Kiến nghị xây dựng ngân hàng dữ liệu gene người Việt phục vụ y học

Ngày 15-5, tại Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC) cơ sở Hòa Lạc, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng đã có buổi làm việc và khảo sát thực tế về tình hình phát triển hệ sinh thái công nghệ cao, đổi mới sáng tạo và các doanh nghiệp công nghệ chiến lược tại Việt Nam.

Tại buổi làm việc, ông Lê Văn Khoa, Chủ tịch HĐQT, Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần sinh học phân tử GeneViet đã báo cáo, đề xuất về định hướng phát triển doanh nghiệp công nghệ sinh học và công nghệ gene tại Việt Nam.

Ông Khoa cũng khẳng định công nghệ gene và y học chính xác đang trở thành xu hướng phát triển quan trọng trên thế giới - đặc biệt trong lĩnh vực dự phòng, chẩn đoán và cá thể hóa điều trị.

Lãnh đạo doanh nghiệp này cho rằng Việt Nam có nhiều tiềm năng phát triển ngành công nghệ sinh học nếu được hỗ trợ đồng bộ về hạ tầng dữ liệu, cơ chế nghiên cứu và kết nối hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng thăm và làm việc với Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia. Ảnh: VGP

GeneViet hiện đang đầu tư hệ thống phòng lab công nghệ sinh học tại NIC Hòa Lạc với quy mô gần 1.000 m2, định hướng trở thành trung tâm nghiên cứu và ứng dụng công nghệ gene, sinh học phân tử và y học chính xác quy mô lớn tại Việt Nam.

Hệ thống phòng thí nghiệm của GeneViet được xây dựng theo tiêu chuẩn quốc tế với các khu phân tách phân tử sạch, hệ thống áp lực dương tương đương phòng mổ cùng quy trình kiểm soát vô trùng nghiêm ngặt nhằm phục vụ nghiên cứu và phân tích gene chuyên sâu.

Không chỉ tập trung vào xét nghiệm và nghiên cứu ứng dụng, GeneViet hiện còn tham gia triển khai nhiều dự án phục vụ cơ quan Nhà nước cũng như các chương trình mang ý nghĩa xã hội liên quan đến giải mã gene, sàng lọc di truyền và y học dự phòng.

GeneViet cũng nhấn mạnh việc hợp tác quốc tế với JS Link (Hàn Quốc) - đơn vị hoạt động trong lĩnh vực giải mã hệ gene người và công nghệ sinh học - không chỉ giúp doanh nghiệp tiếp cận công nghệ mới mà còn nâng cao tiêu chuẩn vận hành, năng lực nghiên cứu và bảo mật dữ liệu gene theo hướng quốc tế.

Từ thực tiễn hoạt động, ông Lê Văn Khoa đã đề xuất một số nhóm giải pháp nhằm thúc đẩy lĩnh vực công nghệ sinh học tại Việt Nam phát triển mạnh hơn trong thời gian tới.

Trong đó, kiến nghị sớm hoàn thiện hành lang pháp lý cho việc ứng dụng dữ liệu gene trong y học dự phòng và cá thể hóa điều trị; xây dựng ngân hàng dữ liệu gene người Việt phục vụ nghiên cứu khoa học và phát triển y học chính xác. Đồng thời tăng cường cơ chế kết nối giữa doanh nghiệp công nghệ sinh học với hệ thống y tế, logistics và các đơn vị liên quan.

Ông Lê Văn Khoa cho rằng công nghệ sinh học là lĩnh vực đòi hỏi thời gian đầu tư dài, chi phí nghiên cứu lớn và nguồn nhân lực chất lượng cao. Vì vậy, GeneViet mong muốn Nhà nước tiếp tục hoàn thiện các cơ chế hỗ trợ thực chất để doanh nghiệp Việt Nam từng bước làm chủ công nghệ gene, công nghệ sinh học và y học chính xác trong tương lai.

Đánh giá về các đề xuất của doanh nghiệp, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng ghi nhận sự chủ động của những đơn vị như GeneViet trong việc nghiên cứu, tiếp cận và từng bước làm chủ các công nghệ khó, có hàm lượng tri thức cao.

Phó Thủ tướng khẳng định Chính phủ luôn ưu tiên tạo điều kiện thuận lợi về cơ chế, chính sách để các doanh nghiệp công nghệ sinh học và trí tuệ nhân tạo phát triển mạnh mẽ tại NIC. Những lĩnh vực liên quan trực tiếp đến sức khỏe như công nghệ gene cần được đầu tư bài bản và có tầm nhìn dài hạn.

Đồng thời, Phó Thủ tướng giao các bộ, ngành liên quan nghiên cứu, tiếp thu các kiến nghị của doanh nghiệp để tham mưu cho Chính phủ các giải pháp tháo gỡ khó khăn về hạ tầng, cơ chế và hành lang pháp lý, qua đó thúc đẩy phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và doanh nghiệp công nghệ cao trong nước.