Lan tỏa văn hóa Hà Nội từ trà sen

Người “mời” hương sen giữa lòng Hà Nội

Trong không gian cổ kính của Hồ Văn (Văn Miếu - Quốc Tử Giám), nơi lưu giữ tinh hoa học thuật ngàn năm, có một góc nhỏ luôn phảng phất hương sen dịu nhẹ. Ở đó, nghệ nhân Nguyễn Thị Trinh Nương âm thầm pha trà sen, nâng chén, mời khách khách du lịch thưởng trà miễn phí.

Nghệ nhân Nguyễn Thị Trinh Nương có hơn 10 năm kinh nghiệm ướp trà sen Tây Hồ

Xuất phát từ tình yêu với di sản văn hóa Hà Nội, nghệ nhân Nguyễn Thị Trinh Nương lựa chọn lan tỏa hương trà sen đến cộng đồng theo cách riêng của mình.

Tại các sự kiện văn hóa, chị mở một gian thưởng trà miễn phí, giới thiệu đến du khách và công chúng văn hóa trà của người Tràng An, biến mỗi chén trà thành một “câu chuyện văn hóa”.

Từ Văn Miếu đến các chương trình của Sở Văn hóa - Thể thao Hà Nội, Sở Du lịch hay những lễ hội của thành phố, chị đều tự tay chuẩn bị, tự pha và trực tiếp mời trà miễn phí cho du khách trong và ngoài nước.

“Tôi không bán chén trà, vì tôi mong muốn du khách có thể nhớ đến Hà Nội không chỉ qua bún, phở, mà còn qua nét văn hóa thanh lịch, tinh tế, thơm mát của những chén trà sen.”

Ít ai biết rằng, phía sau những chén trà thanh tao là cả một hành trình lao động bền bỉ và đầy tâm huyết. Từ việc chọn trà, chọn sen, kỹ thuật ướp tinh tế, đến cách bày biện sao cho bàn trà toát lên được hồn cốt của văn hóa Việt…, tất cả đều được chị cẩn thận và tỉ mỉ tự tay thực hiện.

Mỗi ngày, nhiều du khách tham quan Hồ Văn ghé qua không gian trà của Trinh Nương

Bàn trà của chị Nương mộc mạc nhưng tinh tế, dân dã như vô cùng lịch sự và tinh tươm. Sự trân trọng văn hóa truyền thống còn được chị thể hiện qua từng chi tiết nhỏ nhất, khi mọi đồ nghề pha trà đều là sản phẩm truyền thống của người Việt.

Bất kể ngày nắng gắt hay mưa dầm, chị vẫn kiên trì ở đó tự hào mời khách quốc tế nhấp ngụm trà sen thơm, nhâm nhi cùng miếng kẹo lạc hay chiếc bánh chả truyền thống do chính tay mình làm.

Chia sẻ cảm nhận sau khi được chị Nương mời trà, chị Juli đến từ Ukraine cho biết: “Trà rất nhẹ nhàng, tinh tế và không hề đậm như chúng tôi vẫn nghĩ về trà.

Hương sen mang lại cảm giác thư giãn, cân bằng, đặc biệt khi thưởng thức trong không gian yên bình như thế này. Đây không chỉ là một thức uống mà còn là một trải nghiệm rất thú vị. Chúng tôi thật sự vui và biết ơn khi đã tới Hà Nội”.

Chị Juli cùng chồng thưởng trà sen Tây Hồ tại không gia trà của nghệ nhân Nguyễn Thị Trương Nương

Từ “cái tâm” đến chén trà sen

Trước khi đến với trà, nghệ nhân Trinh Nương từng theo học tài chính và đã có sự nghiệp riêng của mình. Nhưng tình yêu với Hà Nội và những giá trị văn hóa truyền thống đã khiến chị rẽ hướng. Không xuất thân từ làng nghề, không có thầy chỉ dẫn, chị đã tự mày mò từng bước, học cách ướp trà, thử nghiệm, thất bại rồi làm lại đến khi có được thành quả như ngày hôm nay.

Kỹ thuật ướp trà sen vốn nổi tiếng cầu kỳ với quy trình “bảy lần ướp, bảy lần sấy” để lá trà thấm trọn hương “gạo sen”. Nhưng với chị Nương, bên cạnh kỹ thuật, chính là cái tâm của người làm trà. Bởi lẽ, “Trà sen không chỉ là sản phẩm, mà là cái nết của người Hà Nội, là sự thanh tao, bền bỉ và tinh tế”, chị Nương chia sẻ.

Trà sen Tây Hồ - đặc sản của người Hà Nội

Một chén trà sen, theo chị Nương còn là hành trình của nhiều tầng giá trị từ đất, nước, công sức của người trồng sen, người làm trà, cho đến cảm xúc của người thưởng thức. Vị chát đầu lưỡi, vị ngọt hậu về sau, cũng giống như hành trình đời người, gian nan trước, an yên sau.

Chị kể về một lần gặp một bạn trẻ tại một sự kiện. Trong lúc thưởng trà, bạn bất chợt rơi nước mắt. Với chị, đó là minh chứng rõ nhất cho giá trị của trà sen, không chỉ để uống, mà còn để cảm nhận.

Bởi trong mỗi chén trà sen, đằng sau hương vị là cả không gian tĩnh lặng, sự chậm rãi và những câu chuyện được sẻ chia. Khi con người ta đủ bình tâm để ngồi lại, nhấp một ngụm trà và lắng nghe chính mình, những cảm xúc tưởng như bị lãng quên cũng có thể được đánh thức. Và chính khoảnh khắc ấy, trà sen đã trở thành một cách để con người kết nối với nội tâm của mình.

Khi chén trà trở thành sứ mệnh

Không dừng lại ở việc làm ra trà ngon, nghệ nhân Nguyễn Thị Trinh Nương mang trong mình một khát vọng đưa trà sen trở thành dấu ấn văn hóa đặc trưng của Hà Nội trong mắt bạn bè quốc tế. Đây cũng là lý do chị quyết định mời trà khách du lịch miễn phí.

Chị không chọn cách xuất ngoại hay triển lãm xa xôi, mà bắt đầu từ chính mảnh đất mình đang sống, nơi du khách tìm đến. “Mang văn hóa Việt ra thế giới, đôi khi chỉ cần bắt đầu từ một chén trà ngay tại Hà Nội”, chị nói.

Hình ảnh du khách nước ngoài ghé thăm không gian bày trà của chị Nương tại Hồ Văn - Văn Miếu

Để có được không gian lan tỏa ấy, chị Nương cũng bày tỏ sự biết ơn sâu sắc tới Ban Giám đốc Văn Miếu - Quốc Tử Giám đã mở ra một góc nhỏ trang nhã ở Hồ Văn để những giá trị văn hóa truyền thống có cơ hội hiện diện gần gũi hơn với công chúng.

“Ban Giám đốc Văn Miếu đã tạo điều kiện cho không chỉ riêng tôi mà nhiều nghệ nhân khác có không gian đẹp, sạch sẽ để giới thiệu văn hóa. Tôi rất trân trọng cơ hội được mang trà sen đến gần hơn với du khách trong một không gian ý nghĩa như thế này”, chị Nương chia sẻ.

Chính sự đồng hành ấy đã giúp những chén trà không chỉ dừng lại ở trải nghiệm cá nhân, mà trở thành một phần của không gian văn hóa chung, nơi mỗi người ghé qua đều có thể chậm lại, lắng nghe và cảm nhận sâu hơn về Hà Nội.