Kiến tạo lối sống xanh cho học sinh

Học sinh ở nhiều trường đang được giáo dục bảo vệ môi trường, phân loại, thu gom rác tái chế và giảm rác tại trường học. Ảnh: HOÀNG HIỆP

Xử lý rác thực phẩm ở trường học

Tại nhiều trường mầm non trên địa bàn thành phố Đà Nẵng, lượng rác phát sinh trong các hoạt động hằng ngày tương đối lớn, chủ yếu là vỏ hộp sữa, phế phẩm và rác sau quá trình giao nhận, chế biến thực phẩm… Riêng tại Trường Mẫu giáo Điện Nam Đông (phường Điện Bàn Đông), với 10 lớp và 220 trẻ, cách đây hơn 4 tháng, do lượng rác phát sinh nhiều, phí thu gom rác mà nhà trường phải nộp hằng tháng từ 1,4 - 1,7 triệu đồng.

Tuy nhiên, gần đây, phí thu gom, vận chuyển rác chỉ còn khoảng 700 ngàn đồng/tháng và đang có xu hướng giảm do nhà trường áp dụng nhiều biện pháp giảm phát sinh rác, hạn chế rác thải nhựa; tăng cường phân loại rác, tái chế, tái sử dụng…

Cô Trương Thị Bích Thuận, Hiệu trưởng Trường Mẫu giáo Điện Nam Đông cho biết, giáo viên lồng ghép nội dung bảo vệ môi trường trong các giờ học và hoạt động, sinh hoạt thường ngày. Trẻ được hướng dẫn nhận biết tác hại của túi ni lông, ly nhựa, cốc nhựa dùng một lần đối với sức khỏe, môi trường và hình thành thói quen hạn chế sử dụng. Trường cũng thành lập bộ phận kiểm toán rác và theo dõi, giám sát các hoạt động lẫn tình hình phát sinh rác, giảm rác…

“Dù mới triển khai chưa lâu nhưng nhà trường đã nhìn thấy những tín hiệu và sự thay đổi tích cực. Điều quan trọng nhất không phải là giảm được bao nhiêu rác, túi ni lông, chai nhựa…, mà đang dần hình thành thói quen, ý thức bảo vệ môi trường cho trẻ từ cấp học đầu tiên”, cô Thuận chia sẻ.

Theo kinh nghiệm và một số kết quả kiểm toán rác sinh hoạt tại các hộ gia đình trên địa bàn thành phố Đà Nẵng, các loại rác thực phẩm chiếm khoảng 50% lượng rác phát sinh hằng ngày. Còn trong các trường học có tổ chức bếp ăn bán trú, lượng rác phát sinh hằng ngày cũng chủ yếu là rác thực phẩm, Do đó, việc phân loại, xử lý các loại rác thực phẩm bằng nhiều cách khác nhau sẽ giảm đáng kể lượng rác phát sinh trong trường học.

Cô Lê Thị Thu, Phó Hiệu trưởng Trường Mầm non Họa My (phường Sơn Trà) cho hay, trước đây, lượng rác thực phẩm phát sinh mỗi ngày còn khá lớn và bị bỏ đi. Trường đã triển khai xử lý rác thực phẩm nhằm tạo phân bón hữu cơ để bón cho những bồn hoa, hàng cây, vườn rau trong khuôn viên nhà trường và làm nước rửa chén sinh học.

Trẻ em ở Trường Mầm non Họa My được hướng dẫn tự làm đồ chơi từ các đồ dùng nhựa sử dụng một lần nhằm giảm phát sinh rác. Ảnh: ĐVCC

Góp phần xây dựng thành phố môi trường

Theo cô Thu, qua quá trình thực hiện, nhiều phụ huynh đã quan tâm, chủ động học tập và áp dụng xử lý rác thực phẩm tại gia đình, giúp lan tỏa giá trị giáo dục bảo vệ môi trường từ nhà trường ra cộng đồng. Ngoài ra, phần thức ăn thừa không được làm phân bón và nước tẩy rửa thì được thu gom riêng và chuyển giao đúng quy định cho các cá nhân có nhu cầu để làm thức ăn chăn nuôi theo hướng dẫn của địa phương.

Học sinh được hướng dẫn nhận biết từng loại rác, thực hành bỏ rác đúng nơi quy định và chăm sóc cây xanh, tưới vườn rau bằng nguồn phân bón hữu cơ do chính nhà trường tạo ra. Phụ huynh cũng đồng hành cùng nhà trường trong việc xây dựng lối sống xanh. Đó chính là mục tiêu mà Trường Mầm non Họa My tiếp tục kiên trì theo đuổi trong thời gian tới.

Bà Nguyễn Thị Thúy Nga, Phó Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu xây dựng năng lực thích ứng (CAB) thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật thành phố Đà Nẵng, trong những năm qua, từ nguồn tài trợ của Tổ chức Môi trường Thái Bình Dương tại Việt Nam (PE-VN), CAB đã phối hợp với các sở, ngành và địa phương, trường học triển khai nhiều dự án xây dựng lối sống xanh, giảm phát sinh rác thải… giảm các chi phí, tiết kiệm diện tích đất cũng như thiết bị.

Những dự án này chủ yếu truyền thông nâng cao nhận thức, hướng dẫn thực hiện, giúp học sinh, sinh viên hình thành thói quen phân loại rác, bảo vệ môi trường, giảm phát sinh rác, tăng cường tái chế, tái sử dụng…

Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Lê Thị Bích Thuận nhìn nhận, giáo dục bảo vệ môi trường, trong đó có giảm phát sinh rác là nội dung rất quan trọng cho học sinh các cấp học từ mầm non đến trung học phổ thông.

Thời gian qua, với sự đồng hành, hỗ trợ của Liên hiệp Các Hội Khoa học và Kỹ thuật thành phố Đà Nẵng, CAB và PE-VN đã tích cực triển khai nhiều dự án về giáo dục giảm rác trong các trường học trên địa bàn thành phố và đã có nhiều hiệu ứng tích cực. Đồng thời, mang lại cho các học sinh nhiều điều bổ ích, nhất là xây dựng thói quen hạn chế sử dụng các sản phẩm nhựa dùng một lần để giảm thiểu rác thải nhựa trong tình hình ô nhiễm rác nhựa đang ngày càng gia tăng.

Sở Giáo dục và Đào tạo đã đề nghị các thầy cô ở các trường phối hợp chặt chẽ với các chuyên gia, tổ chức CAB, PE-VN… và vận dụng các kiến thức, kỹ năng, nguồn lực từ các dự án này để triển khai đạt hiệu quả cao trong trường học, hướng đến hình thành thói quen, xây dựng những hành vi bảo vệ môi trường, giảm rác… cho học sinh, góp phần xây dựng thành phố môi trường.