Lạng Sơn khơi thông điểm nghẽn, tạo đà bứt phá tăng trưởng hai con số

Công viên Logistics Viettel Lạng Sơn có diện tích đầu tư trên 143 ha tại khu kinh tế cửa khẩu Đồng Đăng – Lạng Sơn Ảnh: Quang Duy/TTXVN

Khởi sắc nơi cửa ngõ biên cương

Theo ông Nguyễn Cảnh Toàn, Chủ tịch UBND tỉnh Lạng Sơn, thực hiện các mục tiêu chiến lược phát triển kinh tế xã hội giai đoạn mới, năm 2026, tỉnh đã chủ động xây dựng và triển khai đồng bộ các kịch bản tăng trưởng linh hoạt, thích ứng với tình hình thực tiễn. 10 tháng năm 2026, kinh tế địa phương đã đạt những kết quả khá toàn diện.

Hoạt động thương mại biên giới tiếp tục giữ vai trò là động lực tăng trưởng, khi kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa qua địa bàn tăng tới 38,17% so với cùng kỳ; doanh thu dịch vụ vận tải và kho bãi tăng trưởng 19,99%... khẳng định vị thế chiến lược của Lạng Sơn là trung tâm logistics trung chuyển hiện đại kết nối hành lang kinh tế Việt Nam - ASEAN với thị trường Trung Quốc.

Hoạt động dịch vụ với tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 18,29%. Đặc biệt, tổng thu ngân sách Nhà nước 10 tháng tăng tới 74,5% so với cùng kỳ năm trước. Trong lĩnh vực đầu tư công, Lạng Sơn đã nỗ lực giải ngân đạt 69% kế hoạch vốn, vượt cao hơn mức bình quân chung của cả nước (64,6%)...

Bên cạnh thành tựu kinh tế, an sinh xã hội được bảo đảm, văn hóa giáo dục và y tế được chăm lo chu đáo, đời sống vật chất và tinh thần của đồng bào các dân tộc không ngừng được củng cố. Tỉnh cũng tập trung chỉ đạo quyết liệt việc xử lý tài sản công sau sắp xếp các đơn vị hành chính, giữ vững ổn định chính trị, củng cố vững chắc quốc phòng - an ninh và chủ quyền biên giới quốc gia.

Mặc dù đạt được những kết quả khả quan, nhưng lãnh đạo tỉnh Lạng Sơn cũng thẳng thắn chỉ rõ, để đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số năm 2026, địa phương vẫn phải đối mặt với không ít thách thức. Đó là chỉ số sản xuất công nghiệp của tỉnh tăng trưởng còn chậm, một số ngành và sản phẩm công nghiệp chủ lực sụt giảm so với cùng kỳ năm trước.

Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ việc Nhà máy Nhiệt điện Na Dương phải tạm dừng hoạt động để thực hiện bảo dưỡng kỹ thuật định kỳ, gây ảnh hưởng đáng kể đến chỉ số sản xuất toàn ngành. Mặt khác, phần lớn các khu, cụm công nghiệp và dự án công nghiệp mới vẫn đang trong giai đoạn hoàn thiện thủ tục đầu tư hoặc mới khởi công xây dựng, chưa kịp tạo ra năng lực sản xuất mới để đóng góp tương xứng vào kịch bản tăng trưởng...

Bên cạnh đó, công tác giải ngân vốn đầu tư công tại một số dự án vẫn còn chậm, chưa đáp ứng kỳ vọng. Tiến độ phân bổ và giải ngân các Chương trình mục tiêu quốc gia năm 2026 cũng như nguồn vốn kéo dài còn ở mức thấp. Công tác giải phóng mặt bằng, các thủ tục về đất đai, xây dựng, nghiệm thu, thanh quyết toán tại nhiều dự án trọng điểm còn ách tắc; năng lực triển khai của một số chủ đầu tư, nhà thầu còn hạn chế...

Hệ thống sang tải hàng hóa Container trong bãi xe Xuân Cương thuộc khu vực cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị Ảnh: Quang Duy/TTXVN

Hành động quyết liệt cho chặng nước rút

Để hoàn thành thắng lợi mục tiêu tăng trưởng hai con số năm 2026, tỉnh đã xác định phương châm hành động: "Chỉ đạo, điều hành quyết liệt, có trọng tâm, trọng điểm; phân công rõ người, rõ việc, rõ tiến độ và rõ kết quả đầu ra" với 4 nhóm nhiệm vụ trọng tâm.

Thứ nhất, tập trung cao độ tháo gỡ khó khăn về mặt bằng và thủ tục đầu tư; gắn trách nhiệm trực tiếp của người đứng đầu các sở, ngành, địa phương và nhà thầu. Với các dự án chậm tiến độ, tỉnh yêu cầu phân loại rõ nguyên nhân, ấn định thời hạn khắc phục dứt điểm; kiên quyết xử lý hoặc thu hồi giấy phép đối với các dự án không đủ năng lực tiếp tục. Dồn toàn lực giải ngân vốn đầu tư công, đẩy nhanh các công trình mang tính động lực như Cao tốc cửa khẩu Hữu Nghị - Chi Lăng, Đề án thí điểm Cửa khẩu thông minh, các trục giao thông đối ngoại, khu tái định cư và khu liên hợp thể thao.

Thứ hai, ưu tiên tối đa nguồn lực cho các ngành có khả năng tạo dư địa tăng trưởng nhanh; đẩy mạnh phát triển công nghiệp chế biến nông lâm sản gắn với vùng nguyên liệu, thúc đẩy thương mại, logistics biên mậu và du lịch. Đẩy nhanh tiến độ các dự án năng lượng tái tạo, điện gió và hạ tầng khu/cụm công nghiệp để sớm đưa vào vận hành.

Thứ ba, điều hành ngân sách chủ động, linh hoạt, tăng cường chống thất thu và thu hồi nợ đọng thuế, đẩy nhanh đấu giá quyền sử dụng đất. Quản lý chặt chẽ tài nguyên, đất đai, bảo đảm quốc phòng, an ninh, phòng chống buôn lậu và gian lận thương mại.

Thứ tư, củng cố sự vận hành thông suốt của bộ máy chính quyền địa phương hai cấp; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền đi đôi với siết chặt kỷ luật, kỷ cương. Triển khai sâu rộng Nghị quyết số 57-NQ/TW về chuyển đổi số thiết thực, tập trung kết nối và chia sẻ dữ liệu phục vụ người dân, tránh đầu tư dàn trải, lãng phí.

Để tháo gỡ những rào cản, Lạng Sơn đã chủ động báo cáo, kiến nghị Chính phủ xem xét sửa đổi, bổ sung Nghị định số 307/2025/NĐ-CP ngày 27/11/2025 về phân loại đơn vị hành chính. Tỉnh đề xuất cần bổ sung các tiêu chí, khung điểm và cơ chế ưu tiên phù hợp với đặc thù vùng núi cao, biên giới nơi địa bàn trải rộng, địa hình chia cắt hiểm trở, dân cư sinh sống phân tán và điều kiện kinh tế còn muôn vàn khó khăn, nhằm đảm bảo tổ chức bộ máy cấp xã sát đúng với khối lượng công việc thực tế trong mô hình chính quyền 2 cấp.