Gắn học nghề với rèn kỹ năng, đáp ứng thị trường lao động

Sinh viên Trường cao đẳng kỹ thuật Công nghệ Việt Đức được hướng dẫn trau dồi các kỹ năng mềm.

Tăng cường kỹ năng

Ngày 29/9, Sở Giáo dục và Đào tạo Thái Nguyên tổ chức Hội nghị tuyên truyền về phát triển kỹ năng mềm cho học sinh, sinh viên (HSSV) giáo dục nghề nghiệp và hưởng ứng Ngày Kỹ năng lao động Việt Nam năm 2026. Hoạt động góp phần nâng cao nhận thức của HSSV về vai trò của kỹ năng nghề, kỹ năng mềm trong học tập, việc làm và quá trình thích ứng với những yêu cầu ngày càng cao của thị trường lao động.

Trong bối cảnh doanh nghiệp ngày càng chú trọng chất lượng nguồn nhân lực, yêu cầu đối với người lao động không chỉ dừng lại ở kiến thức chuyên môn hay khả năng thực hành nghề. Khả năng giao tiếp, làm việc nhóm, giải quyết vấn đề, quản lý thời gian, thích ứng với môi trường mới và chủ động học hỏi cũng trở thành những yếu tố quan trọng quyết định khả năng hòa nhập và phát triển của người lao động.

Với HSSV giáo dục nghề nghiệp, việc hình thành đồng thời kỹ năng nghề và kỹ năng mềm ngay trong quá trình học tập có ý nghĩa thiết thực. Đây là nền tảng giúp các em tự tin hơn khi tham gia thực tập, tìm kiếm việc làm và từng bước xây dựng con đường nghề nghiệp sau khi tốt nghiệp.

Hội nghị được tổ chức nhằm trang bị, nâng cao nhận thức và kỹ năng mềm cho HSSV các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, giúp các em chủ động hơn trong học tập, rèn luyện và định hướng nghề nghiệp. Đồng thời, đây là hoạt động hưởng ứng Ngày Kỹ năng lao động Việt Nam (4/10) năm 2026, góp phần tôn vinh người lao động có kỹ năng, đặc biệt là lực lượng lao động có tay nghề cao.

Ông Nguyễn Văn Kiên - Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Thái Nguyên cho rằng: Trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng và chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ trên mọi lĩnh vực, bên cạnh kiến thức chuyên môn, kỹ năng nghề, thì kỹ năng mềm – như kỹ năng giao tiếp, làm việc nhóm, tư duy phản biện, giải quyết vấn đề, thích ứng với sự thay đổi… đang trở thành yêu cầu tất yếu, là hành trang không thể thiếu để mỗi học sinh, sinh viên tự tin lập thân, lập nghiệp, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường lao động.

Theo đó, quá trình đào tạo nghề cần được nhìn nhận theo hướng toàn diện hơn, trong đó kiến thức chuyên môn, kỹ năng thực hành và kỹ năng mềm có mối quan hệ chặt chẽ. Một sinh viên có tay nghề nhưng thiếu kỹ năng giao tiếp, chưa biết phối hợp với đồng nghiệp hoặc chưa có khả năng xử lý tình huống phát sinh trong công việc sẽ gặp không ít khó khăn khi bước vào môi trường doanh nghiệp.

Ngược lại, việc được rèn luyện kỹ năng mềm song song với chuyên môn giúp HSSV từng bước hình thành tác phong nghề nghiệp, ý thức kỷ luật và tinh thần trách nhiệm. Đây cũng là những yếu tố được doanh nghiệp quan tâm trong quá trình tuyển dụng và sử dụng lao động.

Tại Hội nghị, các đại biểu, nhà giáo và HSSV đã trao đổi, thảo luận về nhiều nội dung liên quan đến phát triển kỹ năng mềm; mục đích, ý nghĩa của Ngày Kỹ năng lao động Việt Nam; vị trí, vai trò của lao động có kỹ năng nghề trong phát triển kinh tế - xã hội.

Bên cạnh đó, những thành tựu, kết quả và sáng kiến trong phát triển kỹ năng nghề, nâng tầm kỹ năng lao động, nâng cao chất lượng giáo dục nghề nghiệp cũng được chia sẻ. Qua những trao đổi thực tế, HSSV có thêm góc nhìn về yêu cầu của doanh nghiệp, từ đó xác định rõ hơn những năng lực cần chủ động trau dồi trong quá trình học tập.

