Giải quyết ô nhiễm để nâng cao sức khỏe cộng đồng

Với sứ mệnh thúc đẩy hợp tác kiểm soát ô nhiễm vì sức khỏe cộng đồng, Liên minh Toàn cầu về Sức khỏe và Ô nhiễm (GAHP) và Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam (VACNE) vừa phối hợp tổ chức Diễn đàn khu vực Đông Nam Á với chủ đề "Giải quyết ô nhiễm để nâng cao sức khỏe cộng đồng".

Bà Maria Paola Lia, Giám đốc điều hành tổ chức GAHP, chia sẻ tại diễn đàn.

Chia sẻ kinh nghiệm giải quyết ô nhiễm

Diễn đàn quy tụ đại diện chính phủ, diễn giả, nhà nghiên cứu, các tổ chức đến từ Vương quốc Anh, Thụy Sĩ, các nước Đông Nam Á và Châu Âu cùng thảo luận về thực trạng và đề xuất giải pháp bảo vệ môi trường cho khu vực.

Trong bối cảnh môi trường tiếp tục bị tác động bởi hoạt động sản xuất của con người đòi hỏi mỗi quốc gia đã đề ra nhiều biện pháp thúc đẩy ứng phó phù hợp hơn, Diễn đàn ô nhiễm môi trường khu vực (Regional Pollution Forum - RPF) tạo không gian đối thoại, phối hợp và chia sẻ kiến thức, kinh nghiệm thực tiễn trong vấn đề giải quyết ô nhiễm, bảo vệ sức khỏe và hỗ trợ phát triển bền vững cho mỗi quốc gia.

Chuyên gia đến từ Singapore chia sẻ về các rủi ro dẫn đến bệnh tật do ô nhiễm môi trường.

Các chuyên gia và tổ chức nêu lên những thách thức về môi trường thông qua các dự án thực nghiệm thời gian qua để thấy rõ nguồn gây ô nhiễm, con đường phơi nhiễm, tác động sức khỏe con người...

Qua đó, các bên đã đề xuất những biện pháp ưu tiên nhằm kiểm soát nguồn thải gây ô nhiễm không khí, hóa chất và nhựa và quản lý chất thải thông minh.

Chính sách lợi ích cho cộng đồng

Một nội dung quan trọng được trình bày và thảo luận tại diễn đàn RPF chính là các dự án mang tính thực tiễn cao "Chương trình ô nhiễm môi trường tại Việt Nam (EPP-VN)" nêu bật những bài học thực tiễn từ các đối tác triển khai tại nhiều địa phương ở Việt Nam thời gian qua.

Cách tiếp cận của nhà khoa học trên cánh đồng, của người nông dân tiên phong thực nghiệm quy mô nhỏ đến áp dụng giải pháp canh tác bền vững trên diện rộng đã giúp chuyển hóa thành những chính sách hữu hiệu có lợi ích thiết thực về sức khỏe, môi trường và kinh tế cho cộng đồng.

Bà Maria Paola Lia, Giám đốc điều hành tổ chức GAHP chia sẻ, ô nhiễm là nguyên nhân chính nhưng có thể phòng ngừa được gây ra nhiều bệnh tật trên khắp Đông Nam Á.

Chuyên gia nêu các mô hình, giải pháp để xử lý dư lượng thuốc trừ sâu trong sản xuất nông nghiệp ở một số địa phương.

"Diễn đàn RPF quy tụ các quốc gia và đối tác cùng tập trung vào các giải pháp thiết thực, dựa trên bằng chứng, mang lại lợi ích sức khỏe thực sự, bao gồm cả những lợi ích đã được chứng minh qua công việc của GAHP triển khai tại Việt Nam trong khuôn khổ chương trình phòng chống ô nhiễm môi trường" – bà Maria Paola Lia nói.

Bà Maria Paola Lia điểm qua kết quả dự án tiêu biểu là "đánh giá hiện trạng và đề xuất các giải pháp giảm thiểu tác động của đốt lộ thiên và sử dụng hóa chất bảo vệ thực vật trong nông nghiệp đến biến đổi khí hậu, sức khỏe con người và đa dạng sinh học ở Việt Nam".

Dự án góp phần giúp nông dân ở miền Nam, Tây nguyên và miền Bắc áp dụng phương pháp quản lý dịch hại tổng hợp (IPM), tận dụng rơm rạ, phụ phẩm sau thu hoạch làm nấm rơm, nuôi trùn quế, làm thức ăn gia súc, làm phân hữu cơ bón rau màu… Qua đó, đã giúp họ có thêm nguồn thu nhập đáng kể sau mỗi vụ mùa.

Nâng cao ý thức cộng đồng

TS Nguyễn Ngọc Sinh - Chủ tịch Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam (VACNE), các hoạt động trong khuôn khổ chương trình EPP-VN do GAHP và VACNE thực hiện thời gian qua đã tạo nền tảng vững chắc về nhận thức, ý thức, kiến thức và giải pháp công nghệ để tiếp tục triển khai các dự án kế tiếp hướng tới nền nông nghiệp bền vững, giảm phát thải và thích ứng với biến đổi khí hậu.

TS Nguyễn Ngọc Sinh - Chủ tịch Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam (VACNE) phát biểu tại diễn đàn.

"Nhiều dự án đã triển khai từ Nam ra Bắc (trên 10 tỉnh cũ) với sự tham gia, kết hợp của các bên liên quan, từ người dân, nhà khoa học, cơ quan quản lý… nhiều sáng kiến được triển khai áp dụng, mang lại hiệu quả giúp bảo vệ thực phẩm tốt hơn, khoa học hơn" – ông Sinh chia sẻ.

Vấn đề rộng hơn, riêng Việt Nam, với cam kết mạnh mẽ về mục tiêu đạt giảm phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050, đã quyết tâm thực thi và kêu gọi cộng đồng chung tay bảo vệ môi trường, ứng phóng biến đổi khí hậu.

Đánh giá về nội dung này, ông Sinh cho rằng thách thức lớn nhất với chúng ta là sự kiên định của chuyển đổi xanh, việc này là cực kỳ khó.

QUỐC ANH