Giảm áp lực thi vào lớp 10 không chỉ là giảm môn thi

Giảm thi tuyển vào lớp 10

Phương án tuyển sinh lớp 10 năm học 2027–2028 tại nhiều địa phương đang có sự thay đổi theo hướng tăng cường xét tuyển, giảm áp lực thi cử cho học sinh.

Tại TP Huế, trong số 37 trường THPT công lập, phần lớn các trường dự kiến xét tuyển học bạ theo địa bàn. Riêng hai trường THPT Hai Bà Trưng và Nguyễn Huệ tổ chức thi tuyển với hai môn Toán, Ngữ văn.

Tại An Giang, phương án được đưa ra là chỉ các trường chuyên tổ chức thi tuyển, dự kiến vào đầu tháng 6/2027; các trường THPT không chuyên thực hiện xét tuyển học bạ. Mỗi thí sinh được đăng ký tối đa hai nguyện vọng.

Tương tự, Lâm Đồng và Cà Mau dự kiến xét tuyển đối với các trường THPT không chuyên; riêng trường chuyên tiếp tục tổ chức thi tuyển.

Thí sinh tại kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 Hà Nội năm học 2026-2027. Ảnh: Lê Khánh

Tại Hà Nội, đến nay, thành phố chưa công bố phương án chính thức. Kỳ thi tuyển sinh lớp 10 tại Hà Nội vốn có tính cạnh tranh cao. Vì vậy, không ít phụ huynh mong muốn Hà Nội sớm đưa ra quyết định để gia đình và học sinh chủ động xây dựng kế hoạch học tập, ôn luyện.

Chị Nguyễn Thảo Trang, phụ huynh có con đang học lớp 9 tại Hà Nội mong muốn thành phố sớm công bố phương án tuyển sinh để học sinh có định hướng học tập rõ ràng, tránh bị động trong quá trình chuẩn bị.

Trong khi đó, chị Lưu Quỳnh Nga (Hoàng Mai, Hà Nội) bày tỏ băn khoăn về tính công bằng nếu tuyển sinh lớp 10 chuyển sang xét học bạ.

Theo chị Nga, kết quả học tập giữa các trường có thể có sự khác biệt trong cách đánh giá, cho điểm. Vì vậy, nếu áp dụng phương thức này, cần có cơ chế kiểm tra, xác thực chặt chẽ, bảo đảm tiêu chí đánh giá thống nhất, hạn chế tình trạng làm đẹp học bạ, gây thiệt thòi cho những học sinh có năng lực thực chất.

Thận trọng khi lựa chọn phương án

Về phương án tuyển sinh vào lớp 10 năm học 2027-2028, đại diện Sở GDĐT cho biết, sau khi Bộ GDĐT chính thức ban hành Thông tư về Quy chế tiếp nhận học sinh đầu cấp bậc phổ thông, Sở sẽ xây dựng kế hoạch tuyển sinh vào lớp 10, trình UBND thành phố phê duyệt.

Năm học 2026-2027, thành phố Hà Nội áp dụng phương thức thi tuyển vào lớp 10 THPT công lập, với ba môn thi gồm: Ngữ văn, Toán và Ngoại ngữ.

Theo đại diện Sở GDĐT Hà Nội, việc giảm áp lực của một kỳ thi không chỉ nằm ở số môn thi mà quan trọng hơn là cách thức tổ chức kỳ thi. Ảnh minh hoạ: Lê Khánh

Trước đề xuất của Bộ GDĐT về phương án thi tuyển vào lớp 10 với 2 môn Toán và Ngữ văn, ông Nghiêm Văn Bình, Trưởng phòng Quản lý thi và Kiểm định chất lượng, Sở GDĐT Hà Nội cho biết, Sở đã tham khảo ý kiến chuyên gia, các nhà trường và bộ phận chuyên môn để nghiên cứu, góp ý vào dự thảo. Quan điểm được đặt ra là việc giảm áp lực của một kỳ thi không chỉ nằm ở số môn thi mà quan trọng hơn là cách thức tổ chức kỳ thi.

Về phương án xét tuyển dựa trên kết quả học tập, rèn luyện của học sinh, ông Bình cho biết, Hà Nội đang nghiên cứu một lộ trình đổi mới theo hướng thận trọng, từng bước. Lộ trình này cần được thực hiện từng bước và có thời gian chuẩn bị.

Trong năm học 2026 - 2027, thành phố dự kiến khảo sát, đánh giá ở một số khối lớp, môn học theo hướng thực hiện thống nhất trên toàn thành phố; qua đó, từng bước hình thành mặt bằng đánh giá chung, bảo đảm tính khách quan, công bằng và xuyên suốt.

Trên cơ sở lộ trình này, trong tương lai, Hà Nội có thể tính đến phương án tuyển sinh vào lớp 10 dựa trên kết quả học tập, rèn luyện của học sinh ở cấp THCS. Tuy nhiên, điều kiện tiên quyết là kết quả đánh giá phải chính xác, khách quan và có độ tin cậy cao.

Về lâu dài, thành phố hướng tới tăng cường đầu tư cơ sở vật chất, mở rộng trường lớp, bảo đảm đủ chỗ học công lập theo nhu cầu của học sinh trên địa bàn. Đây mới là giải pháp căn cơ để giảm áp lực cạnh tranh trong tuyển sinh vào lớp 10.

Ông Bình cho biết, mục tiêu cuối cùng vẫn là giảm áp lực cho học sinh, bảo đảm công bằng và khách quan trong tuyển sinh, đồng thời nâng cao chất lượng giáo dục.

Vì thế, giảm áp lực thi vào lớp 10 không nên chỉ được nhìn từ việc có bao nhiêu môn thi hay áp dụng phương thức thi tuyển hay xét tuyển, mà phải giải quyết đồng thời bài toán về trường lớp, cơ hội học tập, chất lượng đánh giá và độ tin cậy của dữ liệu.

Trước đó, Bộ GDĐT công bố dự thảo Thông tư ban hành Quy chế tiếp nhận học sinh đầu cấp giáo dục phổ thông để lấy ý kiến.

Dự thảo đề xuất 3 phương thức tuyển sinh vào lớp 10: Xét tuyển, thi tuyển và kết hợp thi tuyển với xét tuyển. Nếu tổ chức thi, thí sinh dự thi hai môn Toán và Ngữ văn.

Phương thức thi tuyển hoặc kết hợp được xác định căn cứ số lượng học sinh đăng ký, chỉ tiêu, khả năng tiếp nhận của trường và điều kiện thực tế địa phương; kế hoạch phải được UBND cấp tỉnh phê duyệt.