Hợp tác quốc tế để khai thác tiềm năng của carbon xanh dương

Tiềm năng bỏ ngỏ từ carbon xanh dương

Trong những năm gần đây, Chính phủ đã ban hành chủ trương và nhiều chương trình trọng điểm nhằm bảo tồn và phục hồi hệ sinh thái biển - ven biển, tiêu biểu như Quyết định số 1662/QĐ-TTg năm 2021 về bảo vệ và phát triển rừng ven biển; Quyết định số 149/QĐ-TTg phê duyệt Chiến lược quốc gia về đa dạng sinh học; và Quyết định số 1539/QĐ-TTg về mở rộng, thành lập các khu bảo tồn biển. Tuy nhiên, các sáng kiến liên quan đến carbon xanh dương tại Việt Nam hiện vẫn còn phân tán giữa nhiều chương trình, lĩnh vực và cơ quan quản lý khác nhau, trong khi việc huy động nguồn lực tài chính và kỹ thuật còn hạn chế.

Trong bối cảnh đó, mới đây, Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) phối hợp với Chương trình Phát triển Liên hợp quốc (UNDP), Đại sứ quán Anh và Diễn đàn Kinh tế Thế giới đã chính thức khởi động Chương trình Đối tác hành động carbon xanh dương (NBCAP) và Họp Nhóm công tác triển khai Chương trình NBCAP Việt Nam lần thứ nhất. Điều này khẳng định cam kết của Việt Nam trong thúc đẩy hợp tác về carbon xanh dương, hướng tới phát triển kinh tế biển bền vững, bao trùm và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Thứ trưởng Bộ NN&MT Lê Công Thành đánh giá: “Đối với Việt Nam, việc bảo vệ và phát triển các hệ sinh thái carbon xanh dương không chỉ là yêu cầu về môi trường mà còn là định hướng chiến lược nhằm thúc đẩy phát triển bền vững kinh tế biển, tăng cường khả năng chống chịu khí hậu và thực hiện các cam kết quốc tế. Tôi kỳ vọng Nhóm công tác sẽ thúc đẩy sự phối hợp chặt chẽ giữa các Bộ, ngành, địa phương, cộng đồng khoa học, khu vực tư nhân và các đối tác phát triển để các sáng kiến carbon xanh dương mang lại lợi ích hài hòa giữa môi trường, kinh tế và xã hội”.

Tăng cường hợp tác quốc tế thúc đẩy phát triển kinh tế biển bền vững

Bà Ramla Khalidi, Trưởng Đại diện Thường trú UNDP tại Việt Nam nhấn mạnh: “NBCAP không đơn thuần là một sáng kiến mới, mà là nền tảng điều phối giữa cơ quan nhà nước, nhà khoa học, doanh nghiệp và cộng đồng để cùng tháo gỡ những thách thức đó. Dựa trên nền tảng hợp tác chặt chẽ với Chính phủ Việt Nam”. Ngài Iain Frew, Đại sứ Vương quốc Anh tại Việt Nam cũng đồng tình “đây là một bước tiến quan trọng hướng tới việc huy động đầu tư và biến mục tiêu thành hành động thiết thực, mang lại tác động lâu dài cho cả cộng đồng và hệ sinh thái”.

Ông Alfredo Giron, Giám đốc Chương trình Đại dương, Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) cho rằng: “Cột mốc này thể hiện vai trò dẫn dắt của quốc gia trong thúc đẩy hành động khí hậu và ghi nhận các hệ sinh thái ven biển như một hạ tầng tự nhiên cốt lõi nhằm nâng cao khả năng thích ứng, duy trì sinh kế và tăng trưởng bền vững”.

Kể từ cuộc họp khởi động vào tháng 1/2026, NBCAP Việt Nam đã tập trung xây dựng nền tảng triển khai thông qua chuỗi hội thảo kỹ thuật và tham vấn đa bên về khoa học, chính sách và tài chính carbon xanh dương. Đến nay, NBCAP Việt Nam đã huy động sự tham gia của hơn 350 tổ chức và chuyên gia đến từ các cơ quan nhà nước, đối tác phát triển, viện nghiên cứu, doanh nghiệp và cộng đồng địa phương. Về mở rộng hợp tác khu vực, Đoàn đại biểu do Bộ NN&MT dẫn đầu đã tham gia hoạt động trao đổi, học tập kinh nghiệm trong khu vực ASEAN cùng mạng lưới NBCAP của Indonesia và Philippines, nhằm chia sẻ các mô hình và phương pháp tiếp cận bền vững.

Hưởng ứng Ngày Đại dương thế giới, Bộ NN&MT xác định chủ đề của Tuần lễ Biển và Hải đảo Việt Nam năm nay (từ 1 - 8/6) là “Thúc đẩy phát triển kinh tế biển xanh bền vững: Từ thể chế đến hành động”. Thông điệp thể hiện quyết tâm chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang quản trị biển hiện đại, đồng bộ và bền vững; thúc đẩy phát triển kinh tế biển xanh trở thành động lực quan trọng cho tăng trưởng nhanh và bền vững của đất nước trên cơ sở hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế, bảo đảm an sinh xã hội, bảo vệ môi trường và bảo tồn hệ sinh thái biển.