Khơi thông 'điểm nghẽn' chính sách nhà ở, mở rộng cơ hội an cư

Khơi thông “điểm nghẽn” chính sách nhà ở, mở rộng cơ hội an cư. Ảnh: N.Lộc

Hoàn thiện pháp luật về nhà ở, tạo chốn an cư cho người dân

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho biết, thực hiện định hướng phát triển nhà ở trong bối cảnh mới, Bộ Xây dựng đã khẩn trương rà soát toàn diện các quy định hiện hành, đánh giá những bất cập phát sinh trong thực tiễn để đề xuất sửa đổi các quy định pháp luật về nhà ở theo hướng đồng bộ, hiện đại và phù hợp với mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp.

Trong đó, “việc sửa đổi Luật Nhà ở là yêu cầu cấp bách được đặt ra, nhằm tạo cơ sở pháp lý cho triển khai thực hiện các chính sách mới về nhà ở” - Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh cho biết.

Thông tin cụ thể về Dự án Luật, ông Hoàng Anh Tuấn - Cục trưởng Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản (Bộ Xây dựng) - cho biết, Dự thảo Luật (sửa đổi) được xây dựng theo hướng chỉ quy định các nội dung mang tính nguyên tắc, thuộc thẩm quyền của Quốc hội; những vấn đề cần điều chỉnh linh hoạt sẽ giao Chính phủ quy định chi tiết.

Trong đó, vấn đề được dư luận đặc biệt quan tâm là định hướng chuyển từ ưu tiên phát triển nhà ở để bán sang khuyến khích phát triển nhà ở cho thuê thông qua các cơ chế, chính sách ưu đãi nhằm thu hút các thành phần kinh tế tham gia đầu tư. Đây cũng là điểm mới của Dự thảo Luật Nhà ở được đề xuất lần này.

Trao đổi với Báo Kiểm toán, ông Hà Quang Hưng - Phó Cục trưởng Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản, Bộ Xây dựng - cho biết, việc hoàn thiện khung pháp lý được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng để hình thành thị trường nhà ở cho thuê phát triển bài bản, góp phần giảm áp lực sở hữu nhà ở và đa dạng hóa lựa chọn về chỗ ở cho người dân.

Đáng chú ý, Dự thảo tiếp tục trao quyền, đẩy mạnh phân cấp cho địa phương. Dự thảo bãi bỏ ba thủ tục hành chính không còn phù hợp, trong đó có thủ tục thẩm định giá bán nhà ở xã hội, đồng thời đơn giản hóa 21 thủ tục khác thông qua việc khai thác dữ liệu từ các cơ sở dữ liệu quốc gia, góp phần giảm chi phí, thời gian và nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước.

Việc tháo gỡ các rào cản về thủ tục được coi là yếu tố có sức hút đối với các doanh nghiệp, nhà đầu tư khi tham gia vào lĩnh vực này.

“Trong tổng số các thủ tục hành chính, chỉ còn một thủ tục thuộc thẩm quyền cấp Bộ, còn lại giao địa phương thực hiện” - ông Hưng cho biết.

Ông Vũ Sỹ Kiên - Phó Cục trưởng Cục Quản lý đất đai, Bộ Nông nghiệp và Môi trường - cho rằng, nhà ở cho thuê sẽ là một trong những động lực quan trọng của thị trường bất động sản trong giai đoạn tới.

Theo ông Kiên, đây là chủ trương mới, đòi hỏi các quy định phải được thiết kế phù hợp theo đúng định hướng của Đảng, Nhà nước, song cũng cần xem xét đảm bảo phù hợp với thực tiễn tình hình, đặc biệt là cần quan tâm đến sự tham gia của các nhà đầu tư. Từ đó, ông Kiên cho rằng Nhà nước cần có chính sách ưu đãi tốt hơn về tiền sử dụng đất để khuyến khích doanh nghiệp đầu tư.