Sinh viên hào hứng khi được hướng dẫn các kỹ năng cần thiết.

Giúp sinh viên ngày càng hoàn thiện bản thân

Đáng chú ý, hoạt động giao lưu giữa HSSV với chuyên gia, doanh nghiệp tạo không gian để các em trực tiếp trao đổi, đặt câu hỏi và chia sẻ những băn khoăn liên quan đến nghề nghiệp. Những thông tin từ thực tế sản xuất, tuyển dụng và môi trường làm việc giúp HSSV hiểu rằng quá trình chuẩn bị cho nghề nghiệp không bắt đầu từ thời điểm tốt nghiệp, mà được hình thành từng bước ngay trong nhà trường.

Là sinh viên năm nhất ngành Công nghệ ô tô, Trường Cao đẳng Kỹ thuật Công nghệ Việt Đức, em Hờ A Sơn, đến từ Điện Biên, chia sẻ: Khi theo học ngành kỹ thuật, sinh viên cần dành nhiều thời gian cho thực hành để nâng cao tay nghề. Tuy nhiên, để làm việc hiệu quả trong doanh nghiệp, người học cũng cần biết giao tiếp, phối hợp với đồng nghiệp, tuân thủ quy trình và có trách nhiệm với công việc được giao. Việc được tiếp xúc với chuyên gia, doanh nghiệp ngay trong quá trình học giúp sinh viên có thêm động lực để rèn luyện bản thân.

Còn em Trần Anh Tuấn, đến từ Cao Bằng, sinh viên năm nhất ngành Công nghệ ô tô, cho biết việc tìm hiểu yêu cầu thực tế của doanh nghiệp giúp sinh viên có định hướng rõ hơn trong quá trình học tập. Với đặc thù ngành công nghệ ô tô, ngoài kiến thức về kỹ thuật và khả năng thực hành, người học cần thường xuyên cập nhật công nghệ mới, đồng thời rèn luyện tác phong, kỹ năng làm việc và khả năng thích ứng.

Có thể thấy rằng nhu cầu được tiếp cận thực tế nghề nghiệp của học viên, sinh viên ngày càng rõ nét. Đối với học viên, sinh viên, mỗi buổi giao lưu với doanh nghiệp, mỗi hoạt động thực hành hay trải nghiệm nghề nghiệp đều là cơ hội để kiểm chứng kiến thức đã học, nhận diện những kỹ năng còn thiếu và chủ động bổ sung trước khi bước vào thị trường lao động.

Trong quá trình này, sự phối hợp giữa nhà trường và doanh nghiệp có vai trò quan trọng. Doanh nghiệp không chỉ là nơi tiếp nhận lao động sau đào tạo mà còn có thể tham gia phản hồi về chương trình, yêu cầu kỹ năng và những thay đổi của công nghệ, qua đó giúp cơ sở giáo dục nghề nghiệp điều chỉnh hoạt động đào tạo phù hợp hơn với thực tiễn.

Có thể thấy rằng, việc nâng cao chất lượng giáo dục nghề nghiệp không chỉ nhằm tạo ra những người lao động có kiến thức và tay nghề, mà còn hướng tới hình thành lực lượng lao động có khả năng học hỏi suốt đời, thích ứng với sự thay đổi của công nghệ và yêu cầu sản xuất. Đây là nền tảng quan trọng để HSSV sau khi tốt nghiệp có thể chủ động tìm kiếm việc làm, từng bước nâng cao năng lực nghề nghiệp và đóng góp vào phát triển kinh tế - xã hội.

Từ nhà trường đến doanh nghiệp, từ kỹ năng nghề đến kỹ năng mềm, quá trình chuẩn bị nguồn nhân lực cần được thực hiện đồng bộ và liên tục. Khi người học được trang bị đầy đủ kiến thức, tay nghề, kỹ năng và tác phong nghề nghiệp, giáo dục nghề nghiệp sẽ có thêm điều kiện để đáp ứng tốt hơn nhu cầu của thị trường lao động, đồng thời mở ra nhiều cơ hội để HSSV tự tin lập thân, lập nghiệp trong thời kỳ mới.