Hàng ngàn thí sinh tranh tài tại kỳ thi chọn Đội tuyển Olympic Trí tuệ nhân tạo năm 2026

Ngày 20/5, tại Trường ĐH Sư phạm Hà Nội, Bộ GD-ĐT chủ trì, phối hợp cùng Trường Đại học Công nghệ - ĐHQGHN, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội, Hội Tin học Việt Nam và các đơn vị long trọng tổ chức lễ khai mạc kỳ thi chọn Đội tuyển Olympic Trí tuệ nhân tạo năm 2026.
Kỳ thi năm nay ghi nhận sự tham gia rộng khắp của các đơn vị trên toàn quốc với 32 đơn vị tham gia (gồm 28 Sở GD-ĐT và 4 trường đại học), cùng tổng số 1.188 thí sinh đăng ký dự thi vòng sơ loại.
Trong đó, có sự góp mặt của các học sinh đến từ nhiều địa phương trên cả nước, từ những trung tâm giáo dục lớn như Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh đến các tỉnh miền núi, vùng còn có nhiều hạn chế như Cao Bằng, Sơn La.

Sau vòng sơ loại, 246 thí sinh có mặt tại vòng 2, nhằm tuyển chọn 8 học sinh xuất sắc nhất để thành lập Đội tuyển quốc gia tham dự Olympic Trí tuệ nhân tạo quốc tế năm 2026.

Toàn cảnh lễ khai mạc kỳ thi chọn Đội tuyển Olympic Trí tuệ nhân tạo năm 2026. Ảnh: Đ.Hoàng

Sức lan tỏa mạnh mẽ của lĩnh vực Trí tuệ nhân tạo

Phát biểu tại lễ khai mạc, GS.TS Huỳnh Văn Chương - Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng, Bộ GD-ĐT nhấn mạnh, những năm gần đây, nhiều quốc gia đã xác định AI là lĩnh vực chiến lược nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và thúc đẩy đổi mới sáng tạo. Đối với Việt Nam, việc phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong tiến trình chuyển đổi số quốc gia và hội nhập quốc tế.

GS.TS Huỳnh Văn Chương cho biết, kỳ thi tuyển chọn Đội tuyển Olympic Trí tuệ nhân tạo năm 2026 được tổ chức không chỉ nhằm phát hiện, tuyển chọn những học sinh xuất sắc đại diện cho Việt Nam tham dự Olympic Trí tuệ nhân tạo quốc tế mà còn góp phần thúc đẩy phong trào học tập, nghiên cứu khoa học và tiếp cận công nghệ mới trong học sinh phổ thông. Kỳ thi năm nay ghi nhận sự tham gia rộng khắp của các đơn vị trên toàn quốc, cho thấy sức lan tỏa mạnh mẽ của lĩnh vực Trí tuệ nhân tạo cũng như tinh thần học tập, khát vọng chinh phục công nghệ mới của học sinh Việt Nam.

Đặc biệt, đây là lần đầu tiên việc tuyển chọn đội tuyển quốc gia trong lĩnh vực Trí tuệ nhân tạo được tổ chức theo mô hình thi trực tuyến phân tán trên phạm vi toàn quốc nhưng vẫn bảo đảm đồng bộ về đề thi, thời gian và quy chế thi. Việc ứng dụng các giải pháp công nghệ hiện đại trong tổ chức thi đã góp phần khẳng định năng lực khảo thí số ở quy mô quốc gia, đồng thời mở ra nhiều định hướng mới cho việc tổ chức các kỳ thi ứng dụng công nghệ trong thời gian tới.

GS.TS Huỳnh Văn Chương - Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng, Bộ GD-ĐT. Ảnh: Đ.Hoàng

Theo Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng, Bộ GD-ĐT, nội dung thi được xây dựng theo định hướng của Hội đồng khoa học quốc tế IOAI, tập trung vào các lĩnh vực cốt lõi của Trí tuệ nhân tạo hiện đại như: học máy và học sâu, mạng nơ-ron, thị giác máy tính, xử lý ngôn ngữ tự nhiên và âm thanh. Đây đều là những lĩnh vực đang phát triển rất nhanh trên thế giới, đóng vai trò nền tảng trong nhiều công nghệ tiên tiến hiện nay như xe tự hành, trợ lý ảo, robot thông minh, phân tích dữ liệu lớn hay các hệ thống AI tạo sinh.

