Houthi chiếm đảo chiến lược, siết kiểm soát 'yết hầu' biển Đỏ

"Các xuồng chở thành viên Houthi đã tới đảo Mayyun sau khi lực lượng chính phủ rút đi", một quan chức địa phương nói với hãng tin AFP, đề cập tới đảo Perim nằm giữa eo biển Bab al-Mandab.

Theo quan chức này, Houthi đã hoàn tất việc kiểm soát khu vực Bab al-Mandab. Một nhân chứng cho biết lực lượng vũ trang do Iran hậu thuẫn đang triển khai dọc bờ biển và di chuyển bằng xe quân sự.

Đảo Perim chia eo biển Bab al-Mandab thành 2 eo nước tự nhiên. Eo phía tây rộng khoảng 25 km tại điểm hẹp nhất, sâu khoảng 310 m và là tuyến lưu thông chính của các tàu trọng tải lớn. Eo phía đông chạy sát bờ biển Yemen, chỉ rộng khoảng 3 km.

Bab al-Mandab kết nối biển Đỏ với vịnh Aden, tạo thành tuyến hàng hải quan trọng giữa châu Á và châu Âu thông qua kênh đào Suez.

Việc Houthi hiện diện tại khu vực này có thể làm gia tăng rủi ro đối với hoạt động vận tải biển và thị trường năng lượng.

Giá dầu Brent và WTI ngày 11/9 đều vượt mốc 100 USD/thùng trong bối cảnh xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran làm gián đoạn hoạt động qua eo biển Hormuz. Tuyến hàng hải này đảm nhận vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu thô thế giới.

Khi tình hình tại Hormuz trở nên phức tạp, Arab Saudi đã chuyển một phần đáng kể dầu mỏ qua đường ống tới cảng Yanbu ở phía tây nước này, nhằm duy trì xuất khẩu qua biển Đỏ.

Houthi kiểm soát thủ đô Sanaa cùng nhiều khu vực ở tây bắc Yemen. Nhóm này đối đầu với chính phủ Yemen được quốc tế công nhận và liên minh quân sự do Arab Saudi dẫn đầu. Trước đây, Houthi chưa kiểm soát khu vực nằm ngay cạnh eo Bab al-Mandab.

Cục diện thay đổi sau khi Houthi mở chiến dịch tấn công quy mô lớn nhằm vào lực lượng chính phủ Yemen hồi tuần trước. Nhóm này chiếm thành phố cảng Mocha ngày 10/9, khiến chính phủ mất cảng cuối cùng hoàn toàn nằm dưới quyền kiểm soát của mình ở bờ biển phía tây.

Việc mất Mocha có thể khiến lực lượng chính phủ gặp khó khăn trong tiếp nhận vũ khí bằng đường biển và làm gián đoạn các tuyến tiếp tế quan trọng.

Houthi cho biết quân đội Arab Saudi đã tiến hành hàng chục đợt không kích đáp trả, trong đó có 2 cuộc tấn công nhằm vào sân bay Mocha.

Lực lượng chính phủ Yemen tuyên bố sẽ tìm cách giành lại các khu vực bị chiếm. Trong khi đó, Houthi hồi cuối tháng 7 tuyên bố "cấm vận hàng hải đối với Arab Saudi" tại biển Đỏ và sau đó tấn công một số tàu chở dầu của nước này với lý do vi phạm lệnh phong tỏa.

"Houthi đã đẩy tình hình tới giới hạn", Farea Al-Muslimi, nhà nghiên cứu tại Viện Chatham House, nhận định. Ông cho rằng Arab Saudi có thể không còn nhiều lựa chọn ngoài việc mở rộng hành động quân sự để ngăn xung đột kéo dài.