Hành trình kết nối yêu thương đến miền biên viễn

Đêm hội "Trăng sáng Làng Mô - Kết nối yêu thương, thắp sáng ước mơ".

Bài học bắt đầu từ một chuyến đi

Chiều 25/9, sân trường PTDTBT TH&THCS Làng Mô, xã Tủa Sín Chải, Lai Châu trở nên rộn ràng hơn thường ngày. Những thùng quà được chuyển xuống, sân khấu dần hoàn thiện, những chiếc đèn ông sao được treo lên. Ở nhiều khoảng sân, học sinh hào hứng tham gia các trò chơi, háo hức chờ đến giờ chính thức của chương trình.

Từ Hà Nội, đại diện Ban Giám hiệu, giáo viên, phụ huynh và học sinh của Trường THCS Chất lượng cao Thanh Xuân, THCS Trần Duy Hưng, THCS Hoàng Liệt cùng Nhóm Thiện nguyện Giáo dục đã vượt quãng đường gần 500km để đến với thầy trò Làng Mô, mang theo quà tặng của các nhà trường cũng như tình cảm, sự gửi gắm của thầy cô giáo Trường THCS Cầu Giấy B, THCS Nghĩa Tân và THCS Cát Linh.

Chuyến đi kéo dài ba ngày, từ 25 đến 27/9. Nhưng nếu chỉ nhìn đây là một chuyến trao quà, có lẽ sẽ bỏ qua điều đáng kể nhất mà những người tổ chức muốn tạo ra: một không gian để các em học sinh vùng cao được gặp gỡ, vui chơi, cùng chia sẻ và nhận ra rằng khoảng cách địa lý không đồng nghĩa với khoảng cách giữa những con người.

Trường PTDTBT TH&THCS Làng Mô có 860 học sinh, gồm 492 học sinh tiểu học và 368 học sinh THCS. Các em đều được nhận quà tặng gồm đồng phục, sách vở, giày dép, ba lô và bánh kẹo... Trong đó, 536 học sinh bán trú được nhận thêm chăn bông. Đoàn cũng tặng 300 đệm bông cho khu nội trú nhà trường cùng hơn 1.200 suất bánh, kẹo, quà Trung thu dành cho các em và người thân.

Toàn cảnh Đêm hội Trăng rằm tại Trường PT DTBT TH&THCS Làng Mô.

Nhưng phía sau những con số ấy còn là những giá trị khó có thể đo đếm bằng số lượng. Năm nay là năm thứ 9 liên tiếp, chị Lương Thu Thủy (Sở Giáo dục & Đào tạo Hà Nội) đứng ra thực hiện các chương trình thiện nguyện tới vùng cao. Dù ít nói về chương trình cũng như bản thân, chị Thủy chính là người đã khởi xướng, kết nối và tổ chức hàng chục chương trình như thế này, với tổng giá trị quà tặng lên tới nhiều tỷ đồng.

Đại diện các nhà trường và nhóm Thiện nguyện giáo dục trao quà tặng.

Theo cô Nguyễn Thị Loan, Trưởng nhóm Thiện nguyện Giáo dục, điều nhóm mong muốn không phải là "đến rồi về", mà là tạo nên những cuộc gặp gỡ có ý nghĩa giữa các nhà trường. "Chúng tôi luôn mong muốn thầy cô giáo và các con hiểu rằng sẻ chia không nhất thiết là người có nhiều giúp người có ít. Đơn giản hơn, đó là khi mình nhìn thấy một người bạn đang cần sự giúp đỡ và mình sẵn sàng bước đến gần", cô Loan chia sẻ.

Với các nhà trường tham gia hành trình, mỗi phần quà cũng là một cách để bài học về trách nhiệm cộng đồng được đưa ra khỏi trang sách, trở thành một trải nghiệm cụ thể.

Thầy giáo Nguyễn Ngọc Phúc, Phó Hiệu trưởng Trường THCS Trần Duy Hưng, chia sẻ: "Chúng tôi cảm nhận sâu sắc rằng giá trị của giáo dục không chỉ nằm trong những bài học trên lớp, mà còn được vun đắp bằng sự sẻ chia và lòng nhân ái. Những món quà nhà trường được đóng góp tuy không lớn nhưng chứa đựng tình cảm chân thành của thầy cô, phụ huynh và học sinh Trường THCS Trần Duy Hưng. Chúng tôi mong được góp phần để các em học sinh còn rất khó khăn nơi vùng cao biên giới thêm vững tin, chăm ngoan, vượt khó và tiếp tục nuôi dưỡng ước mơ đến trường."

