Lan tỏa phong trào 'Tuổi trẻ sáng tạo'

Tạo môi trường khơi nguồn sáng tạo

Hiện, toàn tỉnh có 123.742 ĐVTN, chiếm 21,5% dân số, được xác định là lực lượng trẻ đông đảo, giàu nhiệt huyết, có trình độ học vấn ngày càng được nâng cao, khả năng tiếp cận nhanh với khoa học - công nghệ và tinh thần chủ động thích ứng với yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới. Những năm qua, các cấp bộ Đoàn trong tỉnh tập trung triển khai cuộc vận động “Mỗi ĐVTN một ý tưởng sáng tạo”, qua đó, tạo môi trường để tuổi trẻ phát huy sáng kiến trong học tập, lao động và công tác, với 4.395 ý tưởng sáng tạo được cập nhật trên Cổng thông tin Ngân hàng ý tưởng sáng tạo thanh niên Việt Nam.

Tỉnh đoàn phối hợp với các đơn vị liên quan tổ chức nhiều hoạt động khơi mở và thúc đẩy năng lực sáng tạo trong ĐVTN, tiêu biểu như: Liên hoan Tuổi trẻ sáng tạo, Hội thi Tin học trẻ, Cuộc thi sáng tạo trẻ với chủ đề “Hành trình thứ hai của rác thải nhựa”... Những hoạt động này không chỉ tạo sân chơi bổ ích mà còn góp phần nuôi dưỡng niềm yêu thích nghiên cứu khoa học, ứng dụng kỹ thuật, nâng cao nhận thức về bảo vệ môi trường, đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững.

Dấu ấn nổi bật là Cuộc thi Sáng tạo thanh thiếu niên, nhi đồng được duy trì thường xuyên hằng năm, thu hút đông đảo học sinh, thanh thiếu nhi tham gia. Giai đoạn 2022 - 2025, toàn tỉnh có 885 mô hình, sản phẩm dự thi cấp tỉnh; trong đó 276 mô hình, sản phẩm đạt giải cấp tỉnh và 5 mô hình, sản phẩm đạt giải toàn quốc. Trong lĩnh vực khoa học kỹ thuật, Tỉnh đoàn tiếp tục phối hợp tổ chức Hội thi Sáng tạo kỹ thuật tỉnh lần thứ 8 và lần thứ 9, thu hút trên 200 giải pháp tham gia.

Dấu ấn từ các sân chơi sáng tạo

Năm 2025, tuổi trẻ Cao Bằng tiếp tục ghi dấu ấn tại Giải thưởng “Tuổi trẻ sáng tạo” toàn quốc khi có 2 nhóm tác giả với 2 dự án được vinh danh trong tổng số 43 dự án nhận giải. Đó là giải pháp “Hệ thống cảm biến cảnh báo lũ quét, sạt lở đất - SAVE.AI” và giải pháp “Sentinel - Mạng lưới hỗ trợ bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, cảnh báo thiên tai theo thời gian thực sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và học máy (Machine Learning)”. Những công trình này cho thấy tư duy công nghệ, khả năng làm chủ khoa học hiện đại và tinh thần trách nhiệm của tuổi trẻ đối với cộng đồng.

Tại Cuộc thi Sáng tạo Thanh thiếu niên, nhi đồng toàn quốc năm 2025, tỉnh Cao Bằng có 8 mô hình, sản phẩm tiêu biểu tham gia. Trong đó, mô hình “Địa tầng Trái đất và giới thiệu Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Non nước Cao Bằng” đã xuất sắc giành giải Nhất toàn quốc.

Cuộc thi Khoa học kỹ thuật thu hút đông đảo học sinh tham gia.

Là ngôi trường có nhiều học sinh đạt thành tích cao tại các cuộc thi sáng tạo, khoa học kỹ thuật, Trường THCS Hợp Giang luôn chú trọng khơi dậy tinh thần tìm tòi, nghiên cứu của các em học sinh. Cô Nguyễn Thị Thủy Chung, Phó Hiệu trưởng nhà trường chia sẻ: Các cuộc thi không chỉ giúp học sinh phát triển tư duy khoa học mà còn rèn luyện tính kiên trì, kỹ năng giải quyết vấn đề và tinh thần chủ động. Nhà trường luôn tạo điều kiện để các em mạnh dạn đề xuất ý tưởng mới, tham gia nghiên cứu, thử nghiệm và hoàn thiện các sản phẩm sáng tạo. Điều đáng mừng là ngày càng nhiều học sinh biết gắn kiến thức đã học với những vấn đề của cuộc sống, từ đó hình thành nhiều sáng kiến thiết thực, có khả năng ứng dụng cao.

Các hoạt động sáng tạo cũng được triển khai rộng khắp trong khối thanh niên công chức, viên chức và thanh niên công nhân. Phong trào “Ba trách nhiệm” trong thanh niên công chức, viên chức và phong trào “Sáng tạo trẻ” trong thanh niên công nhân được cụ thể hóa bằng nhiều mô hình, phần việc, sáng kiến gắn với nhiệm vụ chuyên môn và hoạt động sản xuất. Thời gian qua, có 4 cán bộ, ĐVTN được Trung ương Đoàn trao tặng Giải thưởng “Cán bộ, công chức, viên chức trẻ giỏi” và “Người thợ trẻ giỏi”.

Dấu ấn tuổi trẻ trong chuyển đổi số

Không chỉ dừng ở hoạt động nghiên cứu, sáng kiến, phong trào “Tuổi trẻ sáng tạo” tại tỉnh còn triển khai gắn với nhiệm vụ chuyển đổi số.

Tỉnh đoàn phối hợp với Công an tỉnh, Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn thu nhận, cài đặt, kích hoạt tài khoản định danh điện tử; hỗ trợ người dân sử dụng dịch vụ công trực tuyến; thành lập các đội hình thanh niên tình nguyện hỗ trợ cài đặt ứng dụng VNeID, tham gia vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp và cung cấp dịch vụ công trực tuyến tại cơ sở. Cùng với đó, các cấp bộ Đoàn tổ chức Cuộc thi “Ý tưởng sáng tạo ứng dụng chuyển đổi số trong học tập, lao động, công tác”; phát huy vai trò nòng cốt của ĐVTN trong chương trình “Bình dân học vụ số”. Từ năm 2022 - 2025, toàn tỉnh huy động trên 1.200 lượt ĐVTN tham gia; phối hợp hướng dẫn, thu nhận 233.465 hồ sơ tài khoản định danh điện tử trên ứng dụng VNeID, trong đó 172.457 tài khoản đã được kích hoạt. Những kết quả này tiếp tục khẳng định vai trò xung kích của tuổi trẻ trong đồng hành cùng chính quyền, hỗ trợ nhân dân tiếp cận công nghệ số, dịch vụ công trực tuyến và từng bước xây dựng công dân số.

Bí thư Chi đoàn Bệnh viện Đa khoa y dược cổ truyền - Phục hồi chức năng tỉnh Nông Thị Trà My cho biết: Phong trào “Tuổi trẻ sáng tạo” không chỉ dừng ở các ý tưởng, mô hình dự thi mà đang ngày càng gắn với thực tiễn, nhất là trong chuyển đổi số, cải cách hành chính và giải quyết những vấn đề từ cơ sở. Qua đó, ĐVTN có thêm điều kiện phát huy vai trò xung kích, sáng tạo, đóng góp thiết thực cho địa phương.

Nguyễn Oanh