Khi mỗi người dân cùng chung tay giữ gìn bình yên cuộc sống...

Thể dục, thể thao góp phần lan tỏa tinh thần đoàn kết tại Ngày hội Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc xã Ô Diên. Ảnh: Ánh Bình

Phát huy vai trò chủ động của người dân

Ở xã Ô Diên, Ngày hội Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc năm 2026 không chỉ có những hoạt động biểu dương, giao lưu, những trận bóng chuyền giữa 23 thôn, tổ dân phố. Điều đáng nói hơn, đây là dịp để chính quyền và người dân cùng nhìn lại một câu chuyện gần gũi: bình yên của một địa bàn được tạo nên từ sự chung tay của cả cộng đồng.

Sau sắp xếp đơn vị hành chính, Ô Diên có diện tích 32,02 km², 27.131 hộ với hơn 100.000 nhân khẩu. Trên địa bàn có các cụm công nghiệp, nhiều dự án đang triển khai, kéo theo sự gia tăng của người lao động và dân cư tạm trú. Quy mô ấy mở ra cơ hội phát triển, nhưng đồng thời cũng đặt ra những yêu cầu mới trong quản lý địa bàn và bảo đảm an ninh, trật tự.

Với một địa bàn rộng và đông dân, không thể chỉ chờ đến khi vụ việc xảy ra mới xử lý. Cách làm ở Ô Diên đang hướng nhiều hơn đến phòng ngừa từ sớm, gần dân. Chính quyền, Công an, Mặt trận, các đoàn thể, thôn, tổ dân phố cùng tham gia. Các mô hình camera an ninh, tổ liên gia an toàn phòng cháy, điểm chữa cháy công cộng được duy trì. Công tác tuyên truyền về phòng chống tội phạm, lừa đảo trên không gian mạng, ma túy, phòng cháy chữa cháy được triển khai tới người dân. Gần 30.000 hộ đã ký cam kết không liên quan đến pháo, vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ.

Không khí thi đấu sôi nổi trong khuôn khổ Ngày hội Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc xã Ô Diên. Ảnh: Ánh Bình

Ông Đỗ Chí Hưng, Chủ tịch UBND xã Ô Diên, cho biết: Trước yêu cầu bảo đảm an ninh, trật tự trên địa bàn rộng, đông dân, địa phương xác định cần huy động sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị, nhất là phát huy vai trò chủ động của người dân, là giải pháp quan trọng để phòng ngừa từ sớm, xử lý kịp thời các vấn đề phát sinh.

Những kết quả còn được thể hiện qua công tác đấu tranh, xử lý tội phạm. Công an xã Ô Diên cho biết đã điều tra, khám phá 100% số vụ phạm pháp hình sự xảy ra trên địa bàn; phát hiện, xử lý 25 vụ với 161 đối tượng liên quan đến ma túy, cùng nhiều vụ việc về kinh tế, môi trường và các hành vi vi phạm khác.

Khi thông tin của người dân trở thành sức mạnh phòng ngừa...

Những con số về xử lý tội phạm chỉ cho thấy phần nổi của công tác bảo đảm an ninh, trật tự. Phía sau đó còn là một cuộc chạy đua âm thầm với nguy cơ: nhận ra dấu hiệu bất thường trước khi nó trở thành sự việc đáng tiếc. Ở đó, lợi thế của cộng đồng chính là sự gần gũi với đời sống. Một thay đổi nhỏ trong khu dân cư, một mâu thuẫn chưa đến mức gay gắt hay một dấu hiệu đáng ngờ nếu được lên tiếng đúng lúc có thể mở ra cơ hội ngăn chặn từ sớm. Khi những thông tin được kết nối với lực lượng chức năng, sự chủ động của cộng đồng sẽ trở thành một “lớp phòng ngừa” ngay trong đời sống hằng ngày. Đó là lúc vai trò của người dân thay đổi: không chỉ thụ hưởng sự bình yên, mà trực tiếp góp phần tạo ra sự bình yên ấy.

Trung tá Nguyễn Hữu Phong, Phó Trưởng Công an xã Ô Diên, cho biết: Phong trào phải được gắn với trách nhiệm của từng cơ quan, đoàn thể, thôn, tổ dân phố và gia đình; mỗi người cần chủ động chấp hành pháp luật, nâng cao cảnh giác, tham gia các mô hình bảo đảm an ninh, trật tự và xây dựng khu dân cư an toàn.

