Hiện đại hóa hệ thống thông tin phòng cháy, chữa cháy

Cán bộ Đội Chữa cháy và cứu nạn cứu hộ khu vực 2 hướng dẫn lực lượng phòng cháy, chữa cháy cơ sở cách thức vận hành hoạt động thiết bị truyền tin báo cháy. Ảnh: C.T.V

Thực hiện lộ trình hiện đại hóa hạ tầng PCCC theo Nghị định số 105/2025/NĐ-CP (có hiệu lực từ ngày 1-7-2025), việc triển khai lắp đặt thiết bị truyền tin báo cháy đang được các đơn vị chức năng đẩy mạnh nhằm xây dựng hệ thống tiếp nhận thông tin báo cháy thống nhất, hiện đại.

Chủ động tiếp nhận thông tin báo cháy

Theo Luật PCCC và cứu nạn, cứu hộ (CNCH), Nghị định số 105/2025/NĐ-CP, các cơ sở thuộc diện quản lý bắt buộc phải lắp đặt thiết bị truyền tin báo cháy và kết nối với trung tâm giám sát của lực lượng chức năng. Hệ thống này hoạt động trên nguyên tắc cảnh báo sớm và truyền dữ liệu theo thời gian thực. Khi phát sinh tín hiệu khói, nhiệt hoặc cháy từ các đầu báo, thông tin lập tức hiển thị tại chỗ, đồng thời được truyền về Trung tâm Chỉ huy PCCC. Công nghệ báo cháy truyền tin giúp rút ngắn thời gian phản ứng, đặc biệt trong 3-5 phút đầu vốn mang tính quyết định; xác minh tín hiệu chính xác, hạn chế báo giả; tự động hóa công tác tiếp nhận, phân loại và xử lý sự cố; tăng khả năng chỉ huy điều hành, nhất là với các cơ sở có diện tích lớn hoặc khu công nghiệp có nhiều nhà xưởng. Đây là bước tiến quan trọng để Đồng Nai tiến tới mô hình phòng cháy thông minh.

Theo kế hoạch của Bộ Công an, Đồng Nai là một trong 5 địa phương được lựa chọn triển khai thí điểm trên toàn quốc, với mục tiêu đến ngày 30-4-2026, có ít nhất 80% cơ sở thuộc diện quản lý phải lắp đặt thiết bị truyền tin báo cháy. Thực hiện mục tiêu này, Công an tỉnh đã triển khai đợt cao điểm 300 ngày đêm tuyên truyền, vận động lắp đặt, kết nối hệ thống truyền tin báo sự cố PCCC trên địa bàn tỉnh.

Thượng tá Nguyễn Thọ Bài, Trưởng phòng Cảnh sát PCCC và CNCH cho biết: Thời gian qua, lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH đã tích cực hướng dẫn các cơ sở khai báo, cập nhật dữ liệu về PCCC và CNCH vào hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia; kết nối thiết bị truyền tin báo cháy với Cục Cảnh sát PCCC và CNCH. Đồng thời, đơn vị cũng hướng dẫn các cơ sở thuộc diện quản lý về PCCC thực hiện khai báo, cập nhật thông tin vào phần mềm của hệ thống cơ sở dữ liệu về PCCC và CNCH.

Theo Thượng tá Nguyễn Thọ Bài, để thực hiện tốt nhiệm vụ này, yêu cầu các đội chữa cháy và CNCH trực thuộc và cá nhân được giao nhiệm vụ phải chịu trách nhiệm hướng dẫn các cơ sở thuộc diện quản lý về PCCC thực hiện khai báo, cập nhật thông tin bảo đảm tính “đúng, đủ, sạch, sống”. Đồng thời, vận động cơ sở triển khai lắp đặt thiết bị truyền tin báo cháy theo kế hoạch đề ra. Bên cạnh đó, Phòng PCCC và CNCH giao chỉ tiêu theo từng tuần để từng đơn vị thuộc đơn vị và công an xã, phường thực hiện.

Việc ứng dụng thiết bị truyền tin báo cháy được xem là bước chuyển quan trọng từ hình thức báo cháy thủ công sang tiếp nhận thông tin chủ động, giảm sự phụ thuộc vào yếu tố con người trong quá trình báo tin. Hệ thống này hoạt động liên tục, bảo đảm mọi tín hiệu cháy đều được truyền trực tiếp và chính xác về cơ quan cảnh sát PCCC, ngay cả khi tại thời điểm xảy ra sự cố không có người trực.