Khi Trung thu trở thành một bài học

Khi đêm hội Trăng rằm với chủ đề "Trăng sáng Làng Mô - Kết nối yêu thương, thắp sáng ước mơ" bắt đầu, không gian sân trường nhanh chóng trở thành một sân khấu. Những tiết mục văn nghệ nối tiếp nhau.

Tiết mục văn nghệ do các thầy cô giáo Hà Nội dành tặng các em học sinh.

Rồi pháo hoa bất ngờ bừng sáng giữa đêm trăng trên núi. Hàng trăm ánh mắt ngước lên bầu trời đêm, tiếng reo vui vang vọng núi rừng. Với nhiều người lớn, đó có thể chỉ là một khoảnh khắc. Nhưng với một đứa trẻ, một đêm Trung thu như thế có thể trở thành ký ức đi theo em rất lâu.

Sau ánh sáng trên bầu trời là những phần quà được trao tới các em học sinh, là phá cỗ, múa sạp, lửa trại và những vòng tròn giao lưu. Điều đặc biệt là trong vòng tròn ấy không còn ranh giới rõ ràng giữa "đoàn thiện nguyện" và "người được nhận quà". Thầy cô, học sinh, phụ huynh, đại biểu địa phương và những người từ Hà Nội cùng bước vào điệu múa sạp, cùng nắm tay quanh lửa trại.

Thầy giáo Dương Văn Nghỉ, Hiệu trưởng Trường PTDTBT TH&THCS Làng Mô, nói rằng điều đáng quý không phải là số lượng quà được trao. "Điều quý nhất là các con được gặp các thầy cô và những người bạn ở Hà Nội. Các em có thể không nhớ chính xác mình đã nhận những món quà gì sau vài năm, nhưng sẽ nhớ rất lâu một đêm Trung thu mình đã cùng các anh chị, các thầy cô múa sạp và nắm tay nhau quanh lửa trại".

Cô giáo Hoàng Thị Thu Hương, Trưởng đoàn Trường THCS Hoàng Liệt, cũng chia sẻ những cảm xúc đặc biệt sau cuộc gặp gỡ với học sinh Làng Mô: "Điều khiến tôi xúc động nhất là những nụ cười hồn nhiên, ánh mắt trong veo của các em nhỏ nơi đây. Chuyến đi không chỉ là hành trình trao tặng mà còn là hành trình nhận lại những bài học về tình người và lòng nhân ái. Chúng tôi hy vọng sẽ có thêm nhiều dịp được trở lại Tủa Sín Chải để tiếp tục sẻ chia và lan tỏa những điều tốt đẹp."

Những món quà đi qua cả mùa đông

Sáng 26/9, đoàn tiếp tục chương trình trao quà cho học sinh. Toàn bộ 860 học sinh của trường được nhận quần áo đồng phục thể thao, áo khoác, cùng túi quà gồm nhiều vở và bút viết. Đó là những món quà rất cụ thể. Nhưng phía sau mỗi món quà đó còn là sự quan tâm dành cho việc học và cuộc sống của các em.

Các em học sinh háo hức chờ được nhận quà của chương trình.

Cô giáo Nguyễn Thanh Huyền, Hiệu trưởng Trường THCS CLC Thanh Xuân, chia sẻ: "Tận mắt chứng kiến điều kiện học tập, sinh hoạt của thầy và trò nơi đây, tôi càng thấu hiểu và trân trọng hơn nghị lực, sự cố gắng của các em trên hành trình tìm kiếm tri thức. Chúng tôi cũng đặc biệt xúc động trước sự tận tâm, trách nhiệm và tình yêu nghề của các thầy cô giáo đang ngày ngày bám trường, bám lớp. Và chúng tôi cũng tin rằng những tình cảm được trao đi hôm nay sẽ tiếp tục lan tỏa, góp phần kết nối yêu thương giữa các thế hệ học sinh và các mái trường trên mọi miền Tổ quốc."

Cô Thu Thủy đã triển khai chương trình được 9 năm liên tiếp.

Em Sùng A Hòa, học sinh lớp 6A, chia sẻ rằng khi nghe tin các thầy cô sẽ lên trao quà, em háo hức mấy ngày liền. Em vui vì năm nay quà nhiều và thích nhất chiếc áo khoác mới vì "mùa đông ở đây lạnh lắm". Khi được hỏi sau này muốn làm gì, em trả lời: "Em muốn được về Hà Nội học như các bạn đến đây hôm nay".

