Lâm Đồng sẵn sàng cho giai đoạn mới của 3 chương trình mục tiêu quốc gia

Trong giai đoạn 2026 - 2030, tổng nhu cầu vốn dự kiến đầu tư xây dựng nông thôn mới trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng khoảng 6.846 tỷ đồng, trong đó đầu tư nhiều công trình hạ tầng giao thông vùng sâu, vùng xa

Lạc Dương sẵn sàng đón nguồn lực giai đoạn mới

3 chương trình mục tiêu quốc gia gồm: Xây dựng nông thôn mới; Giảm nghèo bền vững; Phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Bước vào giai đoạn 2026 - 2030, công tác chuẩn bị triển khai các chương trình không chỉ được thực hiện ở cấp tỉnh mà đã được cụ thể hóa, lan tỏa đến từng địa phương, với sự chủ động rà soát, xây dựng kế hoạch và đề ra các giải pháp phù hợp với điều kiện thực tế, nhằm phát huy hiệu quả nguồn lực, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao đời sống người dân.

Nhờ nguồn vốn các chương trình mục tiêu quốc gia, xã Lạc Dương đã xây dựng 13 chuỗi liên kết sản xuất

Tại xã Lạc Dương, nhiều điều kiện phục vụ triển khai các chương trình mục tiêu quốc gia đã được địa phương chủ động chuẩn bị hoàn tất trước thời điểm Trung ương giao kế hoạch vốn.

Lạc Dương là địa bàn có 82,5% dân số là đồng bào dân tộc thiểu số (gần 12.000 người), đồng thời là địa phương trọng điểm trong thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia Phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Đến nay, xã đã xây dựng 13 chuỗi liên kết sản xuất, phát triển 48 sản phẩm OCOP đạt từ 3 sao trở lên; giá trị sản xuất nông nghiệp tăng bình quân 6,49%/năm.

Giai đoạn 2020 - 2025, Lạc Dương huy động 318,57 tỷ đồng đầu tư 42 công trình hạ tầng, góp phần hoàn thiện hệ thống giao thông, trường học, thiết chế văn hóa và các công trình phục vụ dân sinh. Đặc biệt, với lợi thế tài nguyên rừng, xã duy trì độ che phủ rừng đạt 86,4%, thuộc nhóm cao nhất tỉnh; giao khoán bảo vệ 71.760 ha rừng cho 1.994 hộ dân, góp phần giảm vi phạm lâm luật bình quân 20% mỗi năm.

Người dân xã Lạc Dương chuyển đổi từ hình thức nuôi bò thả rông sang nuôi nhốt, kết hợp áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật

Công tác giải phóng mặt bằng cũng hoàn thành 12 dự án, liên quan khoảng 770 hộ dân. Thu ngân sách năm 2024 đạt 26,446 tỷ đồng, tăng 123% so với năm trước.

Theo ông Bùi Quốc Huân, Chủ tịch UBND xã Lạc Dương, ngay sau khi mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đi vào hoạt động, xã đã rà soát toàn bộ các nhiệm vụ thuộc 3 chương trình mục tiêu quốc gia. Địa phương xác định phát huy lợi thế về nông nghiệp công nghệ cao, du lịch, quản lý, bảo vệ rừng và phát triển kinh tế vùng đồng bào dân tộc thiểu số là những trọng tâm để sử dụng hiệu quả nguồn lực của chương trình.

Các hộ đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn xã Lạc Dương tham gia nhận khoán bảo vệ rừng

“Điều quan trọng nhất ở giai đoạn mới không chỉ là nguồn vốn mà là sự chuẩn bị kỹ lưỡng của địa phương. Lạc Dương đã có đầy đủ cơ sở pháp lý, quy hoạch, danh mục dự án và phương án triển khai. Khi Trung ương giao kế hoạch vốn, các công trình sẽ được triển khai ngay, không để chậm tiến độ, bảo đảm nguồn lực phát huy hiệu quả cao nhất đối với người dân”, ông Bùi Quốc Huân, Chủ tịch UBND xã Lạc Dương cho biết.

Hoàn thiện hành lang pháp lý, sẵn sàng triển khai

Không chỉ riêng Lạc Dương, việc chủ động chuẩn bị điều kiện triển khai đang được thực hiện đồng bộ trên toàn tỉnh. Ngay sau khi Quốc hội và Chính phủ ban hành các nghị quyết về giai đoạn 2026 - 2030, Lâm Đồng đã khẩn trương hoàn thiện cơ chế, chính sách và bộ máy tổ chức để sẵn sàng triển khai các chương trình mục tiêu quốc gia.

