Hiệp định Thương mại Việt Nam - EFTA: Mở cơ hội nâng chuẩn chuỗi cung ứng

Tại Diễn đàn Kinh tế Thụy Sĩ - Việt Nam (SVEF) 2026, diễn ra ngày 19/10 tại Hà Nội, Nestlé Việt Nam đã chia sẻ kinh nghiệm xây dựng và tăng cường khả năng chống chịu của chuỗi cung ứng.

Diễn đàn diễn ra cùng thời điểm Việt Nam và Hiệp hội Mậu dịch tự do châu Âu (EFTA) ký Hiệp định Thương mại tự do, đồng thời kỷ niệm 55 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam - Thụy Sĩ.

Ông Khuất Quang Hưng, Phó Tổng giám đốc Nestlé Việt Nam, chia sẻ tại phiên thảo luận về chuỗi cung ứng tại Diễn đàn Kinh tế Thụy Sĩ - Việt Nam (SVEF) 2026.

EFTA gồm 4 quốc gia: Thụy Sĩ, Na Uy, Iceland và Liechtenstein, với kim ngạch thương mại hai chiều với Việt Nam đạt 4,8 tỷ EUR năm 2025. Ngoài các cam kết về hàng công nghiệp, hiệp định còn đề cập đến những lĩnh vực như phát triển bền vững, doanh nghiệp nhỏ và vừa, hợp tác và nâng cao năng lực.

Tại phiên thảo luận về chuyển đổi công nghiệp và chuỗi cung ứng, ông Khuất Quang Hưng, Phó Tổng giám đốc Nestlé Việt Nam, chia sẻ góc nhìn về xây dựng chuỗi cung ứng có năng lực cạnh tranh và khả năng chống chịu cao.

Lấy ví dụ từ chuỗi giá trị cà phê bền vững, đại diện Nestlé Việt Nam cho rằng, một chuỗi cung ứng cà phê có sức cạnh tranh và khả năng chống chịu phải bắt đầu từ người nông dân.

“Không thể có một chuỗi cung ứng cà phê mạnh, đủ sức chống chịu nếu thiếu những người nông dân bền bỉ. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, sức ép ngày càng gia tăng của các vấn đề liên quan đến chất lượng đất, nguồn nước, cũng như các yêu cầu ngày càng cao về truy xuất nguồn gốc, giảm phát thải, người nông dân cần được tiếp cận kiến thức mới, công nghệ và những phương thức canh tác phù hợp để bảo vệ tài nguyên, duy trì năng suất và sinh kế lâu dài”, ông Hưng nói.

Chương trình Agripreneurship-Nescafé Plan không những giúp cải thiện sinh kế mà còn giúp trang bị những kiến thức khoa học về canh tác cà phê bền vững cho nông dân, đặc biệt là những người trẻ.

Theo ông Hưng, tính bền vững chỉ có thể duy trì khi mang lại hiệu quả kinh tế, giúp người nông dân cải thiện cuộc sống. Vì vậy, doanh nghiệp cần thay đổi cách tiếp cận, vượt ra khỏi quan hệ thu mua đơn thuần để chuyển sang hợp tác dài hạn, áp dụng các tiêu chuẩn canh tác bền vững, giúp nông dân nâng cao năng suất, giảm chi phí, gia tăng thu nhập và giảm tác động đến môi trường. Đồng thời, chú trọng thúc đẩy sự phát triển của các doanh nghiệp nhỏ và vừa tham gia chuỗi cung ứng.

Giá trị hạt cà phê được gia tăng thông qua hoạt động chế biến sâu, giúp giữ lại nhiều giá trị tại Việt Nam.

Từ năm 2011, chương trình NESCAFÉ Plan đã đồng hành cùng hơn 23.000 nông hộ và tổ chức hơn 492.000 lượt tập huấn về sản xuất cà phê bền vững theo tiêu chuẩn 4C.

Chương trình hỗ trợ nông dân tiếp cận giống cà phê năng suất cao, có khả năng chống chịu hạn hán và sâu bệnh; áp dụng các giải pháp tiết kiệm nước tưới, giảm sử dụng phân bón hóa học và chuyển đổi sang nông nghiệp tái sinh. Qua đó, giúp nông dân giảm chi phí, cải thiện thu nhập và đáp ứng tốt hơn các yêu cầu xuất khẩu.

Theo Nestlé Việt Nam, một chuỗi giá trị bền vững cần dựa trên ba nền tảng: niềm tin để cùng đầu tư và giải quyết các vấn đề; năng lực để đáp ứng những tiêu chuẩn ngày càng cao, đặc biệt tại các thị trường khó tính; và cam kết dài hạn nhằm tăng cường gắn kết, nâng cao năng lực, hỗ trợ các nhà cung cấp địa phương. Giá trị hạt cà phê được nâng cao thông qua hoạt động chế biến sâu, góp phần giữ lại nhiều giá trị gia tăng tại Việt Nam.

“Đây cũng là dư địa hợp tác nhiều triển vọng giữa các doanh nghiệp Thụy Sĩ và Việt Nam. Phía doanh nghiệp Thụy Sĩ có thế mạnh về công nghệ, chuyên môn, tiêu chuẩn chất lượng và kinh nghiệm quốc tế. Trong khi đó, các đối tác Việt Nam có sự hiểu biết địa phương sâu sắc, năng lực sản xuất và tinh thần khởi nghiệp. Sự kết hợp này có thể hình thành các chuỗi giá trị cạnh tranh và bền vững hơn trong tương lai”, đại diện Nestlé Việt Nam chia sẻ.