Gắn kết hai cấp học, nâng chất lượng giáo dục vùng biên Tam Chung
Sau sáp nhập, Trường PTDTBT Tiểu học và THCS Tam Chung (Thanh Hóa) từng bước ổn định tổ chức, kết nối chuyên môn, nâng cao chất lượng giáo dục.

Tập thể cán bộ, giáo viên, nhân viên Trường PTDTBT Tiểu học và THCS Tam Chung. Ảnh: NTCC
Năm học 2026 - 2027 đánh dấu bước chuyển mới đối với giáo dục xã Tam Chung, tỉnh Thanh Hóa, khi Trường PTDTBT THCS Tam Chung sáp nhập với Trường Tiểu học Tam Chung, thành Trường PTDTBT Tiểu học và THCS Tam Chung. Việc tổ chức lại thành trường liên cấp không chỉ đặt ra yêu cầu kiện toàn bộ máy, sắp xếp đội ngũ mà còn mở ra cơ hội kết nối hoạt động chuyên môn giữa hai cấp học, tạo sự thống nhất trong quản lý và tổ chức các hoạt động giáo dục.
Ổn định tổ chức, kết nối chuyên môn
Sau sáp nhập, Trường PTDTBT Tiểu học và THCS Tam Chung có 848 học sinh, trong đó cấp tiểu học 498 em, cấp THCS 350 em. Đội ngũ nhà trường gồm 62 cán bộ, giáo viên, nhân viên. Mạng lưới trường lớp được tổ chức tại 1 điểm trường chính, 1 phân hiệu và 6 điểm trường lẻ.
Địa bàn rộng, các điểm trường cách xa nhau khiến công tác quản lý, điều hành và tổ chức dạy học có những đặc thù riêng. Trong đó, bản Ón là điểm xa nhất, cách trường chính khoảng 22km. Khoảng cách địa lý đặt ra yêu cầu đối với ban giám hiệu trong việc bố trí nhân lực, nắm bắt tình hình dạy học và bảo đảm các hoạt động giáo dục được triển khai đồng bộ.

Ông Phạm Văn Kiên, Hiệu trưởng Trường PTDTBT Tiểu học và THCS Tam Chung phát biểu tại Lễ khai giảng. Ảnh: NTCC
Theo ông Phạm Văn Kiên, Hiệu trưởng nhà trường, năm học 2026 - 2027 là dấu mốc quan trọng trong quá trình phát triển của đơn vị. Việc sáp nhập tạo thêm cơ hội trong tổ chức hoạt động giáo dục, song cũng đòi hỏi nhà trường đổi mới phương thức quản lý, tăng cường phối hợp giữa các bộ phận và từng bước khắc phục khó khăn do đặc thù địa bàn.
Nhà trường xác định tiếp tục phát huy tinh thần đoàn kết, đổi mới phương pháp quản lý và dạy học, nâng cao chất lượng giáo dục, đồng thời chăm lo tốt hơn cho học sinh bán trú, nội trú. Trong đó, chất lượng dạy học và sự tiến bộ của học sinh được xác định là mục tiêu xuyên suốt.
Một trong những yêu cầu đặt ra đối với mô hình liên cấp là tăng cường kết nối chuyên môn giữa giáo viên tiểu học và THCS. Sự phối hợp tạo điều kiện để giáo viên trao đổi kinh nghiệm, nắm bắt quá trình học tập, rèn luyện của học sinh, nhất là ở giai đoạn chuyển tiếp từ tiểu học lên THCS. Qua đó, nhà trường có cơ sở xây dựng kế hoạch giáo dục phù hợp, giúp học sinh thích ứng tốt hơn với môi trường học tập mới.

Lãnh đạo xã Tam Chung tặng hoa chúc mừng nhà trường tại Lễ khai giảng năm học mới. Ảnh: NTCC
Để mô hình phát huy hiệu quả, việc kiện toàn tổ chức cần đi đôi với nâng cao chất lượng đội ngũ, tăng cường phối hợp chuyên môn và bảo đảm điều kiện dạy học tại các điểm trường. Đây là quá trình đòi hỏi sự chủ động của nhà trường cùng sự quan tâm, hỗ trợ của ngành Giáo dục và chính quyền địa phương.
Từng bước nâng chất lượng giáo dục
Cùng với nhiệm vụ chuyên môn, tổ chức ăn ở và chăm sóc học sinh bán trú, nội trú là một trong những nhiệm vụ quan trọng của Trường PTDTBT Tiểu học và THCS Tam Chung.
Nhà trường hiện tổ chức nấu ăn tại 3 địa điểm, gồm trường chính, phân hiệu tiểu học và điểm lẻ bản Ón. Toàn trường có 355 học sinh được hưởng chế độ theo Nghị định 66 và 103 học sinh đang được thụ hưởng chế độ theo Nghị định 339. Mặc dù 100% học sinh thuộc diện học sinh vùng biên giới được hưởng chính sách theo Nghị định 339, nhưng do điều kiện cơ sở vật chất tại một số khu vực chưa đáp ứng yêu cầu nên nhà trường mới triển khai được đối với học sinh THCS ở bản Pom Khuông và học sinh tiểu học ở bản Ón. Riêng cấp THCS hiện có 240 học sinh ở nội trú và 49 học sinh bán trú.

