Gia tộc tỷ phú gốc Hoa ở Thái Lan và bí quyết giàu 'nứt vách' vẫn hòa thuận

Ngày 3/7/2025, tạp chí Forbes công bố danh sách 50 gia đình giàu nhất Thái Lan 2025. Với 5 mảng kinh doanh cốt lõi gồm cửa hàng bán lẻ, trung tâm mua sắm, bất động sản, khách sạn và nhà hàng, gia tộc Chirathivat (chủ sở hữu Central Group) đứng thứ năm, tổng tài sản 8,6 tỷ USD.

Từ những bước chân đầu tiên của người sáng lập đến ngày nay, hơn 220 con cháu tiếp nối, gia tộc này góp phần định hình ngành bán lẻ của xứ sở Chùa Vàng và vươn tầm ra quốc tế. Rất ít gia tộc vừa duy trì được sức mạnh kinh doanh suốt nhiều thế hệ, vừa tránh được những cuộc tranh chấp nội bộ khốc liệt. Thế nhưng, Gia tộc Chirathitvat, xuất phát điểm từ một dòng họ người Hoa gốc Hải Nam, Trung Quốc, lại có bí quyết phát triển vô cùng đặc biệt.

Tiệm tạp hóa thành đế chế bán lẻ

Gia tộc Chirathivat bắt đầu từ ông Tiang Chirathivat (còn có tên khác là Trịnh Tâm Bình), sinh năm 1905 tại đảo Hải Nam, Trung Quốc. Cuộc sống khó khăn tại quê nhà đã thúc đẩy ông di cư sang Bangkok, Thái Lan (khi đó là Siam) vào năm 1927 để tìm vận may mới.

Tiang bắt đầu sự nghiệp bằng việc mở một cửa hàng nhỏ mang tên Keng Seng Lee, ghi dấu bước vào kinh doanh bán lẻ. Sống tại vùng Thonburi, ngoại ô Bangkok, ngăn cách thủ đô bởi dòng sông Chaophraya, nhận thấy nhu cầu về mua sắm các loại mặt hàng tiêu dùng, Tiang khởi nghiệp bằng cửa hàng kinh doanh đồ ăn vặt, nước giải khát.

Từ trái qua, nhà sáng lập Tiang Chirathivat, chủ tịch đời thứ hai Samrit Chirathivat và chủ tịch đời thứ ba Wanchai Chirathivat.

Tận dụng vị trí gần bến thuyền và một ngôi đền lớn, việc kinh doanh khá suôn sẻ và thu được những lợi nhuận tốt. Cửa hàng dần không chỉ phục vụ những nhu cầu cơ bản như đồ tạp hóa, đồ dùng hàng ngày mà sau mở rộng các mặt hàng nhập khẩu. Chính thời điểm này, Tiang hình thành nên các kinh nghiệm kinh doanh nhạy bén và xây dựng nền tảng cho những thế hệ sau.

Điểm đáng chú ý trong hành trình của ông là không chỉ chăm lo kinh tế mà còn xây dựng một gia đình lớn. Với ba bà vợ, Tiang có 26 người con, tạo nền tảng cho một dòng họ đông đúc về sau. Các thế hệ tiếp theo nhanh chóng phát triển, và đến nay tổng số con cháu của ông ước tính lên đến khoảng 220 người. Nhiều người trong số đó trực tiếp hoặc gián tiếp tham gia vào việc điều hành các doanh nghiệp gia đình.

Vào năm 1968, sau khi cố chủ tích Tiang qua đời, gia tộc đã được những người con trai cả tài giỏi Samrit Chirathivat lèo lái một cách xuất sắc. Samrit chính là người đưa gia đình từ quy mô kinh doanh nhỏ lẻ bước vào thời kỳ phát triển hiện đại trong lĩnh vực bán lẻ.

Cũng như cha, Samrit tập trung mở rộng cơ sở bán hàng. Vào năm 1956, gông quyết định mở rộng việc kinh doanh với một cửa hàng lớn ở Chinatown, lấy tên là Central Trading, tiền thân của Central Group sau này. Sau đó, Samrit chính thức khai trương Central Department Store. Đây được xem là cửa hàng bách hóa hiện đại đầu tiên tại Thái Lan.

Chiến lược của Samrit không chỉ là mở rộng quy mô mà còn là đổi mới cách thức bán hàng: áp dụng giá cố định, trưng bày hấp dẫn và dịch vụ khách hàng chuẩn mực. Điều mà thị trường Thái Lan lúc bấy giờ chưa quen thuộc. Dưới sự dẫn dắt của ông, mô hình bán lẻ hiện đại trở thành chuẩn mực, tạo nên bước ngoặt cho ngành bán lẻ Thái Lan.

Từ đây, gia tộc Chirathivat chính thức bước vào lịch sử kinh doanh của đất nước Thái Lan với các hoạt động kinh doanh trải rộng từ chuỗi cửa hàng bách hóa, trung tâm mua sắm đến các thương hiệu dịch vụ, nhà hàng và khách sạn.

Tos Chirathivat, CEO hiện tại của Central Group là thành viên thế hệ thứ ba của gia đình Chirathivat. (Ảnh: Forbes)

Cả gia tộc chung sống dưới một mái nhà

Trải qua gần 100 năm hình thành và phát triển, bí quyết gìn giữ sự hòa thuận, thành công của gia tộc Chirathivat được gói gọn trong một câu đơn giản: “Hãy sống cùng nhau”.

Samrit Chirathivat cho xây dựng một ngôi nhà lớn tại thủ đô Bangkok, nơi có thời điểm gần 50 thành viên thuộc ba thế hệ của gia tộc Chirathivat cùng chung sống. Không chỉ là nơi ở, đó còn là không gian sinh hoạt chung, nơi con cháu học cách quan sát, tôn trọng trật tự gia đình và hiểu rằng lợi ích cá nhân không thể tách rời lợi ích dòng họ.

Ngoài ngôi nhà này, các thành viên gia đình Chirathivat còn chủ yếu tập trung sinh sống tại ba khu nhà lớn ở Bangkok, tạo thành một cộng đồng gia đình khép kín nhưng gắn bó. Mô hình “sống gần nhau” này được nhiều học giả coi là yếu tố quan trọng giúp gia tộc tránh được những mâu thuẫn quyền lực thường thấy ở các tập đoàn gia đình châu Á.

Nhìn lại hành trình của gia tộc Chirathivat, từ ông Tiang Chirathivat, người Hoa tha hương đến Thái Lan, rồi phát triển thành một dòng họ hơn 220 con cháu, điều làm nên sự khác biệt không chỉ là tài sản hay quy mô kinh doanh. Đó là cách họ gìn giữ gia đình như một thể thống nhất, coi việc sống cùng nhau, lớn lên cùng nhau là nền móng để quyền lực không biến thành xung đột.

Trong khi nhiều đế chế gia đình châu Á tan rã vì tranh chấp nội bộ, câu chuyện của gia tộc Chirathivat cho thấy bài học khác biệt. Bí quyết thịnh vượng lâu dài lại bắt đầu từ những điều rất giản dị, một mái nhà chung, một trật tự gia đình, và ý thức rằng không ai lớn hơn dòng họ.

Hoàng Hà (Tổng hợp)