Giai đoạn vàng cuối cùng tăng chiều cao ở trẻ

Dinh dưỡng có vai trò quan trọng để trẻ phát triển chiều cao ở tuổi dậy thì. Ảnh: Sina.

Bác sĩ Bùi Thị Duyên, Phó chủ nhiệm khoa Dinh dưỡng - Tiết chế, Bệnh viện Quân Y 175 (TP.HCM), cho biết nhiều thanh thiếu niên hiện nay ăn đủ bữa nhưng khẩu phần lại nghèo vi chất. Tình trạng dư năng lượng nhưng thiếu vitamin và khoáng chất khá phổ biến. Thiếu vitamin D, canxi, kẽm do ít tiếp xúc ánh nắng, hạn chế vận động ngoài trời hoặc không được tầm soát sớm khiến nhiều trẻ bỏ lỡ cơ hội tăng chiều cao.

“Thiếu hụt vi chất ở tuổi thiếu niên không chỉ làm chậm phát triển xương mà còn có thể khiến sụn tăng trưởng đóng sớm. Khi đó, dù sau này có bù đắp dinh dưỡng cũng rất khó cải thiện chiều cao”, bác sĩ Duyên cảnh báo.

Bác sĩ Duyên cho biết dinh dưỡng là nền tảng quan trọng trong giai đoạn dậy thì. Trẻ cần được đảm bảo đủ thực phẩm giàu canxi như sữa và chế phẩm từ sữa, tôm, cua, cá nhỏ ăn cả xương; thực phẩm giàu vitamin D như cá hồi, cá thu, trứng; cùng nhóm giàu kẽm, magie như thịt nạc, hải sản, đậu, hạt.

Trong trường hợp khẩu phần không đáp ứng đủ nhu cầu, phụ huynh có thể cân nhắc sữa tăng cường canxi, vitamin D3, K2 hoặc viên bổ sung đa vi chất. Tuy nhiên, đây chỉ là giải pháp hỗ trợ khi có thiếu hụt, không phải “thuốc kéo dài xương”.

Bên cạnh ăn uống, giấc ngủ và vận động có vai trò quan trọng. Hormone tăng trưởng được tiết ra mạnh nhất từ 22h đến 2h sáng, vì vậy trẻ nên ngủ trước 22h và đảm bảo 8-10 giờ mỗi ngày.

Các môn thể thao như bóng rổ, bóng chuyền, bơi lội, nhảy dây, cầu lông, bóng đá hoặc tập xà đơn giúp kích thích sụn tăng trưởng và cải thiện mật độ xương. Ngược lại, thức khuya, ít vận động và tiêu thụ nhiều nước ngọt có thể làm giảm tiềm năng phát triển chiều cao.

Theo bác sĩ Duyên, di truyền chiếm khoảng 60-80% chiều cao, phần còn lại phụ thuộc vào môi trường sống và lối sống. Theo dõi tốc độ tăng trưởng định kỳ và điều chỉnh chế độ sinh hoạt kịp thời sẽ giúp trẻ tận dụng tối đa giai đoạn vàng cuối cùng.

Nguyễn Thuận