KCN sinh thái, chìa khóa đưa Đồng Nai thành cực tăng trưởng xanh của Đông Nam Bộ

Ngày 28/7, tại TP Đồng Nai diễn ra Diễn đàn "Xây dựng khu công nghiệp sinh thái, thông minh - động lực thu hút đầu tư và phát triển kinh tế xanh vùng Đông Nam Bộ".

Theo ông Nguyễn Kim Long, Phó chủ tịch Thường trực UBND TP Đồng Nai, địa phương sẽ tiếp tục thu hút đầu tư có chọn lọc, ưu tiên các dự án công nghệ cao, công nghệ sạch.

Tại hội thảo, ông Nguyễn Kim Long, Phó chủ tịch Thường trực UBND TP Đồng Nai cho rằng xây dựng khu công nghiệp sinh thái, thông minh không chỉ nhằm đáp ứng các tiêu chuẩn về môi trường mà còn là quá trình tổ chức lại sản xuất theo hướng hiện đại, tiết kiệm tài nguyên, giảm chi phí, nâng cao năng suất và gia tăng khả năng tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu.

Toàn cảnh diễn đàn.

TP Đồng Nai sẽ tiếp tục thu hút đầu tư có chọn lọc, ưu tiên các dự án công nghệ cao, công nghệ sạch, có giá trị gia tăng lớn, sử dụng hiệu quả tài nguyên và thân thiện với môi trường. Thành phố cũng từng bước chuyển đổi các khu công nghiệp hiện hữu theo mô hình sinh thái; thúc đẩy sử dụng năng lượng tiết kiệm, tái sử dụng nước, tuần hoàn chất thải và hình thành cộng sinh công nghiệp.

Đồng Nai cũng sẽ đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản trị khu công nghiệp, đặc biệt trong giám sát môi trường, quản lý năng lượng, chất thải và kiểm kê phát thải khí nhà kính. Đồng thời tăng cường hợp tác với các bộ, ngành, tổ chức quốc tế, viện nghiên cứu, trường đại học và cộng đồng doanh nghiệp để huy động nguồn lực cho quá trình chuyển đổi xanh.

Ông Phạm Việt Phương cho rằng giai đoạn này Đồng Nai cần xác lập vị thế trong chuỗi cung ứng hiện đại, hướng tới tăng trưởng xanh và phát triển bền vững.

Trình bày tham luận tại diễn đàn, ông Phạm Việt Phương, Phó Trưởng ban phụ trách Ban Quản lý các khu công nghiệp, khu kinh tế TP Đồng Nai cho biết, định hướng đến năm 2065, Đồng Nai sẽ phát triển theo mô hình đô thị sân bay, đô thị ven sông, đa trung tâm, đa mục tiêu, xanh và thông minh.

Đồng Nai có lợi thế về sân bay Long Thành.

Ông Phương cho biết, Đồng Nai hiện có 89 khu công nghiệp trong quy hoạch, trong đó 44 khu công nghiệp đang hoạt động, thu hút khoảng 38,18 tỷ USD vốn FDI đăng ký. Hiện 43/44 khu công nghiệp đang hoạt động đã có hệ thống xử lý nước thải tập trung. Đồng Nai đặt mục tiêu giai đoạn 2025-2030 giảm 20% lượng phát thải khí nhà kính; giai đoạn 2030-2035 giảm 45%; giai đoạn 2035-2045 hướng tới trung hòa carbon và đến năm 2050 đạt mục tiêu phát thải ròng bằng "0" (Net Zero).

Riêng giai đoạn 2026-2030, địa phương phấn đấu 100% doanh nghiệp trong các khu công nghiệp được quán triệt định hướng phát triển khu công nghiệp sinh thái và kinh tế tuần hoàn; tối thiểu 2 khu công nghiệp được chứng nhận khu công nghiệp sinh thái, ít nhất 10% doanh nghiệp áp dụng toàn diện giải pháp sản xuất sạch hơn (RECP) và 90% khu công nghiệp triển khai các giải pháp sử dụng năng lượng hiệu quả.

Theo ông Phương, nhiều mô hình chuyển đổi xanh tại Đồng Nai đã mang lại hiệu quả rõ nét. Điển hình, Công ty Ajinomoto Biên Hòa triển khai mô hình "Zero Emission", đưa phần lớn chất thải phát sinh trở thành sản phẩm phụ có giá trị kinh tế.

Trong khi đó, Khu công nghiệp AMATA dự án thí điểm do UNIDO hỗ trợ, sau 4 năm triển khai đã nâng bộ chỉ số khu công nghiệp sinh thái toàn cầu từ 41% lên 86%; tiết kiệm khoảng 4,36 tỷ đồng mỗi năm.

Tuy nhiên, quá trình chuyển đổi xanh vẫn đối mặt nhiều khó khăn như chi phí đầu tư công nghệ lớn, đặc biệt đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ; thiếu hành lang pháp lý đồng bộ cho cộng sinh công nghiệp; hạ tầng kết nối và nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực công nghệ xanh chưa đáp ứng yêu cầu phát triển.

Đồng Nai có 5 phương thức giao thông, trong đó hạ tầng hàng không đang được phát triển.

Để hiện thực hóa mục tiêu phát triển khu công nghiệp thế hệ mới theo tinh thần Nghị quyết số 16-NQ/TW, Ban Quản lý các khu công nghiệp, khu kinh tế TP Đồng Nai đề xuất 5 nhóm giải pháp trọng tâm, gồm xây dựng hệ sinh thái khu công nghiệp - đô thị sân bay; thu hút có chọn lọc các dự án công nghệ cao; hoàn thiện cơ chế, hạ tầng và quản trị thông minh; phát triển nguồn nhân lực số; đầu tư hạ tầng xã hội, đặc biệt là nhà lưu trú công nhân.

Đồng Nai dự kiến phát triển Khu công nghiệp số Long Thành quy mô khoảng 119ha, thu hút các lĩnh vực sản xuất chip bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), nghiên cứu và phát triển (R&D), gắn với hạ tầng số như mạng 5G và trung tâm dữ liệu.

Trong thu hút đầu tư, Đồng Nai tiếp tục sàng lọc các dự án FDI theo hướng ưu tiên công nghệ cao, bán dẫn, AI, hàng không vũ trụ, vật liệu mới và trung tâm dữ liệu; kiên quyết không tiếp nhận các dự án thâm dụng lao động, tiêu hao năng lượng, gây ô nhiễm hoặc có giá trị gia tăng thấp.

Tại diễn đàn cũng có nhiều chia sẻ liên quan đến tài chính, phương án thu hút đầu tư...

Tại diễn đàn, ông Nguyễn Tuấn Anh, Phó tổng giám đốc Tập đoàn KN Holdings, Phó chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam đề xuất Đồng Nai tập trung phát triển các khu công nghiệp thế hệ mới gắn với bán dẫn, điện tử công nghệ cao, trung tâm dữ liệu và năng lượng tái tạo; xây dựng hệ sinh thái năng lượng xanh theo cơ chế mua bán điện trực tiếp (DPPA). Từ đó tăng cường liên kết vùng giữa Đồng Nai, TP.HCM, Tây Ninh và Lâm Đồng để hình thành chuỗi cung ứng hoàn chỉnh.