Bà Lương Thị Tuân, Bí thư Đảng ủy xã Tam Chung phát biểu trong buổi Lễ khai giảng năm học 2026-2027 tại Trường PTDTBT Tiểu học và THCS Tam Chung. Ảnh: NTCC
Việc tổ chức bếp ăn tại nhiều địa điểm giúp học sinh ở xa có điều kiện ăn uống tại trường, giảm khó khăn trong đi lại, duy trì nền nếp học tập. Nhà trường phải bố trí nhân lực, tổ chức nấu ăn và quản lý sinh hoạt phù hợp với điều kiện từng điểm trường.
Bà Đỗ Thị Dung, Phó Hiệu trưởng nhà trường, cho biết đơn vị đã thực hiện nhiệm vụ bán trú trong nhiều năm nên cán bộ, giáo viên và học sinh cơ bản quen với nền nếp quản lý, sinh hoạt. Các chế độ, chính sách dành cho học sinh và giáo viên được bảo đảm, tạo điều kiện để nhà trường duy trì hoạt động chăm sóc học sinh ổn định sau sáp nhập.
“Với học sinh ở những bản xa như Ón, việc được ở nội trú tại trường có ý nghĩa thiết thực. Thay vì phải đi lại quãng đường dài, các em có thêm thời gian học tập, nghỉ ngơi, tham gia hoạt động tập thể và nhận được sự hướng dẫn, hỗ trợ thường xuyên của thầy cô”, bà Dung chia sẻ.
Em Giàng Thị Cu, học sinh lớp 7, người Mông ở bản Ón, tâm sự: “Nhà em ở bản Ón, đường đến trường xa nên được ở nội trú ở trường chính, em rất vui. Ở trường, em được ăn cơm, nghỉ ngơi, học bài cùng các bạn và được thầy cô giúp đỡ. Em mong muốn được học thật tốt để sau này có công việc ổn định, giúp đỡ gia đình”.
Câu chuyện của học sinh ở bản Ón cho thấy ý nghĩa của việc bảo đảm điều kiện ăn ở, sinh hoạt đối với giáo dục vùng cao. Khi khó khăn về khoảng cách được giảm bớt, học sinh có thêm cơ hội duy trì việc học và tham gia đầy đủ hơn vào các hoạt động giáo dục.

Cô giáo đón học sinh đầu cấp ở Trường PTDTBT Tiểu học và THCS Tam Chung. Ảnh: NTCC
Bên cạnh việc chăm lo đời sống học sinh, cơ sở vật chất cũng là vấn đề nhà trường đặc biệt quan tâm. Tỉnh Thanh Hóa đang đầu tư xây dựng Trường Phổ thông nội trú Tiểu học và THCS Tam Chung với tổng kinh phí gần 250 tỷ đồng, trên diện tích khoảng 5ha, quy mô 22 lớp, đáp ứng nhu cầu học tập của hơn 700 học sinh. Công trình gồm các hạng mục phòng học, nhà hiệu bộ, thư viện, nhà đa năng, khu nhà ở nội trú, bán trú, bếp ăn và các công trình phụ trợ, dự kiến hoàn thành vào tháng 6/2027.
Trong thời gian chờ cơ sở mới hoàn thành, điều kiện tại trường cũ chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu tổ chức dạy học, ăn ở cho học sinh theo định hướng phát triển của mô hình liên cấp. Nhà trường mong muốn từng bước đưa học sinh từ lớp 4 ở các điểm lẻ về trường trung tâm để học tập, sinh hoạt theo hình thức nội trú. Tuy nhiên, kế hoạch này cần có đủ phòng ở, khu sinh hoạt, bếp ăn và các công trình phụ trợ nên chưa thể triển khai trong điều kiện hiện tại.
Khi công trình mới hoàn thành, nhà trường sẽ có thêm điều kiện tổ chức hoạt động dạy học, chăm sóc học sinh tập trung hơn. Học sinh ở những điểm lẻ xa trung tâm cũng có thêm cơ hội tiếp cận môi trường học tập, sinh hoạt thuận lợi và ổn định.

Học sinh khối lớp 1 và khối lớp 2, Trường PTDTBT Tiểu học và THCS Tam Chung. Ảnh: NTCC
Cùng với việc khắc phục khó khăn về cơ sở vật chất, nhà trường tiếp tục chú trọng giáo dục đạo đức, kỹ năng sống, xây dựng môi trường giáo dục an toàn, thân thiện, khuyến khích học sinh nỗ lực vươn lên. Theo Hiệu trưởng Phạm Văn Kiên, đơn vị sẽ tiếp tục xây dựng đội ngũ nhà giáo tận tâm, trách nhiệm, không ngừng học hỏi, đổi mới; đồng thời tăng cường phối hợp với chính quyền địa phương, phụ huynh và các lực lượng xã hội trong công tác giáo dục học sinh.
“Việc sáp nhập Trường PTDTBT THCS Tam Chung và Trường Tiểu học Tam Chung là bước khởi đầu cho quá trình tổ chức lại hoạt động giáo dục theo hướng liên thông, thống nhất. Hiệu quả của mô hình không chỉ thể hiện ở việc ổn định bộ máy mà quan trọng hơn là chất lượng dạy học, điều kiện học tập và sự tiến bộ của học sinh”, ông Kiên chia sẻ.
Với quy mô gần 850 học sinh, mạng lưới trường lớp trải rộng và nhiều điểm trường cách xa trung tâm, hành trình nâng cao chất lượng giáo dục tại Tam Chung vẫn còn không ít thách thức. Việc hoàn thiện cơ sở mới, bảo đảm điều kiện học tập, sinh hoạt nội trú, bán trú và tăng cường kết nối chuyên môn giữa hai cấp học sẽ tạo nền tảng để nhà trường phát huy hiệu quả mô hình, từng bước nâng cao chất lượng giáo dục vùng biên.

