Gắn quản lý tín ngưỡng với phát huy giá trị di sản Đền Kim Liên

Đổi mới cách phát huy giá trị di tích

Báo cáo với Đoàn giám sát, Phó Chủ tịch UBND phường Văn Miếu - Quốc Tử Giám Vũ Đức Tuyên cho biết, địa phương xác định nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước đối với hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo và di tích là nhiệm vụ quan trọng. Phường chú trọng bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa, lịch sử và truyền thống tốt đẹp, qua đó góp phần xây dựng đời sống văn hóa, bảo đảm an sinh xã hội và phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.

Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội Nguyễn Thị Thu Huyền phát biểu tại buổi làm việc. Ảnh: Lê Dung

Hiện phường có 22 cơ sở tín ngưỡng, gồm 11 đình, 8 đền, 2 miếu và 1 điện. Trong đó, nhiều di tích đã được xếp hạng cấp quốc gia đặc biệt, cấp quốc gia và cấp thành phố. Trên địa bàn có 9 lễ hội truyền thống được tổ chức hằng năm, như lễ hội đình Kim Liên, đình Trung Tự, đình Linh Quang…, thu hút hàng vạn lượt nhân dân và du khách.

Đáng chú ý, phường Văn Miếu - Quốc Tử Giám đang triển khai nhiều giải pháp nhằm đổi mới công tác quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di tích quốc gia đặc biệt Thăng Long tứ trấn - Đền Kim Liên. Trên cơ sở nghiên cứu về lịch sử, hoa văn, họa tiết đặc trưng của di tích, địa phương đã xây dựng các sản phẩm văn hóa, quà tặng lưu niệm gắn với giá trị lịch sử, văn hóa và tín ngưỡng của Đền Kim Liên.

Đến nay, di tích đã có bộ nhận diện riêng và đưa vào sử dụng 5 nhóm sản phẩm như dây ước nguyện với các biểu tượng truyền thống; thẻ kim bài Trấn Nam Thăng Long; đĩa men rạn lấy cảm hứng từ kiến trúc nhà Phương Đình; cờ ngũ sắc “Trấn Nam” và cốc uống nước in hình ảnh cách điệu Đền Kim Liên.

Cùng với đó, công tác rà soát, bổ cập hồ sơ khoa học di tích được duy trì thường xuyên. Các tư liệu, hiện vật, văn bia, sắc phong, hồ sơ pháp lý, bản vẽ hiện trạng và tư liệu ảnh được kiểm kê, đối chiếu, cập nhật nhằm phản ánh đầy đủ hiện trạng di tích.

Đưa di sản đến gần hơn với công chúng

Phường đã xây dựng phòng tiếp khách, nhà trưng bày, phòng chiếu phim và sản xuất các sản phẩm truyền thông giới thiệu giá trị lịch sử, văn hóa của Đền Kim Liên, hướng tới tạo thêm trải nghiệm cho du khách, nhất là thế hệ trẻ.

Phó Chủ tịch UBND phường Văn Miếu - Quốc Tử Giám Vũ Đức Tuyên phát biểu. Ảnh: Lê Dung

Công tác số hóa di sản cũng được phường chú trọng. Đền Kim Liên đã được số hóa bằng công nghệ 360 độ, tích hợp hình ảnh, âm thanh và được gắn mã QR để du khách thuận tiện tra cứu thông tin.

Sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, phường đang tiếp tục phối hợp để cập nhật dữ liệu, từng bước hoàn thiện không gian số, hướng tới tích hợp nền tảng dữ liệu đồng bộ và ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quản lý, bảo tồn, phát huy giá trị di tích.

Các thành viên Đoàn giám sát. Ảnh: Lê Dung

Đặc biệt, phường phối hợp nghiên cứu xây dựng Đề án “Quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di tích Đền Kim Liên (thuộc hệ thống Thăng Long Tứ trấn), phường Văn Miếu - Quốc Tử Giám, thành phố Hà Nội, giai đoạn 2026-2030, định hướng đến năm 2045”.

Phát biểu kết luận, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội Nguyễn Thị Thu Huyền đánh giá cao sự chủ động của địa phương, nhất là việc nhận diện rõ khó khăn, nguyên nhân và đề ra 9 nhiệm vụ khá toàn diện, bao quát từ tham mưu, lãnh đạo, chỉ đạo đến quản lý, tổ chức thực hiện và phát huy vai trò của Mặt trận, các đoàn thể chính trị - xã hội.

Đồng chí Nguyễn Thị Thu Huyền đề nghị địa phương không chủ quan, lơ là, phải thường xuyên nhận diện, nắm bắt tình hình và xử lý kịp thời các vấn đề phát sinh ngay từ cơ sở. Trong đó, cần đổi mới công tác tuyên truyền theo hướng lựa chọn đúng nội dung, đúng đối tượng, ứng dụng hiệu quả các nền tảng số, mạng xã hội; đồng thời tăng cường phối hợp với lực lượng công an, an ninh và tổ dân phố để nắm chắc địa bàn.

Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố lưu ý việc nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ làm công tác tín ngưỡng, tôn giáo; chủ động học tập, bồi dưỡng và tranh thủ sự hướng dẫn của các cơ quan chuyên môn cấp trên. Cùng với đẩy mạnh chuyển đổi số, phường cần đặc biệt quan tâm bảo đảm an ninh, an toàn thông tin trong quá trình thực hiện...