Bảo vệ an toàn cho cộng đồng

Dù công tác tuyên truyền được thực hiện thường xuyên, liên tục nhưng tiến độ lắp đặt thiết bị truyền tin báo cháy vẫn chưa đáp ứng yêu cầu. Trong đó, tiến độ chung bị “kéo chậm” đáng kể ở cấp xã - khu vực có số lượng cơ sở lớn và nguy cơ cháy nổ cao. Nguyên nhân chủ yếu là do nhiều cơ sở, hộ sản xuất nhỏ chưa nhận thức đầy đủ về nghĩa vụ lắp đặt; kỹ thuật lắp đặt yêu cầu chuẩn hóa theo quy định mới khiến nhiều đơn vị còn lúng túng…

Thượng tá Đặng Ngọc Hùng, Trưởng Công an xã Bù Đăng cho hay: Công an xã cùng với Đội Chữa cháy và CNCH khu vực thường xuyên đến từng cơ sở sản xuất, hộ kinh doanh để tuyên truyền về mục đích, ý nghĩa và sự cần thiết của việc lắp đặt hệ thống truyền tin báo cháy. Thiết bị truyền tin báo cháy có chức năng kết nối trực tiếp với hệ thống báo cháy tại cơ sở, tự động truyền tín hiệu cháy về Trung tâm Thông tin chỉ huy PCCC và CNCH ngay khi có sự cố xảy ra. Từ đó, lực lượng chức năng có thể tiếp nhận thông tin kịp thời, tổ chức chỉ huy, điều động lực lượng và phương tiện đến hiện trường nhanh chóng, góp phần giảm thiểu thiệt hại do cháy nổ gây ra. Đối với các cơ sở kinh doanh nhỏ lẻ, thiệt hại do cháy thường gây tổn thất toàn bộ tài sản. Do vậy, người dân cần nâng cao ý thức, chủ động lắp đặt thiết bị truyền tin báo cháy để khi có sự cố xảy ra, lực lượng chức năng có thể đến chữa cháy kịp thời.

Ngoài việc đẩy mạnh tuyên truyền cho người dân, Công an tỉnh thường xuyên tổ chức họp với đơn vị lắp đặt thiết bị là Công ty Công nghệ - Viễn thông Toàn cầu (Gtel)nhằm đánh giá tiến độ lắp đặt và năng lực hạ tầng kỹ thuật, giải pháp công nghệ cũng như phương án hỗ trợ các cơ sở trong quá trình lắp đặt. Thời gian qua, Công an tỉnh làm việc với đơn vị này để tháo gỡ những vướng mắc, khó khăn trong cơ chế phối hợp, hướng dẫn kỹ thuật dần được tháo gỡ.

Chỉ đạo về vấn đề này, Đại tá Trần Anh Sơn, Phó Giám đốc Công an tỉnh nhấn mạnh: Với số lượng chỉ tiêu lớn, thời gian còn lại không nhiều, Công an tỉnh đã chỉ đạo Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH phải tập trung triển khai đồng loạt các biện pháp để đáp ứng tiến độ, nhất là việc xây dựng chỉ tiêu chi tiết, cụ thể hóa công việc cho từng đơn vị; đồng thời tập trung trước hết vào những cơ sở lớn, tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ cao. Qua đó, cập nhật tiến độ hàng ngày và tuyên truyền thường xuyên, liên tục, hướng dẫn cho người dân hiểu sự cần thiết của việc lắp đặt thiết bị truyền tin báo cháy.

Trên thực tế, lắp đặt thiết bị truyền tin báo cháy không phức tạp, chi phí thấp so với giá trị bảo vệ tài sản, sinh mạng và lợi ích của doanh nghiệp. Mỗi cơ sở hoàn thành lắp đặt là thêm một “mắt thần” bảo vệ an toàn cho cộng đồng. Bên cạnh đó, việc lắp đặt thiết bị còn gắn liền với quá trình thu thập, chuẩn hóa dữ liệu các cơ sở thuộc diện quản lý về PCCC. Khi hệ thống dữ liệu được hoàn thiện, việc kết nối thiết bị truyền tin báo cháy sẽ giúp nâng cao hiệu quả quản lý, tạo nền tảng xây dựng hệ thống thông tin PCCC đồng bộ, hiện đại. Đây cũng là điều kiện tiên quyết để bảo vệ sản xuất, duy trì mục tiêu tăng trưởng kinh tế trên địa bàn.

Trần Danh - Lâm Anh