Một câu trả lời ngắn, nhưng có lẽ chính là điều khiến chuyến đi thêm phần ý nghĩa. Bởi phía sau một chiếc áo mới, một quyển vở hay một món quà Trung thu không chỉ là sự hỗ trợ về vật chất, mà còn là lời nhắn rằng những nỗ lực và ước mơ của các em luôn được quan tâm, đồng hành.

Giáo dục lòng nhân ái bằng trải nghiệm thật

Điểm đáng chú ý của chương trình là sự tham gia của nhiều nhà trường. Học sinh không chỉ đứng ở hai phía của một hoạt động "cho - nhận", mà cùng tham gia vào một hoạt động chung. Chính sự tham gia ấy tạo nên giá trị giáo dục của chuyến đi.

Một bài học về lòng nhân ái sẽ khó trở nên sâu sắc nếu chỉ dừng lại ở những lời giảng. Nhưng khi một học sinh Hà Nội cùng bạn vùng cao chơi một trò chơi, trao một món quà, nghe một câu chuyện về cuộc sống nơi miền núi và rồi cùng nắm tay nhau bên lửa trại, bài học ấy không còn nằm trên trang sách mà trở thành một trải nghiệm.

Khoảng cách "miền xuôi" và "miền núi" nhanh chóng được các cô giáo xóa nhòa.

Một phụ huynh tham gia đoàn chia sẻ: "Chúng tôi không muốn các con đi để thấy mình may mắn hơn các bạn. Chúng tôi muốn các con hiểu rằng mỗi người có một hoàn cảnh khác nhau, nhưng ai cũng có những điều đáng trân trọng và ai cũng cần được tôn trọng".

Cô Kiều Linh, Phó Hiệu trưởng Trường THCS Hoàn Kiếm trao quà cho các em.

Em Hà Ngọc Thùy Linh, học sinh lớp 6A1, Trường THCS & THPT Nguyễn Tất Thành (Hà Nội), chia sẻ: "Con rất bất ngờ về sự tự lập và tự giác của các em nhỏ Làng Mô. Có những em mới chỉ học lớp 1 thôi nhưng đã phải ở nội trú, tự làm tất cả mọi việc cho bản thân, lại còn biết dậy sớm để tưới cây và quét sân trường".

Cô Nguyễn Thanh Huyền, Hiệu trưởng Trường THCS CLC Thanh Xuân trao quà.

Từ góc nhìn của học sinh, chuyến đi vì thế không chỉ có một chiều. Các em vùng cao nhận được sự hỗ trợ về vật chất, còn học sinh từ Hà Nội cũng nhận lại những bài học về nghị lực, sự tự lập, lòng biết ơn và cách nhìn nhận những khác biệt trong cuộc sống. Đó cũng là cách một chuyến thiện nguyện chuyển từ "làm việc tốt" sang "học cách sống".

Thầy Nguyễn Ngọc Phúc, Phó Hiệu trưởng Trường THCS Trần Duy Hưng vui cùng các em.

Kết nối để những ước mơ được tiếp sức

Sau đêm hội, đoàn tiếp tục hành trình tại Lai Châu trước khi trở về Hà Nội. Nhưng có lẽ, hành trình quan trọng nhất lại bắt đầu sau khi những chiếc xe rời Làng Mô. Đó là hành trình của sự kết nối.

Cô Nguyễn Thị Loan đã nhiều năm mang niềm vui đến cho các em nhỏ vùng cao.

Một ngôi trường ở Hà Nội biết thêm về một ngôi trường vùng cao. Một học sinh hiểu thêm về cuộc sống của một người bạn cách mình hàng trăm cây số. Những bài học về trách nhiệm cộng đồng, vì thế, bắt đầu từ một trải nghiệm rất thật.

Và một học sinh Làng Mô có thêm một đêm Trung thu đáng nhớ, thêm một chiếc áo cho mùa đông, thêm những quyển vở cho năm học mới và, biết đâu, thêm một chút niềm tin vào ước mơ của mình.

Bởi sau cùng, giá trị của một hành trình thiện nguyện có lẽ không chỉ nằm ở những gì được trao đi, mà còn ở những điều được gieo lại. Như em Sùng A Hòa, khi được hỏi về ước mơ, đã nói một cách rất giản dị: "Em muốn được về Hà Nội học như các bạn đến đây hôm nay".

Đó có lẽ là điều còn ở lại sau hành trình gần 500km: một cuộc gặp gỡ giữa những mái trường, nơi những món quà được trao đi và những ước mơ được tiếp sức.