Hải quân Mỹ chặn tàu dầu Iran: Siết chặt chiến dịch phong tỏa eo biển Hormuz

Hải quân Mỹ vừa triển khai lực lượng ngăn chặn hai tàu chở dầu đang tìm cách rời lãnh thổ Iran, đánh dấu bước đi thực thi đầu tiên của lệnh phong tỏa eo biển Hormuz. Đây là một phần trong chiến dịch quân sự quy mô lớn nhằm gây sức ép buộc Tehran tuân thủ các điều kiện đàm phàn về quyền kiểm soát vùng biển này.

Diễn biến cuộc ngăn chặn trên vịnh Oman

Theo báo cáo từ các quan chức Mỹ, một tàu khu trục thuộc Hải quân nước này đã phát tín hiệu cảnh báo qua hệ thống vô tuyến đối với hai tàu chở dầu vừa rời cảng Chabahar trên vịnh Oman vào ngày 14/4. Các chiến hạm Mỹ đã yêu cầu hai phương tiện này lập tức quay đầu, không được phép tiến sâu vào các tuyến hàng hải quốc tế theo quy định của lệnh phong tỏa mới.

Mỹ muốn loại bỏ công cụ gây sức ép của Iran bằng cách phong tỏa eo biển Hormuz

Sự việc diễn ra ngay sau khi lệnh phong tỏa do Tổng thống Mỹ Donald Trump áp đặt chính thức có hiệu lực. Mục tiêu cốt lõi của chiến dịch này là buộc Iran phải từ bỏ việc kiểm soát eo biển Hormuz và chấp nhận các điều khoản ngừng bắn trong cuộc xung đột bắt đầu từ ngày 28/2.

Quy mô triển khai quân sự của Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ

Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) xác nhận chiến dịch phong tỏa lần này là một nỗ lực hiệp đồng quân binh chủng quy mô lớn. Số lượng lực lượng huy động cho nhiệm vụ này bao gồm:

Nhân lực: Hơn 10.000 binh sĩ triển khai tại khu vực.
Hải quân: Hơn 12 tàu chiến thường trực tuần tra.
Không quân: Hàng chục máy bay chiến đấu và trinh sát yểm trợ từ trên không.

CENTCOM khẳng định tính đến thời điểm hiện tại, chưa có bất kỳ tàu vận tải nào vượt qua được hàng rào phong tỏa kể từ sáng ngày 13/4. Quân đội Mỹ tuyên bố sẽ duy trì quyền tự do hàng hải cho các tàu quốc tế, với điều kiện các tàu này không có lộ trình đến hoặc rời khỏi các cảng của Iran.

Phân tích kỹ thuật và rủi ro tác chiến

Mặc dù quân đội Mỹ đang kiểm soát tốt tình hình, giới chuyên gia quân sự và giới quan sát quốc tế vẫn đưa ra những nhận định thận trọng về tính bền vững của chiến dịch. Nhà nghiên cứu Noam Raydan từ Viện Washington về chính sách Cận Đông lưu ý rằng, việc theo dõi các tàu Iran rất phức tạp do nhiều phương tiện thường xuyên tắt tín hiệu định vị để di chuyển ẩn danh.

Việc duy trì một lệnh phong tỏa toàn diện được coi là một hành động chiến tranh, đòi hỏi cam kết lâu dài về nguồn lực và sự hiện diện thường trực của các nhóm tác chiến tàu sân bay hoặc tàu khu trục. Điều này tiềm ẩn nguy cơ kích hoạt các đòn trả đũa từ phía Tehran, đe dọa trực tiếp đến thỏa thuận ngừng bắn vốn đang ở trạng thái mong manh.

Phản ứng quốc tế và tác động thị trường

Động thái của Mỹ đã vấp phải sự phản đối mạnh mẽ từ một số cường quốc. Bộ Ngoại giao Trung Quốc tuyên bố lệnh phong tỏa là hành động "nguy hiểm và vô trách nhiệm", cảnh báo về sự gia tăng căng thẳng không cần thiết tại Trung Đông. Trong khi đó, thị trường năng lượng toàn cầu ghi nhận sự biến động mạnh khi giá dầu có thời điểm vượt ngưỡng 100 USD/thùng trước khi hạ nhiệt nhẹ.

Hãng môi giới tàu biển BRS nhận định, triển vọng bình thường hóa thương mại tại eo biển Hormuz đang trở nên xa vời. Với sự hiện diện dày đặc của Hải quân Mỹ, dự kiến các hoạt động giao thương qua khu vực này sẽ bị đình trệ nghiêm trọng trong tương lai gần, gây áp lực lớn lên chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu.