Iran kêu gọi cơ chế chung bảo đảm an ninh Trung Đông

Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian trong cuộc phỏng vấn với kênh truyền hình India Today bên lề hội nghị thượng đỉnh BRICS ngày 12-9. Ảnh: Reuters

Phát biểu với kênh India Today bên lề hội nghị thượng đỉnh BRICS tại New Delhi, ông Pezeshkian cho rằng không có lý do để các quốc gia trong khu vực đối đầu quân sự, đồng thời kêu gọi thiết lập một cơ chế chung nhằm bảo đảm hòa bình và an ninh Trung Đông.

“Chúng tôi không có chiến tranh với Ả rập Saudi. Lực lượng Houthi có những vấn đề riêng của họ. Không có lý do nào để chúng ta phải chiến tranh hoặc xung đột với nhau”, ông Pezeshkian nói.

Tuyên bố được đưa ra sau khi Ả rập Saudi cùng ngày tạm thời đóng đường ống dẫn dầu Đông - Tây sau một vụ tấn công bằng máy bay không người lái. Chính phủ Iraq và Saudi Arabia cho biết vụ tấn công xuất phát từ lãnh thổ Iraq, nơi có các lực lượng dân quân được Iran hậu thuẫn. Riyadh cho biết việc đóng đường ống là biện pháp phòng ngừa. Hiện chưa có tổ chức nào nhận trách nhiệm.

Đường ống Đông - Tây dài khoảng 1.200 km, nối các khu vực sản xuất dầu ở miền Đông Ả rập Saudi với các cảng ở bờ Biển Đỏ. Tuyến này có vai trò đặc biệt quan trọng trong bối cảnh hoạt động vận tải qua Eo biển Hormuz bị gián đoạn, buộc các nước xuất khẩu dầu trong khu vực phải tìm kiếm những tuyến thay thế.

Áp lực đối với các tuyến vận tải năng lượng tiếp tục gia tăng khi lực lượng Houthi tại Yemen tiến gần đảo Perim, nằm tại lối vào Eo biển Bab el-Mandeb, tuyến hàng hải nối Biển Đỏ với Vịnh Aden và là một trong những hành lang vận chuyển dầu quan trọng ở phía Tây bán đảo Ả Rập.

Theo ông Pezeshkian, các quốc gia Ả Rập dự kiến nhóm họp tại Oman ngày 14-9 để thảo luận về tình hình tại Eo biển Hormuz. Ông cho biết các bên có thể xem xét một thỏa thuận chung liên quan đến hoạt động hàng hải qua tuyến đường này.

Tuy nhiên, một quan chức Iran giấu tên cho biết cuộc họp do Oman đề xuất nhiều khả năng trước mắt chỉ nhằm tạo diễn đàn trao đổi về các vấn đề khu vực, trong đó có Eo biển Hormuz, thay vì hướng tới việc ký kết ngay một thỏa thuận.

Eo biển Hormuz là một trong những tuyến vận chuyển năng lượng quan trọng nhất thế giới, với khoảng 1/5 lượng dầu toàn cầu đi qua tuyến hàng hải này trước khi xung đột bùng phát. Những gián đoạn tại Hormuz, cùng sức ép gia tăng tại Bab el-Mandeb, đang làm dấy lên lo ngại mới về nguồn cung và giá năng lượng toàn cầu.

Tổng hợp