Học kỹ năng sống từ trải nghiệm thực tế

Trong lớp học, giáo dục kỹ năng sống không nhất thiết phải bắt đầu bằng những bài giảng riêng biệt. Tại Trường THPT Tam Dương II, những giá trị như tôn trọng, yêu thương, khoan dung, trung thực, trách nhiệm, hợp tác, đoàn kết... được lồng ghép vào các môn học Ngữ văn, Giáo dục công dân, Lịch sử, Địa lý, Giáo dục thể chất. Cách làm này giúp những khái niệm tưởng như khô khan trở nên gần gũi hơn với học sinh. Qua mỗi bài học, các em có thêm cơ hội trao đổi, bày tỏ quan điểm, biết lắng nghe và biết cách nhìn nhận, xử lý các tình huống trong học tập cũng như đời sống.

Học sinh Trường THPT Tam Dương II thực hành kỹ năng tham gia giao thông an toàn.

Cùng với đó, nhà trường đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong quản lý và dạy học; tổ chức các hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp; duy trì các câu lạc bộ học tập, sáng tạo, văn nghệ, thể thao. Mục tiêu giúp học sinh học tập tốt, tạo môi trường để các em phát huy năng khiếu, rèn sự tự tin và từng bước khẳng định bản thân.

Một trong những mô hình được học sinh hưởng ứng là câu lạc bộ truyền thông nội trú và trang fanpage chính thức của nhà trường. Tham gia hoạt động, học sinh được trực tiếp tìm hiểu, lựa chọn và chia sẻ những thông tin chính thống, bổ ích; đồng thời rèn kỹ năng giao tiếp, làm việc nhóm và ứng xử trên mạng xã hội. Trong bối cảnh không gian mạng ngày càng tác động mạnh đến học sinh, đây cũng là cách để các em chủ động nhận diện thông tin xấu, độc, biết cảnh giác trước những nguy cơ lừa đảo, xâm hại và sử dụng mạng xã hội có trách nhiệm.

Thầy giáo Kiều Ngọc Minh - Hiệu trưởng nhà trường cho biết: Năm học 2026-2027, trường có trên 1.300 học sinh. Ngay từ đầu năm học, nhà trường xây dựng kế hoạch tổ chức hoạt động ngoại khóa theo từng tháng, lựa chọn những nội dung gần với nhu cầu và những vấn đề học sinh có thể gặp trong thực tế. An toàn giao thông, phòng cháy, chữa cháy, phòng chống HIV/AIDS, phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, nhận diện các hình thức lừa đảo và xâm hại trên không gian mạng, kỹ năng giải quyết căng thẳng trong học tập... là những chủ đề được nhà trường lựa chọn đưa vào kế hoạch.

Điểm đáng chú ý là học sinh không chỉ ngồi nghe tuyên truyền mà được trực tiếp tham gia xây dựng nội dung. Trong chương trình phòng, chống HIV/AIDS, các em tự dàn dựng và biểu diễn những vở kịch dựa trên những câu chuyện có thật trong đời sống. Qua hình thức sân khấu hóa, thông điệp về tác hại của HIV/AIDS, sự cảm thông và trách nhiệm với cộng đồng được truyền tải tự nhiên, gần gũi. Sau mỗi hoạt động, điều còn lại không chỉ là một buổi ngoại khóa sôi nổi, học sinh có thêm cơ hội cùng nhau chuẩn bị nội dung, phân công nhiệm vụ, tập luyện, xử lý tình huống phát sinh và hoàn thành công việc chung. Những kỹ năng đó được hình thành từ chính quá trình các em tham gia.

Giáo dục kỹ năng sống vì thế không dừng ở việc “dạy” học sinh phải làm gì mà quan trọng hơn là tạo cơ hội để các em tự trải nghiệm, tự điều chỉnh và rút ra bài học cho mình. Cách làm này cũng góp phần xây dựng môi trường “Trường học hạnh phúc”, nơi học sinh được học tập trong không khí thân thiện, được thể hiện năng lực và sở thích, đồng thời có thêm những khoảng thời gian cân bằng sau các giờ học chính khóa. Từ những tiết học được lồng ghép giá trị sống đến sân chơi ngoại khóa, từ hoạt động câu lạc bộ đến những chương trình tuyên truyền về các vấn đề đang đặt ra trong đời sống, Trường THPT Tam Dương II từng bước tạo nên một không gian giáo dục toàn diện.