Lâm Đồng chủ động tìm địa điểm xử lý rác thải sinh hoạt

Trước áp lực từ các cơ sở xử lý hiện hữu, Lâm Đồng rà soát địa điểm xây dựng khu xử lý rác liên vùng, gắn với nhu cầu thực tế và yêu cầu bảo vệ môi trường.

Khu vực trung tâm của Lâm Đồng là đô thị Đà Lạt và vùng ven đang chịu áp lực ngày càng tăng từ rác thải sinh hoạt

Khu vực trung tâm của Lâm Đồng là đô thị Đà Lạt và vùng ven đang chịu áp lực ngày càng tăng từ rác thải sinh hoạt

Áp lực từ các cơ sở xử lý rác

Tại khu vực Đà Lạt và vùng phụ cận như Đức Trọng, Lâm Hà, Đơn Dương, một số cơ sở xử lý rác vận hành chưa ổn định. Trong khi đó, dự án mới chưa đủ điều kiện hoạt động, làm tăng áp lực thu gom, vận chuyển và xử lý.

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, khu vực này hiện có hai cơ sở xử lý đang hoạt động. Nhà máy xử lý chất thải rắn Đà Lạt có công suất ghi nhận 200 tấn/ngày. Tổ hợp xử lý chất thải rắn của Công ty TNHH Công nghệ Môi trường xanh Đà Lạt có công suất 150 tấn/ngày.

Việc xử lý rác thải tại khu vực nông thôn của Lâm Đồng còn hạn chế, chủ yếu xử lý bằng hình thức đốt lộ thiên

Việc xử lý rác thải tại khu vực nông thôn của Lâm Đồng còn hạn chế, chủ yếu xử lý bằng hình thức đốt lộ thiên

Nhà máy xử lý chất thải rắn Đà Lạt hiện đang tiếp nhận khoảng 350 - 400 tấn/ngày. Tuy nhiên, cơ sở thường xuyên xảy ra sự cố, chưa xử lý triệt để lượng rác tiếp nhận hằng ngày. Sở lưu ý cần đối chiếu hồ sơ pháp lý để xác định công suất được phép và điều kiện vận hành.

Khu tái chế, xử lý và thu hồi năng lượng từ chất thải rắn Lâm Hà có công suất 190 tấn/ngày chưa hoạt động. Dự án đang xây dựng và hoàn thiện hồ sơ.

Theo dự báo sơ bộ, đến năm 2030, lượng rác tại Đà Lạt và vùng phụ cận có thể đạt 700 - 1.000 tấn/ngày. Số liệu tiếp tục được cập nhật từ thực tế từng địa phương.

Trên phạm vi toàn tỉnh, lượng rác sinh hoạt phát sinh khoảng 2.480 tấn/ngày. Theo số liệu tổng hợp của UBND tỉnh, tỷ lệ thu gom tại đô thị đạt khoảng 94%, nông thôn khoảng 76%. Một số vùng nông thôn, miền núi còn thiếu phương tiện, điểm tập kết và trạm trung chuyển.

Mạng lưới xử lý phân bố chưa đồng đều khiến nhiều địa phương phải vận chuyển rác đi xa hoặc tiếp tục chôn lấp. Tại khu vực Phan Thiết, nhà máy rác Phan Thiết tạm ngừng tiếp nhận để khắc phục tồn tại về môi trường cũng làm tăng áp lực lên các cơ sở liên quan.

Tình trạng quá tải ở một số bãi rác của Lâm Đồng đã xảy ra

Tình trạng quá tải ở một số bãi rác của Lâm Đồng đã xảy ra

Theo Công an tỉnh Lâm Đồng, phần lớn nhà máy chưa có công nghệ hiện đại, chủ yếu đốt kết hợp tái chế và chôn lấp. Một số cơ sở còn đốt thủ công, hạ tầng xuống cấp, chi phí vận hành và sửa chữa cao. Phân compost, gạch từ tro xỉ khó tiêu thụ cũng gây khó khăn cho việc xử lý chất hữu cơ, tro xỉ sau đốt.

Nhiều bãi chôn lấp quy mô nhỏ, chưa bảo đảm yêu cầu kỹ thuật. Tình trạng đổ, đốt rác lộ thiên hoặc bán lộ thiên ảnh hưởng đến môi trường, cảnh quan và nguồn nước ngầm. Một số bãi quá tải, ngừng tiếp nhận nhưng chưa có hướng giải quyết.

Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Võ Văn Minh nhận định, dù hạ tầng từng bước được mở rộng, phương thức xử lý chủ yếu vẫn là đốt và chôn lấp. Tỷ lệ tái chế, tái sử dụng và thu hồi năng lượng còn thấp.

