Hoạt động xuất khẩu tiếp sức cho kinh tế Trung Quốc

Đà phục hồi có được nhờ nhu cầu mạnh đối với hàng công nghệ của nước này và các biện pháp hỗ trợ chính sách mới. Tuy nhiên, theo các chuyên gia Trung Quốc có thể cần thêm biện pháp kích thích để duy trì đà tăng trưởng.

Cảng hàng hóa ở Thanh Đảo, tỉnh Sơn Đông, Trung Quốc. Ảnh: TTXVN

Theo một cuộc khảo sát, Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Trung Quốc trong quý III/2026 ước tính tăng 4,4% so với cùng kỳ năm trước, cao hơn tốc độ tăng 4,3% trong quý II/2026, mức thấp nhất trong hơn 3 năm. So với quý II/2026, kinh tế Trung Quốc ước tăng trưởng 1,1% trong quý III/2026, cao hơn mức 0,9% của quý II/2026. Con số này này thấp hơn mục tiêu tăng trưởng cả năm từ 4,5% đến 5% mà Chính phủ Trung Quốc đặt ra.

Năm nay, Trung Quốc dựa nhiều vào xuất khẩu để thúc đẩy tăng trưởng. Tuy nhiên, động lực này đang chịu sức ép ngày càng lớn khi đầu tư vào các lĩnh vực liên quan đến trí tuệ nhân tạo (AI) hạ nhiệt và căng thẳng thương mại với Liên minh châu Âu (EU) leo thang.

Chiến lược chuyển hướng tín dụng và nguồn lực từ bất động sản sang các ngành công nghệ cao đã tạo ra một nền kinh tế hai tốc độ tại Trung Quốc. Sản xuất công nghiệp và xuất khẩu mạnh đang che lấp tình trạng tiêu dùng và đầu tư tư nhân yếu.

Một chuyên gia kinh tế tại công ty dịch vụ tài chính Guotai Junan International, cho rằng tăng trưởng vẫn ở gần cận dưới của mục tiêu chính phủ đề ra. Tuy nhiên, theo số liệu gần đây, đà tăng trưởng đã cải thiện rõ rệt vào cuối quý, nhờ xuất khẩu bền vững, hoạt động sản xuất phục hồi và tác động ban đầu của chính sách nới lỏng.

Chỉ số nhà quản lý mua hàng (PMI) trong lĩnh vực sản xuất cho thấy hoạt động nhà máy tăng trong tháng 9, chấm dứt hai tháng thu hẹp liên tiếp. Thặng dư thương mại của Trung Quốc trong tháng 9 tăng mạnh hơn dự kiến khi xuất khẩu tăng vọt. Với đà này, thặng dư thương mại năm nay của Trung Quốc có thể vượt mức kỷ lục khoảng 1.200 tỷ USD của năm 2025. Thặng dư lớn nhiều khả năng sẽ làm gia tăng căng thẳng thương mại với các đối tác lớn.

Cuối tháng 9, Trung Quốc đã triển khai một loạt biện pháp hỗ trợ mới, gồm cắt giảm lãi suất có mục tiêu và hỗ trợ lãi vay mua nhà. Động thái này diễn ra sau khi Quốc vụ viện Trung Quốc cam kết hành động mạnh mẽ hơn để hỗ trợ tăng trưởng và đạt mục tiêu đã đề ra. Đầu tháng 10, giới chức cũng phân bổ 550 tỷ NDT (82 tỷ USD) hạn mức nợ chính phủ chưa sử dụng, nhằm giảm bớt khó khăn tài chính cho chính quyền địa phương và hỗ trợ chi tiêu cho cơ sở hạ tầng.

Theo các chuyên gia, Trung Quốc có khả năng sẽ dựa nhiều hơn vào kích thích tài khóa để thúc đẩy tăng trưởng. Giá sản xuất tăng nhanh hơn và lạm phát tiêu dùng nhích lên khiến Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBoC, ngân hàng trung ương) có ít dư địa để nới lỏng chính sách tiền tệ mạnh tay. Các nhà phân tích dự báo PBoC sẽ giữ nguyên lãi suất cho vay cơ bản (LPR) và tỷ lệ dự trữ bắt buộc của ngân hàng đến hết quý I/2027.