EU nêu ý tưởng mới về việc bảo đảm an ninh hàng hải qua Eo biển Hormuz

Đại diện cấp cao về chính sách đối ngoại và an ninh của Liên minh châu Âu (EU), bà Kaja Kallas. Ảnh: THX/TTXVN

Báo The Times of Israel ngày 16/3 cho biết Liên minh châu Âu (EU) đang cân nhắc khả năng gửi tàu chiến để tăng cường an ninh tại Vịnh Ba Tư.

Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã kêu gọi các đồng minh, bao gồm Pháp, Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc và Vương quốc Anh, tham gia bảo vệ Eo biển Hormuz nhằm đảm bảo tuyến vận tải năng lượng quan trọng của thế giới được hoạt động trở lại.

Ông Trump cho biết Mỹ đang thảo luận với “khoảng bảy quốc gia” để tìm kiếm sự hỗ trợ quân sự nhằm mở lại tuyến vận chuyển dầu thô quan trọng mà Iran đã đóng cửa trên thực tế.

Tuy nhiên, ông không tiết lộ cụ thể những nước nào tham gia và cũng không cho biết khi nào liên minh này có thể được thành lập.

Phát biểu trước cuộc họp của các ngoại trưởng Liên minh châu Âu tại Brussels, Đại diện cấp cao phụ trách chính sách đối ngoại của Liên minh châu Âu, bà Kaja Kallas, cho biết việc giữ cho Eo biển Hormuz luôn mở là lợi ích của châu Âu, vì vậy các nước trong khối đang thảo luận về những biện pháp có thể thực hiện từ phía châu Âu.

Theo bà Kallas, Liên minh châu Âu có thể mở rộng nhiệm vụ Hải quân trong chiến dịch Aspides sang khu vực Vịnh Ba Tư, hoặc thành lập một “liên minh tự nguyện” gồm các quốc gia thành viên đóng góp lực lượng quân sự khi cần thiết.

Chiến dịch Aspides ban đầu được thiết lập để ngăn chặn các cuộc tấn công nhằm vào tàu thuyền ở Biển Đỏ do cướp biển Somalia và lực lượng Houthi thân Iran ở Yemen tiến hành. Những lực lượng này cho đến nay vẫn chưa tham gia vào cuộc xung đột hiện tại.

Bà Kallas cho rằng nếu muốn bảo đảm an ninh trong khu vực thì cách dễ nhất có thể là sử dụng ngay chiến dịch đang có sẵn và điều chỉnh nó đôi chút. Tuy nhiên, bà cũng thừa nhận rằng việc tìm ra phương án nhanh nhất để mở lại Eo biển Hormuz không phải là điều đơn giản.

Quang cảnh bờ biển và đảo Qeshm của Iran trên Eo biển Hormuz. Ảnh: REUTERS/TTXVN

Trong quan điểm khá tương đồng, ông Mehdi Safari, cựu Thứ trưởng Ngoại giao Iran, đồng thời từng giữ cương vị Đại sứ Iran tại Liên bang Nga và Trung Quốc, cho biết việc khôi phục hoàn toàn giao thông đường thủy tại Eo biển Hormuz có thể mất từ 2-3 năm, ngay cả khi xung đột liên quan đến Iran chấm dứt ngay lập tức.

Theo hãng thông tấn TASS của Nga, phát biểu trên kênh truyền hình SNN của Iran, ông Safari cho rằng nếu xung đột kết thúc ngay thời điểm hiện tại, việc đưa hoạt động hàng hải tại eo biển này trở lại trạng thái bình thường trước đây vẫn cần một khoảng thời gian đáng kể.

Trước đó, ngày 11/3, người phát ngôn Bộ Chỉ huy Trung ương Khatam al-Anbiya thuộc Lực lượng Vũ trang Iran tuyên bố Tehran sẽ không cho phép các lô hàng dầu mỏ có liên quan đến Mỹ hoặc các đồng minh của nước này đi qua Eo biển Hormuz. Đến ngày 15/3, phía Iran tiếp tục khẳng định sẽ sử dụng mọi biện pháp cần thiết, trong đó có việc kiểm soát hoạt động hàng hải tại khu vực này, nhằm gây sức ép với các đối thủ.

Cuộc chiến bùng phát sau khi Israel và Mỹ tiến hành các cuộc tấn công vào Iran ngày 28/2 đã khiến giá năng lượng toàn cầu tăng mạnh, trong đó giá dầu Brent đã tăng hơn 40%. Không chỉ thị trường dầu mỏ bị ảnh hưởng, chuỗi cung ứng toàn cầu nói chung cũng bị gián đoạn.

Nhiều tàu hàng hiện bị mắc kẹt trong khu vực Vịnh hoặc buộc phải đi vòng rất xa qua mũi phía Nam của châu Phi. Các máy bay vận chuyển hàng hóa rời Trung Đông cũng phải dừng hoạt động. Nếu chiến tranh kéo dài, nguy cơ thiếu hụt hàng hóa và giá cả tăng trên nhiều loại sản phẩm sẽ ngày càng lớn.

Thành Nam/Báo Tin tức và Dân tộc