'Lớp học vĩnh hằng 21-10': Ký ức không quên

Nghĩa trang 21/10 mang dáng hình của một lớp học đặc biệt, phần mộ của cô giáo, liệt sĩ Bùi Thị Thanh Xuân nằm ở vị trí phía trên và ở giữa, 30 ngôi mộ học sinh được sắp xếp thành 4 hàng dọc và 7 hàng ngang. Ảnh: Thế Duyệt /TTXVN

Trong không khí trang nghiêm, xúc động, lãnh đạo tỉnh Hưng Yên, chính quyền địa phương, thân nhân các liệt sĩ, nhân chứng lịch sử, cựu học sinh Trường cấp II Thụy Dân và Trường Trung học cơ sở Tây Thụy Anh đã dâng hương, dâng hoa tại Di tích lịch sử quốc gia Khu tưởng niệm ngày 21/10/1966 Thụy Dân; đồng thời ôn lại sự kiện đau thương cách đây 60 năm, tưởng nhớ những người đã ngã xuống vì bom đạn chiến tranh.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hưng Yên Phạm Văn Nghiêm phát biểu. Ảnh: Thế Duyệt /TTXVN

Tại buổi lễ, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hưng Yên Phạm Văn Nghiêm bày tỏ lòng thành kính, niềm xúc động sâu sắc và lòng biết ơn đối với sự hy sinh cao cả của cô giáo, liệt sĩ Bùi Thị Thanh Xuân cùng 30 học sinh Trường cấp II Thụy Dân. Lãnh đạo tỉnh gửi lời thăm hỏi, tri ân sâu sắc tới thân nhân các liệt sĩ, nhân chứng lịch sử, các thế hệ cán bộ, giáo viên, học sinh và nhân dân địa phương.

Ông Lê Xuân Thắng (thôn An Tiêm, xã Tây Thụy Anh) – một trong 24 học sinh may mắn sống sót sau trận bom của Mỹ xuống Trường cấp 2 Thụy Dân. Ảnh: Thế Duyệt/TTXVN

Cách đây 60 năm, ngày 21/10/1966, quân Mỹ đã trút bom xuống lớp học có 52 học sinh đang trong giờ học. Sức ép của những quả bom đã cướp đi sinh mạng cô giáo Bùi Thị Thanh Xuân khi cô mới 24 tuổi và 30 học sinh vô tội. Hình ảnh cô giáo, liệt sĩ Bùi Thị Thanh Xuân đang mang thai người con thứ hai khi ngã xuống trong tư thế vẫn đang ôm trọn các học sinh gợi xúc động với mỗi người. Đó là biểu tượng cao đẹp về sự hi sinh anh dũng, nghĩa thầy - trò và phẩm chất đạo đức nhà giáo cần được lan tỏa trong đội ngũ nhà giáo hôm nay.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hưng Yên nhấn mạnh, sự hi sinh của cô giáo, liệt sĩ Bùi Thị Thanh Xuân và 30 học sinh trong “Lớp học vĩnh hằng 21-10” đã để lại những bài học sâu sắc về giá trị của độc lập, tự do, truyền thống yêu nước và sứ mệnh cao quý của sự nghiệp giáo dục, đào tạo. Những giá trị đó cần tiếp tục được gìn giữ, tôn vinh và lan tỏa trong các thế hệ hôm nay và mai sau.

Nghĩa trang 21/10 rộng hơn 1.000 m², phần mộ của cô giáo, liệt sĩ Bùi Thị Thanh Xuân nằm ở vị trí phía trên và ở giữa, 30 ngôi mộ học sinh được sắp xếp thành 4 hàng dọc và 7 hàng ngang. Ảnh: Thế Duyệt/TTXVN

Phát huy truyền thống lịch sử, xứng đáng với sự hy sinh của các thế hệ đi trước, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hưng Yên đề nghị, thời gian tới, các cấp, ngành, địa phương tăng cường công tác tuyên truyền về ý nghĩa sự kiện lịch sử ngày 21/10/1966, sự hy sinh anh dũng, cao cả của cô giáo, liệt sĩ Bùi Thị Thanh Xuân và 30 anh, chị học sinh Trường cấp II Thụy Dân. Cùng với đó, tiếp tục thực hiện tốt công tác “Đền ơn, đáp nghĩa” và chế độ chính sách đối với người có công, gia đình chính sách; thực hiện chăm sóc, chỉnh trang, nâng cấp các công trình ghi công, nghĩa trang liệt sĩ. Ngành Giáo dục tăng cường tuyên truyền, giáo dục truyền thống yêu nước, tự hào dân tộc cho các thế hệ học sinh; đẩy mạnh hoạt động giáo dục lịch sử địa phương; lan tỏa truyền thống “Tôn sư trọng đạo” đến với các thế hệ nhà giáo, học sinh, sinh viên.