Theo ông Lê Quang Dần, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, UBND tỉnh xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm, triển khai ngay từ đầu năm 2026, không chờ đầy đủ văn bản hướng dẫn. Đến nay, tỉnh đã cơ bản hoàn thiện hành lang pháp lý thuộc thẩm quyền địa phương cho giai đoạn 2026 - 2030.

Đầu tư xây dựng hệ thống cơ sở vật chất giáo dục tại vùng sâu, vùng xa xã Đam Rông 2

Chỉ trong thời gian ngắn, Lâm Đồng đã ban hành hàng loạt quyết định quan trọng như: kế hoạch triển khai nghị quyết của Chính phủ; quyết định phân công nhiệm vụ cho các sở, ngành; phân loại 103 xã xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030; thành lập Ban Chỉ đạo các chương trình mục tiêu quốc gia; kế hoạch triển khai chương trình OCOP...

Đặc biệt, chỉ hơn 1 tháng sau khi Thủ tướng Chính phủ ban hành nguyên tắc, tiêu chí phân bổ vốn, HĐND tỉnh đã thông qua Nghị quyết số 23/2026/NQ-HĐND quy định nguyên tắc, tiêu chí, định mức phân bổ vốn và tỷ lệ vốn đối ứng. Đây là cơ sở quan trọng để địa phương có thể phân bổ nguồn lực ngay khi Trung ương giao vốn.

Song song đó, tỉnh đã hoàn thành 17/28 nhiệm vụ của năm 2026; 11 nhiệm vụ còn lại đang được triển khai đúng tiến độ. Các nội dung như: Bộ tiêu chí nông thôn mới của tỉnh, kế hoạch thực hiện chương trình giai đoạn 2026 - 2030, phương án phân bổ vốn trung hạn và sổ tay hướng dẫn thực hiện Bộ tiêu chí cũng đang được hoàn thiện.

Hệ thống cung cấp nước sạch phục vụ người dân vùng đồng bào dân tộc thiểu số Đồng Nai Thượng được duy tu, sửa chữa thường xuyên, phục vụ tốt nhu cầu của người dân

Cũng theo ông Lê Quang Dần, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã chủ động rà soát 47 hướng dẫn thực hiện các tiêu chí xã nông thôn mới và 75 nội dung thành phần của chương trình; đồng thời kiến nghị các bộ, ngành sớm ban hành những hướng dẫn còn thiếu.

"Quan điểm của tỉnh là chuẩn bị đầy đủ mọi điều kiện thuộc thẩm quyền địa phương. Khi Trung ương giao cơ chế và kế hoạch vốn, các địa phương sẽ triển khai ngay, không để chậm tiến độ", ông Lê Quang Dần nhấn mạnh.

Tỉnh Lâm Đồng đã tập trung nguồn lực đầu tư nâng cấp, phát triển hệ thống hạ tầng giao thông trên địa bàn

Bên cạnh những thuận lợi, tỉnh cũng nhìn nhận một số khó khăn như: tiến độ giải ngân nguồn vốn chuyển tiếp còn thấp, nhiều dự án phải điều chỉnh sau sắp xếp đơn vị hành chính, đội ngũ cán bộ cấp xã cần thêm thời gian để tiếp cận nhiệm vụ mới.

Tuy nhiên, sau gần 7 tháng chuẩn bị, Lâm Đồng đã cơ bản hoàn thành các điều kiện để triển khai giai đoạn mới của 3 chương trình mục tiêu quốc gia.

Lâm Đồng đặt mục tiêu đến năm 2030 có ít nhất 42 xã đạt chuẩn nông thôn mới, 2 xã đạt chuẩn nông thôn mới hiện đại, 50% số xã và 50% số thôn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi thoát khỏi tình trạng đặc biệt khó khăn.

Để thực hiện mục tiêu này, tổng nhu cầu vốn dự kiến khoảng 6.846 tỷ đồng; trong đó hơn 5.778 tỷ đồng vốn đầu tư công, với khoảng 75% nguồn lực được ưu tiên phân cấp cho cấp xã.

Người dân xã Đam Rông 4 sản xuất và chế biến cà phê được công nhận sản phẩm OCOP 3 sao

Việc "khởi động" giai đoạn 2026 - 2030 không chỉ là hoàn tất thủ tục hay ban hành văn bản điều hành. Quan trọng hơn, đó là sự chuẩn bị đồng bộ từ cấp tỉnh đến cơ sở, từ hoàn thiện thể chế, phân cấp nguồn lực đến xây dựng danh mục dự án và tổ chức thực hiện.

Với nền tảng này, Lâm Đồng đang sẵn sàng tận dụng hiệu quả các nguồn lực đầu tư, tạo động lực mới cho xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số trong giai đoạn mới.