Đảm bảo tính khả thi, sớm đưa các quy định mới vào cuộc sống

Đánh giá cao định hướng sửa đổi Luật Nhà ở, các ý kiến cho rằng, việc điều chỉnh quy định nhằm giải quyết được các nút thắt của thị trường bất động sản, thể hiện rõ tính nhân văn và đảm bảo an sinh xã hội. Các chuyên gia cũng đề xuất một số nội dung nhằm đảm bảo các quy định có tính khả thi và để các quy định mới sớm đi vào cuộc sống.

Đối với loại hình nhà ở thương mại có giá phù hợp, các chuyên gia, đại diện các doanh nghiệp cho rằng cần quy định rõ tiêu chuẩn, điều kiện và tiêu chí kỹ thuật nhằm tạo cơ sở pháp lý thống nhất cho các địa phương trong quá trình thẩm định, phê duyệt dự án. Đồng thời, Dự thảo Luật cần làm rõ hơn các cơ chế ưu đãi về đất đai, đầu tư, tài chính để khuyến khích doanh nghiệp tham gia phát triển nhà ở xã hội và nhà ở thương mại có giá phù hợp.

Đại diện Becamex Group cho biết, Tập đoàn đánh giá cao về định hướng sửa đổi Luật Nhà ở, nhằm giải quyết được các nút thắt của thị trường bất động sản, thể hiện rõ tính nhân văn và đảm bảo an sinh xã hội.

Để các chính sách đi vào cuộc sống, phát huy hiệu quả cao và bền vững, đại diện Tập đoàn Becamex kiến nghị cần cụ thể cơ chế chính sách của Nhà nước, đáp ứng tiêu chí khi xây dựng nhà ở thương mại giá phù hợp. Bên cạnh đó, cần phân biệt nhà ở thương mại để bán và nhà lưu trú cho công nhân thuê trong khu công nghiệp.

Nhà ở cho thuê sẽ là một trong những động lực quan trọng của thị trường bất động sản trong giai đoạn tới. Ảnh: N.Lộc

Cơ bản thống nhất với định hướng của Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi), phát triển nhà ở giá phù hợp với khả năng chi trả của người dân, đặc biệt là nhà ở cho thuê, ông Nguyễn Văn Đính - Phó Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam - đề xuất: Để tránh chồng chéo và tạo thuận tiện trong áp dụng Luật, cần làm rõ ranh giới và khái niệm: thương mại, thương mại giá phù hợp, nhà ở cho thuê, nhà ở có mục đích lưu trú...

Trong đó, đối với nhà ở cho thuê, ông Đính đề nghị các cơ quan có thẩm quyền cần phải tư duy ngay về cách thức vận hành, đảm bảo chuyên nghiệp, hiệu quả, hướng đến đối tượng thụ hưởng là người dân có điều kiện, hoàn cảnh khó khăn.

Phó Chủ tịch Thường trực Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam Ngọ Duy Hiểu đề nghị cần nghiên cứu lại tên gọi “nhà ở thương mại giá phù hợp” theo hướng phản ánh rõ tính chất được Nhà nước hỗ trợ, điều tiết. Các nhóm hộ nghèo, cận nghèo nên được quy định thống nhất, tránh trùng lặp; phạm vi, đối tượng thụ hưởng cần mở rộng cho người lao động tại cơ quan, tổ chức, đơn vị và lao động tự do, đồng thời không giới hạn công nhân, người lao động trong hay ngoài khu công nghiệp.

Liên quan đến vấn đề này, các chuyên gia cũng kiến nghị tiếp tục hoàn thiện quy định đối với nhà lưu trú công nhân trong khu công nghiệp, khu công nghệ cao; nghiên cứu chính sách hỗ trợ các hộ gia đình, cá nhân kinh doanh nhà trọ - lực lượng đang đáp ứng phần lớn nhu cầu chỗ ở của người lao động tại các đô thị và khu công nghiệp./.