Luật Phát triển đô thị: Đảm bảo kỷ cương hành chính và chất lượng pháp lý

Một góc Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: Hồng Đạt/TTXVN)

Thành phố Hồ Chí Minh đang tập trung triển khai Chiến dịch 30 ngày đêm khai thông thể chế - 30 ngày đêm (tháng 9/2026) hoàn thành khối lượng văn bản triển khai thi hành Luật Phát triển đô thị, bảo đảm hệ thống văn bản hướng dẫn có hiệu lực đồng thời với Luật từ ngày 1/10/2026.

Theo Sở Tư pháp Thành phố Hồ Chí Minh, khối lượng văn bản hướng dẫn, thi hành Luật rất lớn, Thành phố cần chuẩn bị 168 văn bản quy phạm pháp luật, bao gồm 117 nghị quyết của Hội đồng Nhân dân, 48 quyết định của Ủy ban Nhân dân và 3 quyết định của Chủ tịch Ủy ban Nhân dân Thành phố. Trong đó có 85 văn bản cần ban hành ngay.

Bà Nguyễn Thị Hồng Hạnh, Giám đốc Sở Tư pháp Thành phố Hồ Chí Minh, cho biết ngay sau khi Luật Phát triển đô thị được thông qua tại Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất Quốc hội khóa XVI (ngày 24/8/2026), Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh đã phân công cụ thể các sở, ban, ngành chủ trì tham mưu, xây dựng văn bản hướng dẫn, thi hành Luật. Các cơ quan đã khẩn trương soạn thảo các văn bản theo từng nhóm nội dung để trình Hội đồng Nhân dân Thành phố nhằm cụ thể hóa Luật Phát triển đô thị.

Các cơ quan được giao đã đăng tải hồ sơ dự thảo trên Cổng thông tin điện tử của Thành phố để lấy ý kiến; thực hiện truyền thông chính sách, tham vấn các bộ, cơ quan ngang bộ, các cơ quan, đơn vị có liên quan và đối tượng chịu sự tác động trực tiếp. Các cơ quan chủ trì cũng tập trung nguồn lực, đẩy nhanh tiến độ xây dựng, hoàn thiện dự thảo và hồ sơ theo quy định, bảo đảm yêu cầu về tiến độ và chất lượng.

Đến nay, Hội đồng Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh đã thông qua Nghị quyết đầu tiên triển khai Luật Phát triển đô thị, là Nghị quyết số 39/2026/NQ-Hội đồng Nhân dân ngày 27/8/2026 quy định về xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật để tổ chức thi hành Luật Phát triển đô thị. Nghị quyết có hiệu lực thi hành từ ngày 6/9/2026, là cơ sở pháp lý để thành phố ban hành các văn bản thi hành Luật.

Để đảm bảo kỷ cương hành chính, chất lượng pháp lý cao nhất, cũng như tiến độ hoàn thành khối lượng văn bản triển khai thi hành Luật Phát triển đô thị, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Được yêu cầu thủ trưởng các sở, ban, ngành chịu trách nhiệm trực tiếp toàn diện về tiến độ và chất lượng dự thảo văn bản quy phạm pháp luật thuộc ngành, lĩnh vực phụ trách.

Sở Tư pháp lập biểu đồ theo dõi tiến độ hằng tuần và báo cáo trực tiếp Chủ tịch Ủy ban Nhân dân Thành phố, đồng thời tổ chức thẩm định các dự thảo văn bản theo đúng quy định, bảo đảm tiến độ. Trước mắt chuẩn bị tốt cho kỳ họp chuyên đề Hội đồng Nhân dân Thành phố dự kiến diễn ra ngày 22/9.

Ông Nguyễn Văn Được thông tin, mục tiêu là khi Luật Phát triển đô thị có hiệu lực từ ngày 1/10 tới đây, hệ thống văn bản triển khai thi hành Luật của thành phố phải đồng bộ, khả thi, áp dụng ngay, không để các cơ chế, chính sách đặc thù, vượt trội của Luật tiếp tục chờ văn bản hướng dẫn. Đảm bảo tính đồng bộ và chất lượng của hệ thống văn bản triển khai, thi hành Luật Phát triển đô thị cũng là điều được Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh đặc biệt lưu ý khi ban hành Chỉ thị số 22-CT/TU về tổ chức triển khai, thi hành Luật Phát triển đô thị.

Tòa nhà Saigon Marina IFC tại Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: Quang Châu/TTXVN)

Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh nêu rõ, việc xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật cụ thể hóa, thi hành Luật Phát triển đô thị phải bảo đảm thực hiện nghiêm Nghị quyết số 66-NQ/TW về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới, Quy định 178-QĐ/TW ngày 27/6/2024 của Bộ Chính trị về kiểm soát quyền lực, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực trong công tác xây dựng pháp luật và Kết luận 09-KL/TW của Bộ Chính trị về hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.

Việc xây dựng, ban hành văn bản cũng tuân thủ các nguyên tắc, thẩm quyền và việc áp dụng pháp luật theo quy định của Luật; bám sát cơ sở chính trị, cơ sở pháp lý, cơ sở thực tiễn và có tính khả thi cao trên cơ sở tổng kết thực tiễn, đánh giá tác động, xác định rõ nguồn lực, điều kiện thực hiện; bảo đảm thống nhất, đồng bộ với hệ thống pháp luật và triển khai thực hiện hiệu quả.

Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh yêu cầu tăng cường phối hợp, nâng cao chất lượng thẩm định, thẩm tra, nhất là đối với chính sách mới, có tác động lớn hoặc chưa được pháp luật quy định; chú trọng kết hợp chặt chẽ việc tham vấn, lấy ý kiến các cơ quan Trung ương, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Thành phố, các tổ chức chính trị-xã hội, chuyên gia, nhà khoa học và cộng đồng doanh nghiệp… nhằm tạo sự đồng thuận và nâng cao chất lượng chính sách.

Luật Phát triển đô thị là “chiếc chìa khóa vàng” mở ra không gian và cơ hội phát triển mới, tạo động lực để Thành phố Hồ Chí Minh phát huy mạnh mẽ các tiềm năng, lợi thế và nguồn lực phát triển. Việc khẩn trương xây dựng, hoàn thiện hệ thống văn bản thi hành Luật đúng tiến độ, đúng quy định và bảo đảm chất lượng cao nhất chính là bước đi đầu tiên, có ý nghĩa quyết định trong việc đưa các cơ chế, chính sách mới của Luật nhanh chóng đi vào cuộc sống, tạo đà cho sự phát triển bền vững của Thành phố.

Sở Tư pháp kiến nghị, đối với nhóm văn bản “ban hành khi có phát sinh” hoặc cần ban hành ngay theo lộ trình cuối năm 2026 và 2027 (gồm 65 nghị quyết của Hội đồng Nhân dân, 24 quyết định của Ủy ban Nhân dân và 1 quyết định của Chủ tịch Ủy ban Nhân dân Thành phố), là những vấn đề rất mới, nội dung phức tạp như cơ chế Sandbox (khung pháp lý thử nghiệm có kiểm soát) thử nghiệm công nghệ mới, tiêu chí đô thị khoa học công nghệ, biểu phí bảo vệ môi trường tăng thêm.

Các sở, ngành được phân công nhiệm vụ chủ động thành lập tổ nghiên cứu, tổ chức khảo sát, tổ chức các hội nghị, hội thảo… ngay từ bây giờ để có sự chuẩn bị chu đáo, đảm bảo chất lượng./.