Gìn giữ truyền thống “Tôn sư trọng đạo” trong xã hội hôm nay

“Muốn sang thì bắc cầu Kiều/ Muốn con hay chữ phải yêu lấy thầy”, “Nhất tự vi sư, bán tự vi sư”…, những câu ca dao, câu nói mộc mạc được nhân dân ta lưu truyền qua nhiều thế hệ, nhắc nhở mỗi người về lòng biết ơn, sự tri ân đối với những người thầy giáo, cô giáo đã không quản ngại khó khăn dìu dắt, vun trồng để chúng ta trưởng thành trên con đường học vấn. Trong xã hội hiện đại, gìn giữ truyền thống “Tôn sư trọng đạo” vẫn là yêu cầu có ý nghĩa sâu sắc, góp phần bồi đắp văn hóa ứng xử và nền tảng đạo đức của mỗi con người.

Cô và trò Trường Tiểu học Hải Anh (xã Hải Anh) trong một giờ học ứng dụng công nghệ thông tin.

Cô và trò Trường Tiểu học Hải Anh (xã Hải Anh) trong một giờ học ứng dụng công nghệ thông tin.

Truyền thống “Tôn sư trọng đạo” được hình thành, gìn giữ trong suốt chiều dài lịch sử. Điều này khẳng định truyền thống hiếu học của dân tộc gắn liền với sự trân trọng những người truyền dạy tri thức, hướng dẫn học trò cách sống, cách làm người. Đạo lý này ngày càng được bồi đắp, trở thành nét đẹp trong mỗi gia đình và cộng đồng.

Ngày nay, cùng với sự phát triển của đời sống và khoa học, công nghệ, giáo dục đang có những chuyển biến sâu sắc. Người học được khuyến khích chủ động tiếp nhận tri thức, thể hiện quan điểm và tham gia tích cực vào quá trình học tập. Vai trò của người thầy cũng có những thay đổi, từ vị trí truyền đạt kiến thức một chiều sang hướng dẫn, đồng hành và khơi gợi khả năng, sức sáng tạo của học sinh.

Sự chuyển biến trên là cần thiết để đáp ứng yêu cầu của nền giáo dục hiện đại. Tuy nhiên, trước những thay đổi đó, các chuẩn mực ứng xử giữa thầy và trò vẫn cần được gìn giữ và phát huy. Thực tế đời sống học đường gần đây đang đặt ra những vấn đề cần quan tâm. Một vài trường hợp học sinh xúc phạm, hành hung giáo viên, phụ huynh có hành vi thiếu chuẩn mực với nhà trường gây bức xúc trong dư luận…

Những ứng xử thiếu sự tôn trọng đã làm tổn thương uy tín những người thầy đứng trên bục giảng, trực tiếp thực hiện nhiệm vụ giáo dục, đồng thời ảnh hưởng đến môi trường học đường. Những giá trị đạo đức được vun đắp trong nhà trường cũng đứng trước nguy cơ cảnh báo bị xói mòn. Do vậy, việc gìn giữ truyền thống “Tôn sư trọng đạo”, sự tôn trọng dành cho nhà giáo cần tiếp tục được bồi đắp. Những trường hợp vi phạm đạo đức đối với nhà giáo cần được nhìn nhận nghiêm túc, xử lý theo đúng pháp luật để răn đe và bảo vệ truyền thống “Tôn sư trọng đạo”.

Mối quan hệ giữa gia đình và nhà trường có ý nghĩa đặc biệt trong việc hình thành nhân cách học sinh. Để gìn giữ truyền thống “Tôn sư trọng đạo”, gia đình, ông bà, cha mẹ cần giúp con hiểu công lao của người thầy, biết trân trọng tri thức và ứng xử có văn hóa. Những lời nói, hành động của ông bà, cha mẹ đối với giáo viên cũng là bài học sinh động từ thực tiễn để trẻ nhìn vào, noi theo.

Cùng với đó, nhà trường cũng cần tạo điều kiện để vun đắp mối quan hệ tốt đẹp thầy - trò được xây dựng trên sự tin tưởng, tôn trọng; nhà trường thường xuyên nhắc nhở giáo viên quan tâm đến tâm lý, hoàn cảnh và sự phát triển của mỗi học sinh, biết lắng nghe những ý kiến khác biệt của các em. Những vấn đề phát sinh trong quá trình giáo dục cần được trao đổi kịp thời, tránh để mâu thuẫn nhỏ trở thành những hành vi ứng xử đáng tiếc, gây ra hệ lụy nghiêm trọng. Sự phối hợp thường xuyên giữa gia đình và nhà trường sẽ giúp học sinh được giáo dục toàn diện hơn.

Trong xã hội, việc trân trọng, tôn vinh cũng cần được thể hiện bằng sự quan tâm thiết thực đối với đời sống và vị thế nghề nghiệp của nhà giáo. Cấp ủy, chính quyền, các đoàn thể và nhân dân cần quan tâm bằng những việc làm thiết thực cho ngành Giáo dục, tôn vinh, nêu gương những người làm tốt công tác giáo dục, tạo điều kiện để nhà giáo có đời sống ổn định và được đánh giá đúng với cống hiến của mình. Người thầy cần giữ gìn đạo đức nghề nghiệp, công bằng trong ứng xử, tận tâm với học sinh và không ngừng trau dồi chuyên môn.

Những biểu hiện thiếu trách nhiệm, vi phạm đạo đức cần được nhắc nhở, chấn chỉnh và xử lý theo quy định. Việc làm này góp phần củng cố niềm tin của xã hội đối với nghề giáo, tạo động lực để các thầy cô tiếp tục gắn bó, cống hiến cho sự nghiệp trồng người.

Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11 là dịp để mỗi người bày tỏ lòng biết ơn đối với những người đã dạy dỗ, dìu dắt mình. Nhưng sự trân trọng dành cho nhà giáo cần được vun đắp qua cách ứng xử hằng ngày: Học sinh lễ phép, biết lắng nghe và tôn trọng thầy cô; cha mẹ đồng hành, phối hợp có trách nhiệm với nhà trường; mỗi nhà giáo giữ gìn phẩm chất, tận tâm với nghề… Qua đó, truyền thống “Tôn sư trọng đạo” sẽ tiếp tục được bồi đắp, phát huy trở thành nét đẹp trong đời sống và tâm hồn mỗi con người.

Bài, ảnh: Minh Thuận

Nguồn Ninh Bình: https://baoninhbinh.org.vn/gin-giu-truyen-thong-ton-su-trong-dao-trong-xa-hoi-hom-nay-261113142945688.html