'Làng cười' xứ Bắc

Làng Đông Yên nổi tiếng bởi đây từng là huyện lỵ Yên Phong, nơi có đình Đông Khang to nhất xứ Kinh Bắc: Thứ nhất là đình Đông Khang/Thứ nhì Đình Bảng, vẻ vang Đình Diềm. Đình Đông Khang đã bị phá hủy năm 1947 nhưng trên nền đất cũ vẫn còn cây bồ đề hơn 300 năm tuổi sum suê bóng mát.

Cây bồ đề hơn 300 năm vẫn mướt xanh bên trong khuôn viên đình Đông Yên (xưa có tên là Đông Khang).

Điểm đặc biệt tạo nên tính cách riêng của người Đông Yên là khẳng khái, ưa lý sự và thích nói khoác. Chính vì hay nói khoác mà bà con trong vùng vẫn truyền tai nhau “Chơi với người Đông Khang mất cả quang lẫn gánh”. Dẫu bị mang tiếng nói khoác nhưng người Đông Yên không lấy làm buồn, thậm chí còn rất tự hào bởi đời sống tinh thần phong phú khi tự nhận “Đất Đông Khang dựng cầu nói khoác”.

Ông Ngô Bá Lợi, 90 tuổi, người dày công nghiên cứu tập quán vùng quê Đông Yên cho biết: Dựng cầu nói khoác chính là tổ chức hội thi nói khoác, có niêm luật hẳn hoi. Đây là hội cười độc đáo ở nước ta gồm có ban giám khảo, người xem và người đoạt giải. Hội thi gắn với hội đình Đông Khang, kéo dài từ ngày 12 đến 19 tháng Giêng. Hội có nhiều trò nhưng vui nhất vẫn là hội thi nói khoác. Chuyện nói khoác được giữ bí mật để làm sao khi kể chuyện, người nghe phải cười rũ rượi, cười chảy nước mắt, cười đến mức phải ôm lấy nhau mà cười… Người giành giải nhất hội thi được phong chức Phó phét. Ngoài phần thưởng thì cả năm đó, Phó phét được miễn phu phen, tạp dịch. Đến hội năm sau người nào giật được chức Phó phét thì người năm trước sẽ nhượng lại chức vị ấy.

Khi còn chính quyền cấp huyện, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã chỉ đạo Phòng Văn hóa Yên Phong tích cực phối hợp với các nhà nghiên cứu khôi phục hội thi nói khoác như nét đẹp riêng của làng Đông Yên.

Bài, ảnh: Thanh Tú