Iran bác bỏ việc chuyển uranium ra nước ngoài, nói Mỹ 'lúng túng' ở eo biển Hormuz

Người phát ngôn Bộ ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei. Ảnh: IRNA/TTXVN

Ngày 17/4, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei cho biết các cuộc đàm phán vẫn để ngỏ nhưng phụ thuộc vào những điều kiện cụ thể.

Ông Baqaei nói: “Một thỏa thuận sẽ khả thi nếu quyền lợi và lợi ích của chúng tôi được đảm bảo”, đồng thời nhấn mạnh việc bồi thường cho những thiệt hại gây ra đối với Iran sẽ là một phần quan trọng của bất kỳ thỏa thuận nào.

Ông Baqaei cũng cho biết thêm rằng Tehran sẽ đáp trả tương xứng nếu các cam kết không được thực hiện.

Tehran chỉ trích sự “lúng túng” của Mỹ về eo biển Hormuz

Iran đã tiến hành mở lại eo biển Hormuz vào ngày 17/4 sau khi đạt được lệnh ngừng bắn nhằm chấm dứt các hoạt động của Israel tại Liban, qua đó tái mở một tuyến huyết mạch quan trọng của thương mại năng lượng toàn cầu vốn gần như bị đóng kể từ khi chiến sự giữa Mỹ - Israel và Iran bắt đầu vào ngày 28/2.

Trong khi đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump mô tả động thái này là “mở cửa hoàn toàn” và cho rằng tuyến đường sẽ không bị đóng lại, bất chấp việc Iran chỉ cho phép tiếp cận trong thời gian ngừng bắn.

Tuy nhiên, theo báo Thổ Nhĩ Kỳ Hôm nay tối 17/4, Tehran đã chỉ ra những điểm không nhất quán trong thông điệp của Mỹ, đặc biệt liên quan đến eo biển Hormuz.

Ông Baqaei cho rằng các phát biểu gần đây của quan chức Mỹ phản ánh sự “lúng túng”, đồng thời nhấn mạnh rằng các quyết định liên quan đến tuyến đường thủy này được định hình bởi thực tế hoạt động chứ không phải các tuyên bố công khai.

Ông Baqaei xác nhận rằng hoạt động vận tải dân sự vẫn tiếp tục qua eo biển Hormuz sau những diễn biến khu vực gần đây, phù hợp với quyết định của các cơ quan chức năng Iran.

Trong khi đó, ông Baqaei cho biết cuộc họp mới nhất tại Islamabad (Pakistan) dù không đạt được kết quả cụ thể nhưng đã giúp làm rõ “lằn ranh đỏ” và các điểm có thể đồng thuận của hai bên, nhấn mạnh rằng “không có sự mơ hồ trong đàm phán”.

Theo hãng tin Reuters của Anh, các “lằn ranh đỏ” của Iran bao gồm: Đảm bảo ngừng bắn vĩnh viễn; không có thêm các cuộc tấn công vào Iran hoặc đồng minh; dỡ bỏ toàn bộ trừng phạt chính và thứ cấp; giải phóng toàn bộ tài sản bị đóng băng; công nhận quyền làm giàu uranium; tiếp tục kiểm soát eo biển Hormuz.

Trong khi đó, các điều kiện của Mỹ là Iran phải chấm dứt toàn bộ việc làm giàu uranium; phá dỡ các cơ sở làm giàu chủ chốt; bàn giao lượng uranium làm giàu cao; chấp nhận khuôn khổ hòa bình và an ninh rộng hơn, bao gồm các đồng minh khu vực; chấm dứt hỗ trợ các lực lượng thân họ; mở hoàn toàn eo biển Hormuz mà không thu phí.

Tổng thống Trump từ chối giải phóng 20 tỷ USD tài sản của Iran

Ở chiều ngược lại, Tổng thống Trump khẳng định Iran “đã đồng ý mọi thứ” và sẽ hợp tác với Mỹ để loại bỏ lượng uranium đã làm giàu.

Ông chủ thứ 47 của Nhà Trắng loại trừ khả năng triển khai lực lượng bộ binh Mỹ, nhưng gợi ý về một nỗ lực phối hợp.

Trong một phát biểu với kênh CBS News, nhà lãnh đạo Mỹ nói: “Người của chúng tôi, cùng với phía Iran, sẽ làm việc cùng nhau để thu hồi số vật liệu đó”, đồng thời cho biết số vật liệu này cuối cùng sẽ được vận chuyển tới Mỹ.

Tổng thống Mỹ coi động thái này là một phần của sự hiểu biết rộng hơn nhằm loại bỏ nhu cầu xung đột, đồng thời vẫn duy trì sức ép thông qua lệnh phong tỏa đang diễn ra cho đến khi đạt được thỏa thuận cuối cùng.

Ông Trump bác bỏ các thông tin cho rằng Washington có thể giải phóng 20 tỷ USD tài sản bị đóng băng của Iran như một phần của thỏa thuận, khẳng định Mỹ sẽ không cung cấp bất kỳ khoản bồi thường tài chính nào.

Trong các phát biểu trước đó cùng ngày, ông Trump cho biết vòng đàm phán tiếp theo với Iran có khả năng sẽ được tổ chức trong vài ngày tới tại Islamabad, đồng thời nói thêm rằng thỏa thuận gần như đã hoàn tất.