Thay mặt Hội đồng coi thi, GS.TS Huỳnh Văn Chương khẳng định Hội đồng thi nhận thức rõ trách nhiệm của mình trong việc tổ chức kỳ thi bảo đảm nghiêm túc, khách quan, công bằng và đúng quy chế.
Đồng thời, bày tỏ cam kết thực hiện đầy đủ, nghiêm túc các quy định, quy trình tổ chức kỳ thi; bảo đảm tính công bằng, minh bạch trong toàn bộ quá trình coi thi, chấm thi và đánh giá kết quả; không để xảy ra sai sót tiêu cực; phối hợp chặt chẽ với các đơn vị liên quan để tạo điều kiện tốt nhất cho thí sinh tham gia Kỳ thi an toàn, thuận lợi và hiệu quả.

GS.TS Huỳnh Văn Chương cũng bày tỏ tin tưởng rằng từ kỳ thi này sẽ xuất hiện những gương mặt xuất sắc, tiếp tục nuôi dưỡng đam mê nghiên cứu, trở thành những nhà khoa học, kỹ sư và chuyên gia công nghệ góp phần đưa Việt Nam phát triển mạnh mẽ trong thời đại kỷ nguyên số.

Thời đại trí tuệ nhân tạo, giá trị lớn nhất nằm trong trí tuệ con người

GS.TS Chử Đức Trình - Hiệu trưởng Trường Đại học Công nghệ, ĐHQGHN chia sẻ niềm vinh dự khi có mặt trong một sự kiện quy tụ những gương mặt xuất sắc nhất của thế hệ trẻ Việt Nam trong lĩnh vực Trí tuệ nhân tạo. “Tôi không chỉ thấy những thí sinh của một kỳ thi học sinh giỏi quốc gia. Tôi thấy những nhà khoa học tương lai, những kỹ sư công nghệ tương lai, những người có thể góp phần định hình vị trí của Việt Nam trong kỷ nguyên công nghệ toàn cầu”, ông nói.

GS.TS Chử Đức Trình - Hiệu trưởng Trường Đại học Công nghệ, ĐHQGHN. Ảnh: Đ.Hoàng

GS.TS Chử Đức Trình nhấn mạnh, trí tuệ nhân tạo đang trở thành một trong những công nghệ quan trọng nhất của thế kỷ 21. AI không còn là một khái niệm trong phim khoa học viễn tưởng, mà đã hiện diện trong mọi mặt của đời sống: từ y tế, giáo dục, giao thông, tài chính cho đến nông nghiệp và quản lý xã hội. Những quốc gia làm chủ được công nghệ AI sẽ có cơ hội tạo ra bước nhảy vọt về kinh tế, khoa học và năng lực cạnh tranh quốc gia. Nhưng để xây dựng được một nền công nghệ mạnh, điều quan trọng nhất không phải là máy móc hay hạ tầng, mà là con người. Và trong những con người ấy, nhân tài luôn đóng vai trò đặc biệt.

Lịch sử phát triển của nhân loại cho thấy, mỗi bước tiến lớn đều gắn liền với những con người có khả năng tư duy vượt trội và tinh thần dấn thân mạnh mẽ. Những quốc gia phát triển đều hiểu rằng đầu tư cho nhân tài chính là đầu tư cho tương lai. Một đất nước có thể thiếu tài nguyên thiên nhiên, nhưng không thể thiếu nguồn nhân lực chất lượng cao. Trong thời đại trí tuệ nhân tạo, giá trị lớn nhất nằm trong trí tuệ con người.

Chính vì vậy, theo ông, việc tổ chức các kỳ thi tài năng mang ý nghĩa vô cùng quan trọng. Đây không chỉ là nơi để đánh giá kiến thức hay kỹ năng lập trình mà là nơi phát hiện những hạt giống đặc biệt của đất nước, nơi các em được thử thách khả năng sáng tạo, tư duy logic, tinh thần hợp tác và ý chí vượt qua giới hạn của bản thân.

Nhắn nhủ các thí sinh tham dự cuộc thi, GS.TS Chử Đức Trình chia sẻ, tài năng chỉ thực sự có ý nghĩa khi nó gắn với nhu cầu của xã hội và đóng góp cho con người. Một người giỏi công nghệ nhưng không hiểu những vấn đề của xã hội thì công nghệ ấy khó tạo ra giá trị bền vững. AI không phải chỉ để viết ra những thuật toán phức tạp hay giành giải thưởng quốc tế. AI cần được sử dụng để giải quyết những bài toán thực tế của đất nước và cuộc sống. Tài năng sẽ không thể chỉ thể hiện ở điểm số của các kỳ thi, mà tài năng phải gắn với sự phát triển của xã hội.