Chủ tịch UBND xã Tây Thụy Anh Nguyễn Mạnh Thường phát biểu. Ảnh: Thế Duyệt /TTXVN

Đối với xã Tây Thụy Anh, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hưng Yên đề nghị, Đảng ủy và chính quyền địa phương sớm hoàn thiện quy hoạch, báo cáo cấp có thẩm quyền để triển khai thực hiện Dự án tu bổ, tôn tạo Khu Di tích lịch sử quốc gia Nghĩa trang 21-10 để nơi đây thực sự trở thành địa chỉ đỏ về giáo dục truyền thống, lòng yêu nước của tỉnh Hưng Yên và dân tộc Việt Nam; xây dựng Trường Trung học cơ sở Tây Thụy Anh (trước đây là trường cấp II Thụy Dân) trở thành trường học kiểu mẫu, đáp ứng đầy đủ về điều kiện cơ sở vật chất, góp phần nâng cao chất lượng dạy học, trở thành điểm sáng của ngành giáo dục địa phương.

Ông Trương Vũ Anh, con trai duy nhất của Cô giáo, Liệt sĩ Bùi Thị Thanh Xuân, chia sẻ câu chuyện về người mẹ của mình. Ảnh: Thế Duyệt /TTXVN

Xúc động phát biểu tại buổi lễ, ông Trương Vũ Anh, con trai duy nhất của cô giáo, liệt sĩ Bùi Thị Thanh Xuân chia sẻ, mẹ hi sinh khi ông chưa tròn 3 tuổi. Nỗi đau mất mẹ là ký ức không thể phai mờ, đồng thời trở thành động lực để các thế hệ con, cháu trong gia đình nỗ lực vươn lên, noi gương mẹ. Mỗi lần trở về Thụy Dân, nay là xã Tây Thụy Anh, ông đều xúc động, tự hào về người mẹ kính yêu, sự đổi thay của quê hương và sự quan tâm của cấp ủy, chính quyền địa phương đối với Khu tưởng niệm.

Tại buổi lễ, xã Tây Thụy Anh công bố và vận động xây dựng “Quỹ Khuyến học 21-10” do UBND xã quản lý. Đại diện nhiều doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân trao biểu trưng ủng hộ Quỹ Khuyến học 21-10” với tổng kinh phí hơn 1,5 tỷ đồng. Quỹ Khuyến học 21-10 được thành lập là hoạt động ý nghĩa nhằm tiếp sức cho học sinh có hoàn cảnh khó khăn, học sinh đạt thành tích cao và cán bộ, giáo viên có thành tích xuất sắc, qua đó, tiếp nối truyền thống và khát vọng học tập của “Lớp học vĩnh hằng” năm xưa.

Trận bom kinh hoàng ngày 21/10/1966 đã cướp đi sinh mạng cô giáo Bùi Thị Thanh Xuân khi đó mới 24 tuổi và 30 học sinh tuổi từ 14 -16 tuổi. Ảnh: Thế Duyệt /TTXVN

Cô giáo Bùi Thị Thanh Xuân sinh ngày 4/10/1942 tại xã Thụy Hà, huyện Thái Thụy, tỉnh Thái Bình cũ, nay là xã Tây Thụy Anh, tỉnh Hưng Yên. Sau khi hi sinh, ngày 20/6/1969, cô được Nhà nước truy tặng Danh hiệu liệt sĩ. Để tưởng nhớ cô giáo Bùi Thị Thanh Xuân và 30 học sinh đã ngã xuống, Nghĩa trang đặc biệt 21-10 được xây dựng, rộng hơn 1.000 m² với không gian tái hiện “Lớp học vĩnh hằng 21-10”, trong đó phần mộ của cô giáo, liệt sĩ Bùi Thị Thanh Xuân nằm ở vị trí phía trên và ở giữa; 30 ngôi mộ học sinh được sắp xếp thành 4 hàng dọc và 7 hàng ngang. Đài tưởng niệm được tạo hình như ngòi bút đặt giữa trang sách mở, phía trên là hình ngọn lửa tựa hai vầng trăng khuyết; dưới chân bút là lư hương mang hình dáng lọ mực cùng dải khăn quàng đỏ ở phía dưới. Năm 2021, công trình được Bộ Văn hóa, Thể Thao và Du lịch xếp hạng Di tích lịch sử cấp quốc gia.