Tìm quỹ đất gắn với nhu cầu xử lý

Trước thực trạng trên, Sở Nông nghiệp và Môi trường đề nghị các xã, phường khu vực Đà Lạt và vùng phụ cận rà soát hiện trạng, đề xuất địa điểm xây dựng khu xử lý rác liên vùng. Việc đề xuất phục vụ đầu tư giai đoạn 2026 - 2030, định hướng đến năm 2050.

Đoàn viên, thanh niên xã Nam Ban Lâm Hà, tỉnh Lâm Đồng ra quân dọn dẹp vệ sinh môi trường các khu vực công cộng trên địa bàn

Đoàn viên, thanh niên xã Nam Ban Lâm Hà, tỉnh Lâm Đồng ra quân dọn dẹp vệ sinh môi trường các khu vực công cộng trên địa bàn

Phạm vi rà soát gồm các địa phương thuộc khu vực Đà Lạt, Lạc Dương, Đức Trọng, Lâm Hà và Đơn Dương. Định hướng là sử dụng công nghệ hiện đại, ưu tiên đốt thu hồi năng lượng.

Khu xử lý được đề xuất có công suất dự kiến 600 - 1.000 tấn/ngày, diện tích tối thiểu 9 ha. Địa điểm phải bảo đảm khoảng cách an toàn về môi trường với khu dân cư tập trung. Theo tiêu chí trong văn bản, khoảng cách tối thiểu từ 100 - 1.000 m, tùy loại hình và công nghệ xử lý.

Vị trí đề xuất phải hạn chế tối đa ảnh hưởng đến đất rừng, nhất là rừng tự nhiên, khu bảo tồn và nguồn nước. Khu đất cần kết nối với mạng lưới đường hiện hữu, ưu tiên nhiều hướng tiếp cận, thuận lợi vận chuyển rác từ các địa phương.

Lâm Đồng đang yêu cầu các xã, phường rà soát, đề xuất các vị trí có thể triển khai các dự án xử lý rác thải

Lâm Đồng đang yêu cầu các xã, phường rà soát, đề xuất các vị trí có thể triển khai các dự án xử lý rác thải

Các xã, phường phải cung cấp thông tin quy hoạch, vị trí, ranh giới và tọa độ khu đất. Khả năng bồi thường, giải phóng mặt bằng cũng là tiêu chí lựa chọn.

Cùng với tìm quỹ đất, sở đề nghị thống kê lượng rác phát sinh, thu gom, vận chuyển và xử lý thực tế. Các địa phương cần làm rõ tỷ lệ thu gom, cơ sở tiếp nhận, phương pháp xử lý, cự ly vận chuyển và tình hình phân loại tại nguồn.

Một số địa phương của Lâm Đồng triển khai các chương trình đổi rác lấy quà, huy động toàn dân tham gia bảo vệ môi trường

Một số địa phương của Lâm Đồng triển khai các chương trình đổi rác lấy quà, huy động toàn dân tham gia bảo vệ môi trường

Các địa phương đồng thời dự báo nhu cầu đến năm 2030, định hướng đến năm 2050, nêu rõ cơ sở tính toán. Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, một số dự án gặp khó khăn do lượng rác đầu vào chưa ổn định, dân cư phân tán và khoảng cách vận chuyển lớn. Những yếu tố này ảnh hưởng đến chi phí và hiệu quả vận hành.

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường Lâm Đồng, toàn tỉnh có 23 khu xử lý chất thải đang kêu gọi đầu tư. Một số phương án đốt rác phát điện đang được đề xuất, xem xét thủ tục, như Tân Hội với công suất 1.000 tấn/ngày và Hồng Sơn khoảng 500 - 1.000 tấn/ngày.

Song song với chuẩn bị địa điểm mới, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Võ Văn Minh cho biết, sở đã đề xuất tháo gỡ vướng mắc về thủ tục, điều kiện bảo vệ môi trường và giá dịch vụ tại các cơ sở đã đầu tư. Những nơi phụ thuộc vào một cơ sở tiếp nhận cần có phương án thay thế, bảo đảm xử lý liên tục.

Trên cơ sở báo cáo của các địa phương, sở tổng hợp nguồn phát sinh, nhu cầu và khả năng tiếp nhận hiện có, tham mưu UBND tỉnh xem xét vị trí, quy mô, công suất và phương án đầu tư khu xử lý mới.

Lâm Đồng đang rà soát địa điểm xây dựng khu xử lý rác liên vùng, gắn với nhu cầu thực tế và yêu cầu bảo vệ môi trường

Lâm Đồng đang rà soát địa điểm xây dựng khu xử lý rác liên vùng, gắn với nhu cầu thực tế và yêu cầu bảo vệ môi trường

Lê Phước

Nguồn Lâm Đồng: https://baolamdong.vn/lam-dong-chu-dong-tim-dia-diem-xu-ly-rac-thai-sinh-hoat-475046.html