Với người dân, sự tham gia đôi khi bắt đầu từ một việc rất đơn giản: không thờ ơ trước điều bất thường xảy ra quanh mình. Ông Đặng Văn Bình, người dân xã Ô Diên, chia sẻ: “Khi phát hiện những điều bất thường, bà con nhắc nhở nhau, rồi báo ngay cho tổ dân phố hoặc Công an”.

Từ những thông tin như vậy, lực lượng chức năng có thể chủ động hơn trong phòng ngừa. Cũng từ đó, mối quan hệ giữa Công an và nhân dân không chỉ dừng ở việc “báo tin - xử lý”, mà trở thành sự phối hợp thường xuyên để cùng quản lý, cùng bảo vệ địa bàn.

Câu chuyện ở Ô Diên đang phản ánh một chuyển động rộng hơn của Hà Nội. Trong 6 tháng đầu năm 2026, toàn thành phố Hà Nội tổ chức 16.325 buổi tuyên truyền, thu hút hơn 89,5 triệu lượt người tham dự; có 8.391 lượt tranh thủ người có uy tín tham gia vận động nhân dân cung cấp 2.239 tin báo có giá trị phục vụ công tác bảo đảm an ninh, trật tự.

Thiếu tướng Nguyễn Hồng Ky, Phó Giám đốc Công an TP Hà Nội, đánh giá đây là một trong những chuyển biến quan trọng của phong trào: “Người dân thì đã ngày càng chủ động tham gia bảo vệ an ninh trật tự, thay vì coi đây là một nghiệp vụ của lực lượng công an”.

Theo Thiếu tướng Nguyễn Hồng Ky, nhiều mâu thuẫn, nguy cơ phát sinh vi phạm đã được phát hiện từ cơ sở và giải quyết tại địa bàn dân cư; nhiều nguồn tin có giá trị của nhân dân góp phần hỗ trợ lực lượng Công an trong phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm.

Thiếu tướng Nguyễn Hồng Ky, Phó Giám đốc Công an TP Hà Nội, chia sẻ về vai trò của nhân dân trong giữ gìn an ninh, trật tự. Ảnh: Đỗ Duẩn

Từ những việc nhỏ, tạo thành thế trận lớn

Hà Nội đang tiếp tục xây dựng những mô hình phù hợp với từng địa bàn, khuyến khích tinh thần tự phòng, tự quản, tự hòa giải, tự bảo vệ; đồng thời củng cố lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở.

Điều đó có thể bắt đầu từ một tổ liên gia sẵn sàng ứng phó khi xảy ra cháy, một hệ thống camera do người dân cùng xây dựng, một cuộc hòa giải được tiến hành trước khi mâu thuẫn trở nên căng thẳng hay đơn giản là một tin báo được gửi đi đúng lúc.

Lực lượng Công an tuần tra, giữ bình yên trên những tuyến phố Thủ đô về đêm. Ảnh: Đỗ Duẩn

Mỗi việc không lớn nhưng khi hàng nghìn, hàng vạn việc làm như vậy được kết nối, sẽ tạo nên một lớp phòng ngừa rộng khắp. Đó cũng là lý do Ngày hội Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc không nên chỉ được nhìn như một hoạt động diễn ra vào tháng Tám. Giá trị của ngày hội nằm ở những gì tiếp tục được duy trì sau đó: ý thức của người dân, sự gắn kết trong cộng đồng và khả năng cùng nhau giải quyết vấn đề từ khi còn rất sớm.

Từ Ô Diên, câu chuyện có thể nhìn thấy ở nhiều địa bàn khác của Hà Nội. Một Thủ đô đông dân, tốc độ đô thị hóa nhanh, địa bàn đa dạng và những phương thức vi phạm ngày càng tinh vi không thể bảo đảm an toàn chỉ bằng sự nỗ lực của một lực lượng mà cần một mạng lưới rộng hơn. Mạng lưới ấy được tạo nên từ chính cộng đồng và mỗi người dân là một mắt xích.