Hiểu tiếng đồng bào, bồi đắp 'thế trận lòng dân' nơi biên giới

Cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng tỉnh An Giang sử dụng tiếng Khmer để tuyên truyền đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đến đồng bào Khmer trên địa bàn. Ảnh: Tuấn Kiệt

Gắn học tiếng dân tộc với yêu cầu nhiệm vụ

Tuần qua, tại An Giang, Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng tổ chức hội thi tiếng Khmer khu vực 4. Hoạt động này không chỉ là dịp đánh giá kết quả học tập, bồi dưỡng tiếng dân tộc ở các đơn vị, mà còn tạo diễn đàn trao đổi kinh nghiệm, cách làm hay trong vận động quần chúng ở cơ sở. Tham gia hội thi có 48 thí sinh đến từ Bộ đội Biên phòng các tỉnh: Đồng Nai, Tây Ninh, Vĩnh Long, An Giang, Cà Mau và thành phố Cần Thơ.

Nội dung hội thi gồm kỹ năng nói, viết đối với cá nhân; trả lời câu hỏi trực tiếp của Ban giám khảo đối với tập thể. Các thí sinh đều là những sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp tiêu biểu trong học tập, bồi dưỡng và sử dụng tiếng dân tộc thiểu số trong thực hiện nhiệm vụ tại đơn vị. Việc sử dụng tiếng Khmer được gắn trực tiếp với công tác quản lý, bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới quốc gia; đấu tranh phòng, chống tội phạm; tuyên truyền, vận động đồng bào tham gia bảo vệ biên giới. Điểm nổi bật của hội thi là nhiều đơn vị lựa chọn hình thức sân khấu hóa, xây dựng tiểu phẩm, kết hợp thuyết trình với hình ảnh minh họa để phản ánh sinh động thực tiễn địa bàn. Nội dung thể hiện bám sát nhiệm vụ chính trị, từ giúp dân phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo, chuyển đổi số đến phòng, chống tội phạm, chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU).

Phần thi tập thể của Bộ đội Biên phòng tỉnh An Giang giới thiệu kết quả thực hiện các chương trình, mô hình giúp dân phát triển kinh tế-xã hội, chăm lo cho đồng bào Khmer, đồng bào Chăm, cũng như đấu tranh phòng, chống tội phạm ma túy, buôn lậu, gian lận thương mại. Trong khi đó, Bộ đội Biên phòng tỉnh Đồng Nai lồng ghép nội dung tuyên truyền đồng bào Khmer trên địa bàn tham gia bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031. Cùng với đó, Bộ đội Biên phòng thành phố Cần Thơ tập trung tuyên truyền, vận động ngư dân cam kết không vi phạm các quy định IUU. Còn phần thi của Bộ đội Biên phòng tỉnh Tây Ninh nhấn mạnh nội dung vận động nhân dân không xuất, nhập cảnh trái phép, đồng thời nâng cao tinh thần tố giác tội phạm.

Đại tá Nguyễn Văn Hiệp, Chính ủy Bộ đội Biên phòng tỉnh An Giang cho biết, thời gian qua, cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng tỉnh An Giang đã vận dụng linh hoạt kiến thức tiếng Khmer để tuyên truyền đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về quản lý, bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới quốc gia. Việc này đồng thời được cụ thể hóa bằng các phong trào, chương trình, mô hình thiết thực trong tham gia xây dựng hệ thống chính trị cơ sở, giúp dân phát triển kinh tế-xã hội, xóa đói giảm nghèo, củng cố quốc phòng, an ninh ở khu vực biên giới, biển đảo.

Phần thi của Bộ đội Biên phòng tỉnh Đồng Nai đạt giải Nhất trong hội thi. Ảnh: Lê Khoa

Nâng cao trình độ để gần dân, hiểu dân hơn

Tham gia hội thi năm nay, Thiếu tá Phan Văn Cường, Đội trưởng Đội Trinh sát cơ động, Phòng Nghiệp vụ, Bộ đội Biên phòng tỉnh Đồng Nai cho rằng, việc biết chữ, biết tiếng Khmer không chỉ giúp cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng thuận lợi hơn trong giao tiếp hằng ngày, mà còn mở ra điều kiện để hiểu sâu hơn đời sống văn hóa, phong tục tập quán của đồng bào Khmer trên địa bàn. Từ sự thấu hiểu đó, mối quan hệ giữa cán bộ, chiến sĩ với nhân dân ngày càng gần gũi, gắn bó hơn; đồng thời, công tác vận động quần chúng, tuyên truyền chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước cũng trở nên linh hoạt, sát đối tượng và hiệu quả hơn. Qua thực tiễn công tác, đây cũng là một yếu tố quan trọng góp phần củng cố tình đoàn kết quân dân, xây dựng khu vực biên giới ngày càng ổn định, phát triển.

Không chỉ từ góc nhìn của người trực tiếp thực hiện nhiệm vụ, vai trò của ngôn ngữ, chữ viết dân tộc còn được nhìn nhận rõ từ thực tế tiếp xúc với đồng bào. Cô giáo Danh Thị Chi, Trường Trung học phổ thông Dân tộc nội trú tỉnh Cà Mau, thành viên Ban giám khảo hội thi chia sẻ, người Khmer vốn thật thà, hiếu khách và giàu tình cảm. Vì vậy, khi cán bộ Bộ đội Biên phòng biết ngôn ngữ, chữ viết của đồng bào, khoảng cách trong giao tiếp sẽ được rút ngắn, sự gắn kết cũng trở nên tự nhiên hơn. Từ đó, việc phối hợp trong công tác tuyên truyền, vận động quần chúng, nắm tình hình địa bàn hay triển khai các nhiệm vụ ở cơ sở đều thuận lợi hơn; đồng thời, bà con cũng thêm tin tưởng, cởi mở, sẵn sàng đồng hành, hỗ trợ cán bộ, chiến sĩ trong công việc cũng như cuộc sống.

Từ thực tiễn đó có thể thấy, việc bồi dưỡng tiếng dân tộc thiểu số cho cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng là yêu cầu thiết thực, lâu dài, gắn chặt với nhiệm vụ bảo vệ biên giới. Đại tá Nguyễn Văn Khanh, Phó Tham mưu trưởng Bộ đội Biên phòng cho biết, cùng với việc triển khai đồng bộ, hiệu quả các biện pháp công tác biên phòng, nhiều năm qua, Bộ đội Biên phòng các tỉnh, thành phố đã phối hợp với các trường dân tộc nội trú địa phương mở các lớp bồi dưỡng tiếng dân tộc cho hàng nghìn lượt cán bộ, chiến sĩ. Thông qua các lớp học này, cán bộ, chiến sĩ không chỉ nâng cao trình độ ngôn ngữ, mà còn có điều kiện vận dụng tốt tiếng đồng bào dân tộc thiểu số vào thực tiễn công tác, từ tuyên truyền, vận động quần chúng đến tham mưu cho cấp ủy, chính quyền địa phương phát triển kinh tế-xã hội, nâng cao dân trí vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Qua đó, góp phần xây dựng thế trận lòng dân vững chắc, thực hiện tốt nhiệm vụ bảo vệ an ninh biên giới quốc gia trong tình hình mới.