“Các em có thể dùng AI để hỗ trợ bác sĩ chẩn đoán bệnh sớm hơn, giúp người nông dân tối ưu mùa vụ, giúp học sinh vùng sâu tiếp cận giáo dục tốt hơn, hay giúp giảm tai nạn giao thông và bảo vệ môi trường. Khi tài năng gắn với trách nhiệm xã hội, tri thức mới trở thành sức mạnh thực sự. Đất nước chúng ta đang bước vào một giai đoạn phát triển mới với khát vọng trở thành quốc gia phát triển và có vị thế cao hơn trong chuỗi giá trị toàn cầu. Để đạt được điều đó, Việt Nam rất cần những thế hệ trẻ vừa giỏi chuyên môn, vừa có tinh thần phụng sự xã hội”, ông bày tỏ.

Kỳ thi chọn Đội tuyển Olympic Trí tuệ nhân tạo năm 2026 có sự tham gia rộng khắp của các đơn vị trên toàn quốc với tổng số 1.188 thí sinh đăng ký dự thi, 246 thí sinh xuất sắc nhất bước vào vòng 2. Ảnh: Đ.Hoàng

Theo GS.TS Chử Đức Trình, trong thời đại AI, kiến thức có thể thay đổi rất nhanh. Công nghệ hôm nay hiện đại, ngày mai có thể đã lỗi thời. Điều quyết định thành công lâu dài không chỉ là IQ, mà còn là khả năng học tập liên tục, tinh thần kỷ luật, sự khiêm tốn và đạo đức nghề nghiệp. AI là công nghệ rất mạnh, nhưng nếu thiếu đạo đức và định hướng đúng đắn, nó cũng có thể tạo ra những hệ quả tiêu cực. Vì vậy, bên cạnh việc học thuật toán, dữ liệu hay mô hình ngôn ngữ, các em cũng cần học cách trở thành những con người có trách nhiệm, biết tôn trọng sự thật, tôn trọng con người và tôn trọng giá trị của tri thức.

“Được đứng trong đội tuyển quốc gia đã là một niềm tự hào lớn. Nhưng quan trọng hơn cả kết quả của kỳ thi này là hành trình mà các em đang đi. Hãy giữ cho mình niềm đam mê khám phá, tinh thần học hỏi và khát vọng cống hiến. Đừng sợ thất bại, vì khoa học luôn bắt đầu từ những lần thử chưa thành công. Điều đáng quý nhất của người làm khoa học không phải là chưa từng sai, mà là không ngừng tiến về phía trước”, GS.TS Chử Đức Trình nhắn nhủ các em thí sinh.

Em Phạm Lê Minh Sơn, học sinh lớp 11A5, Trường THPT Chuyên Lê Quý Đôn, Đà Nẵng đại diện thí sinh tham dự kỳ thi phát biểu. Ảnh: Đ.Hoàng

Đại diện thí sinh tham dự kỳ thi phát biểu, em Phạm Lê Minh Sơn, học sinh lớp 11A5, Trường THPT Chuyên Lê Quý Đôn, Đà Nẵng chia sẻ, kỳ thi chọn Đội tuyển Olympic Trí tuệ nhân tạo năm 2026 không chỉ nhằm tuyển chọn những gương mặt xuất sắc nhất đại diện Việt Nam tranh tài trên đấu trường quốc tế, mà còn là cơ hội để em và các bạn được nuôi dưỡng niềm đam mê với lĩnh vực trí tuệ nhân tạo.

“Tham dự kỳ thi, chúng em không chỉ mong muốn được khẳng định bản thân, mà còn hy vọng sẽ có thêm cơ hội nghiên cứu sáng tạo và ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào giải quyết những vấn đề thiết thực trong cuộc sống. Chúng em cũng mong thời gian tới sẽ có thêm nhiều sân chơi trí tuệ, các cuộc thi học thuật và chương trình giao lưu quốc tế về lĩnh vực trí tuệ nhân tạo để học sinh Việt Nam có thêm điều kiện học hỏi, trao đổi kiến thức và tiếp cận với những xu hướng công nghệ tiên tiến của thế giới”, Minh Sơn bày tỏ.

Các thầy cô giáo cùng học sinh tham dự kỳ thi. Ảnh: Đ.Hoàng