và khởi nghiệp”. Theo cách nhìn này, công việc làm thêm trong thời gian du học cũng có thể trở thành một phần của quá trình tìm hiểu và chuẩn bị cho nghề nghiệp nếu phù hợp với định hướng lâu dài của người học. Sinh viên theo học ngành dịch vụ có thể trải nghiệm môi trường nhà hàng, khách sạn, quán cà phê; người quan tâm đến ngành làm đẹp có thể tìm hiểu môi trường salon, tiệm nail và cách phục vụ khách hàng…

Những trải nghiệm thực tế đó giúp người trẻ hiểu rõ hơn khoảng cách giữa kiến thức trên lớp và yêu cầu thực tế của doanh nghiệp. Tuy nhiên, mọi hoạt động học tập và làm việc vẫn phải tuân thủ đầy đủ các quy định pháp luật, chứng chỉ, giấy phép và phạm vi hành nghề của quốc gia sở tại.

Chương trình Hướng nghiệp & tìm hiểu luật pháp bản địa dành cho các bạn du học sinh Việt Nam khối 10, 11 & 12 tại trường Sunshine College, Melbourne do Hội VASIA tổ chức hằng năm.

Từ Việt Nam chuẩn bị cho thị trường toàn cầu

Khái niệm “Du - Nghiệp” được Anthony Khoa Phan hình thành từ quá trình hoạt động, làm việc và kết nối cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam tại Australia. Từ thực tế đó, ông cho rằng một trong những yếu tố mà người trẻ cần trước khi bước vào thị trường lao động quốc tế không chỉ là bằng cấp.

Một tấm bằng có thể mở ra một cánh cửa, ngoại ngữ giúp giao tiếp. Nhưng kỹ năng nghề, thái độ làm việc và kinh nghiệm thực tế giúp một người trẻ hiểu mình cần gì và phải thích nghi như thế nào trong môi trường lao động mới.

Với vai trò Chủ tịch Hội VASIA, Anthony Khoa Phan cũng đã cùng cộng đồng doanh nghiệp và các thế hệ đi trước triển khai các hoạt động hướng nghiệp cho học sinh, sinh viên Việt Nam tại Australia; đồng thời phối hợp triển khai các chương trình hướng nghiệp và AI cho sinh viên tại Việt Nam. Đây là những hoạt động gắn với tinh thần mang đến trải nghiệm thực tế, gần hơn với người trẻ.

Phối hợp tổ chức chương trình Hướng nghiệp & A.I cho sinh viên Đại học Sài Gòn. (Ảnh: VASIA)

Đừng đợi đến khi sang nước ngoài mới bắt đầu

Thông điệp cốt lõi của “Du - Nghiệp” khá đơn giản: đừng đợi đến khi sang một quốc gia mới bắt đầu nghĩ về nghề nghiệp.

Nếu yêu thích ngành làm đẹp, hãy tìm hiểu các nghề nghiệp tại Việt Nam. Nếu muốn theo con đường xây dựng, hãy chuẩn bị kỹ năng thực tiễn. Nếu muốn làm việc trong môi trường quốc tế, hãy học ngoại ngữ gắn với công việc cụ thể. Và nếu mục tiêu lâu dài là khởi nghiệp, những trải nghiệm nghề nghiệp từ sớm có thể trở thành nền tảng để hình thành tư duy kinh doanh.

Anthony Khoa Phan cùng các chủ doanh nghiệp từng là du học sinh chia sẻ trải nghiệm thực tế, định hướng nghề nghiệp và lựa chọn ngành học với học sinh.

“Du - Nghiệp” không phải là con đường duy nhất dành cho tất cả du học sinh. Đó là một cách tư duy: “Trước khi đi xa, hãy chuẩn bị năng lực để có thể đứng vững ở nơi mình đến”. Với việc tiên phong đưa khái niệm “Du - Nghiệp” vào các hoạt động định hướng dành cho người trẻ và kết nối khái niệm này với hành trình Australia - Việt Nam, Anthony Khoa Phan đang đặt ra một góc nhìn khác về du học: hành trình ấy có thể bắt đầu ngay từ Việt Nam - không phải bằng chiếc vali, mà bằng một kỹ năng, một nghề nghiệp và một định hướng rõ ràng cho tương lai.