Hút vốn cổ phần cao kỷ lục: Gần 290.000 tỷ đồng rục rịch lên sàn, cảnh báo áp lực pha loãng
Khối lượng cổ phiếu phát hành mới năm 2026 ước tính đạt 48,2 tỷ đơn vị, tăng 26% so với năm trước và thiết lập mức cao nhất trong 7 năm qua. Tổng giá trị huy động vốn cổ phần cùng IPO đạt khoảng 289.500 tỷ đồng, tăng 86,5% so với năm 2025. Nhóm ngân hàng, dịch vụ tài chính dẫn đầu danh sách huy động, tạo ra áp lực hấp thụ nguồn cung khổng lồ và rủi ro pha loãng trên thị trường chứng khoán.
Cấu trúc dòng vốn tập trung vào nhóm tài chính và ngân hàng
Dữ liệu thống kê từ Fiin Group cho thấy, khoảng 70% kế hoạch phát hành vốn hiện vẫn chưa được triển khai, dự báo tạo ra sức ép hấp thụ lượng cổ phiếu mới rất lớn trong nửa cuối năm 2026. Về hoạt động chào bán cổ phần lần đầu ra công chúng (IPO), giá trị phát hành dự kiến đạt khoảng 22.400 tỷ đồng, giảm 42% so với mức 38.600 tỷ đồng của năm 2025. Cơ cấu IPO đang có sự dịch chuyển rõ nét từ khu vực doanh nghiệp nhà nước sang khu vực tư nhân, nổi bật là các thương vụ tách riêng hoạt động (spin-off) và tái cấu trúc hệ sinh thái. Điển hình là kế hoạch lên sàn của các công ty chứng khoán như LPBS và KAFI, cùng thương vụ thuộc lĩnh vực tiêu dùng là Điện Máy Xanh. Các tên tuổi lớn như Golden Gate, Highlands Coffee hay Long Châu vẫn chưa xuất hiện, phản ánh xu hướng chọn lọc khắt khe của thị trường.
Trên mặt trận huy động vốn cổ phần, ngành ngân hàng dẫn đầu với kế hoạch khoảng 128.000 tỷ đồng, gấp hơn 7 lần năm 2025 và cao hơn 71,6% so với mức trung bình 5 năm. Hoạt động này phục vụ việc củng cố vốn cấp 1 và mở rộng bảng cân đối kế toán khi tăng trưởng tín dụng vượt tốc độ huy động. Các ngân hàng lớn như VCB, BID, VPB, HDB, MBB và NVB chủ yếu chọn phương án phát hành riêng lẻ.
Ở nhóm phi ngân hàng, dòng vốn hướng đến ngành dịch vụ tài chính và bất động sản. Nhóm công ty chứng khoán bao gồm HCM, VND, VFS, VDS dự kiến huy động 48.200 tỷ đồng qua phát hành riêng lẻ và chào bán cho cổ đông hiện hữu để phục vụ việc mở rộng quy mô vốn cho hoạt động margin và tự doanh. Ngành bất động sản dự kiến phát hành gần 37.300 tỷ đồng, tăng 68%, với sự góp mặt của NVL, FDC và VRG.
Áp lực nguồn cung và rủi ro pha loãng cổ phiếu trên diện rộng
Sự bùng nổ của các kế hoạch huy động đặt thị trường trước rủi ro pha loãng đặc biệt lớn trong năm 2026. Khối lượng cổ phiếu phát hành mới, bao gồm chào bán vốn cổ phần và chia tách cổ phiếu, ước tính đạt 48,2 tỷ đơn vị. Con số này tăng 26% so với năm 2025, tương đương 17,1% tổng số cổ phiếu lưu hành tính đến cuối năm ngoái.
Trong cơ cấu nguồn cung mới, lượng cổ phiếu phát hành từ chia tách, trả cổ tức và cổ phiếu thưởng chiếm tỷ trọng áp đảo với khoảng 28,8 tỷ đơn vị, xấp xỉ mức 28,2 tỷ cổ phiếu của năm 2025. Đáng chú ý, khối lượng phát hành vốn cổ phần trực tiếp dự kiến đạt hơn 19,4 tỷ cổ phiếu, ghi nhận mức tăng vọt 91,6%.
Theo Fiin Group, thanh khoản thị trường hiện chưa phục hồi mạnh mẽ. Thêm vào đó, khối ngoại tiếp tục xu hướng bán ròng và tăng trưởng lợi nhuận có sự phân hóa sâu sắc giữa các nhóm ngành. Việc lượng lớn cổ phiếu mới dự kiến được đẩy ra thị trường sẽ làm gia tăng trực tiếp rủi ro pha loãng, đồng thời tạo sức ép lớn lên mặt bằng định giá chung của các doanh nghiệp niêm yết.









