Giữ gìn và lan tỏa giá trị Di sản Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ Núi Sam

Một góc Miếu Bà Chúa Xứ bên triền núi Sam.

Khu du lịch quốc gia Núi Sam thuộc phường Vĩnh Tế có lễ hội vía Bà Chúa Xứ Núi Sam diễn ra hằng năm là nét sinh hoạt văn hóa-tâm linh tiêu biểu của cư dân Nam Bộ.

Đây là lễ hội tâm linh lớn nhất vùng Nam Bộ. Vào mùa lễ hội, mỗi năm thu hút hơn 4 triệu lượt khách hành hương, du khách trong và ngoài nước đến vui chơi, tìm hiểu về tập quán, tín ngưỡng thờ Mẫu ngàn.

Lễ hội không chỉ phản ánh quá trình giao thoa, hội tụ văn hóa của các cộng đồng Kinh, Hoa, Chăm, Khmer trong tiến trình khai mở và bảo vệ vùng đất An Giang, mà còn thể hiện khát vọng về cuộc sống bình an, ấm no, hạnh phúc của nhân dân.

Du khách đến tham quan Miếu Bà Chúa Xứ núi Sam.

Tháng 3/2025, tỉnh An Giang phối hợp cùng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Ủy ban quốc gia UNESCO tổ chức lễ đón bằng UNESCO ghi danh “Lễ hội vía Bà Chúa Xứ Núi Sam” là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.

Ông Nguyễn Văn Tấn, ngụ phường Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ cho biết, năm nào ông cũng cùng người thân về Núi Sam viếng các thắng cảnh, đến Miếu Bà Chúa Xứ Núi Sam cầu lộc, bình an. Đối với những người dân, Bà Chúa Xứ Núi Sam là vị thánh Mẫu trong tín ngưỡng thờ nữ thần, luôn che chở, phù trợ cho dân chúng.

Những ngày đầu Xuân Bính Ngọ 2026 và những ngày cuối tuần, lượng du khách từ các nơi kéo về Núi Sam rất đông gây ùn ứ một số tuyến đường đại lộ Kiều Lương, Nguyễn Tri Phương.

Tuy nhiên, từ sự chủ động, quyết liệt của lực lượng chức năng, tình hình an ninh trật tự được giữ vững, không để xảy ra vụ việc phức tạp, tạo tâm lý an tâm cho du khách thập phương.

Lễ hội vía Bà Chúa Xứ Núi Sam luôn thu hút đông đảo du khách tới tham quan, tìm hiểu.

Bà Ngô Thị Mỹ Ngọc, Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường Vĩnh Tế thông tin, theo kế hoạch, lễ hội vía Bà Chúa Xứ Núi Sam năm 2026 sẽ diễn ra từ ngày 31/5 đến 12/6/2026 (nhằm ngày 15/4 đến 27/4 âm lịch), với phần lễ được tổ chức trang nghiêm theo nghi thức truyền thống như: Lễ may áo Bà, lễ khai hội, lễ phục hiện rước tượng Bà, lễ tắm Bà, lễ thỉnh sắc thần, lễ túc yết, xây chầu, lễ chánh tế và lễ hồi sắc.

Cùng với đó là chuỗi hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao phong phú, đáp ứng nhu cầu tham quan, chiêm bái, vui chơi của đông đảo du khách trong và ngoài nước.

Dự báo trong thời gian tới, lượng khách về hành hương, tham quan trong dịp nghỉ lễ 30/4 và cao điểm lễ hội vía Bà sẽ tiếp tục tăng cao.

Trước yêu cầu thực tiễn đặt ra, thực hiện Kế hoạch số 219/KH-UBND của Ủy ban nhân dân tỉnh, phường Vĩnh Tế đã chủ động tham mưu, phối hợp các sở, ngành xây dựng phương án tổ chức lễ hội bài bản, khoa học; đặc biệt tập trung cao độ cho nhiệm vụ bảo đảm an ninh trật tự, trật tự an toàn giao thông.

Xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm, Ban Chỉ huy Công an phường Vĩnh Tế chủ động tham mưu Ban Giám đốc Công an tỉnh và Ủy ban nhân dân phường triển khai đồng bộ các giải pháp.

Lực lượng Công an phối hợp chặt chẽ với Cảnh sát giao thông, Cảnh sát cơ động, Cảnh sát hình sự, Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội, Ban Chỉ huy Quân sự và lực lượng tham gia bảo vệ an ninh trật tự ở cơ sở tổ chức tuần tra xuyên suốt.

Lễ hội vía Bà Chúa Xứ Núi Sam năm 2026 sẽ diễn ra từ ngày 31/5 đến 12/6/2026.

Công tác phân luồng, điều tiết giao thông được triển khai tại các cửa ngõ vào Khu du lịch quốc gia Núi Sam và những điểm tập trung đông người như Miếu Bà Chúa Xứ, Lăng Thoại Ngọc Hầu, chùa Tây An; bố trí các điểm trông giữ xe đúng quy định, kiên quyết không để xảy ra tình trạng ùn tắc cục bộ, “chặt chém” giá gửi xe.

Ban Chỉ đạo trực 24/24 giờ được thành lập nhằm kịp thời xử lý các tình huống phát sinh trong suốt thời gian diễn ra lễ hội.

Song song đó, công tác bảo đảm an ninh trật tự được triển khai quyết liệt. Lực lượng Công an tăng cường các biện pháp nghiệp vụ để kịp thời phát hiện, xử lý các đối tượng trộm cắp, móc túi, cướp giật tài sản; kiên quyết đấu tranh với các hành vi “cò mồi”, chèo kéo khách, hoạt động mê tín dị đoan gây phản cảm, làm ảnh hưởng hình ảnh khu du lịch.

Hệ thống camera an ninh trên các tuyến đường và khu vực trọng điểm được khai thác tối đa hiệu quả, góp phần nâng cao năng lực giám sát, phòng ngừa tội phạm. Ngoài ra, số điện thoại đường dây nóng được công khai tại nhiều vị trí dễ quan sát, tạo điều kiện để người dân và du khách phản ánh kịp thời những vấn đề phát sinh.

Theo bà Ngô Thị Mỹ Ngọc, bên cạnh nhiệm vụ bảo đảm an ninh, chính quyền phường Vĩnh Tế đặc biệt chú trọng công tác quản lý dịch vụ, chỉnh trang đô thị và xây dựng nếp sống văn minh du lịch.

Các hộ kinh doanh được tuyên truyền, hướng dẫn ký cam kết niêm yết giá công khai, bán đúng giá, không lấn chiếm lòng lề đường, giữ gìn vệ sinh môi trường. Công tác phòng cháy, chữa cháy được kiểm tra thường xuyên, nhất là tại các cơ sở kinh doanh, lưu trú, khu vực đông người.

Miếu Bà Chúa Xứ Núi Sam là điểm đến nổi tiếng của tỉnh An Giang.

Phường cũng tổ chức các lớp tập huấn, nâng cao kỹ năng giao tiếp, ứng xử văn minh cho hộ kinh doanh với phương châm “Vui lòng khách đến, vừa lòng khách đi”.

Lãnh đạo phường Vĩnh Tế xác định phát triển du lịch Núi Sam theo hướng bền vững, gắn với bảo tồn giá trị văn hóa-tâm linh và bảo đảm quốc phòng, an ninh là mục tiêu lâu dài.

Định hướng “Du lịch xanh-Tâm linh mẫu mực” được đặt ra với các giải pháp đồng bộ: Giữ gìn sự tôn nghiêm của quần thể di tích; nghiên cứu phát triển sản phẩm du lịch văn hóa, du lịch đêm phù hợp; nâng cao chất lượng dịch vụ, kéo dài thời gian lưu trú của du khách.

TRẦN THANH DŨNG