Miễn phí vé tham quan tại các di tích, danh thắng: Mở rộng không gian văn hóa cho nhân dân

Niềm vui khi cánh cửa di sản rộng mở

Đông đảo nhân dân đến tham quan i tích tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám. Ảnh: Viết Thành.

Ngay từ sáng mùng 4 Tết đã có dòng người xếp hàng trước cổng Di tích quốc gia đặc biệt Văn Miếu - Quốc Tử Giám. Nhiều gia đình, nhóm học sinh, sinh viên, du khách quốc tế… cùng chung niềm háo hức bước qua cánh cổng di sản trong không khí trang trọng.
Việc miễn phí vé tham quan khiến niềm vui đầu năm dường như được nhân lên bởi mỗi người dân đều cảm nhận rõ ràng mình được trân trọng, được tạo điều kiện để tiếp cận kho tàng văn hóa của Thủ đô. Chị Nguyễn Thu Huyền (ở phường Cầu Giấy) cho biết: “Văn Miếu - Quốc Tử Giám luôn là địa chỉ du xuân đầu năm của gia đình tôi. Vợ chồng tôi nhận thức rằng, việc đến tham quan di tích này là cách giáo dục con ý thức về việc học và lòng kính trọng thầy cô. Năm nay, thành phố miễn phí vé vào cửa các di tích, danh thắng trong dịp Tết khiến chúng tôi càng phấn khởi".

Tại Hoàng thành Thăng Long, mỗi ngày có hàng trăm lượt khách đến tìm hiểu lịch sử, chụp ảnh lưu niệm. Cùng gia đình tham quan tại đây, anh Đào Trọng Hưng (ở xã Thiên Lộc) chia sẻ: “Việc miễn phí vé tham quan không chỉ tạo thuận lợi về kinh tế, mà còn khuyến khích người dân chủ động lựa chọn di tích lịch sử làm điểm đến, thay vì chỉ dừng lại ở hoạt động vui chơi giải trí thuần túy”.

Tại Di tích Nhà tù Hỏa Lò, nhiều thời điểm, du khách phải xếp hàng theo từng nhóm nhỏ để bảo đảm an toàn và chất lượng tham quan. Dòng người nối dài không phải vì tò mò nhất thời, mà bởi nhu cầu tìm hiểu lịch sử, tri ân thế hệ cha ông trong những ngày đầu năm mới. Chính trong không gian ấy, lịch sử không còn là những trang sách khô khan, mà trở thành trải nghiệm sống động. Ở khu vực hồ Hoàn Kiếm, Đền Ngọc Sơn, lượng khách tăng cao. Tại Khu di tích Cổ Loa hay Làng cổ Đường Lâm, người dân Thủ đô và các địa phương lân cận đến đây vui chơi, tham quan, có dịp tìm về cội nguồn, hiểu thêm về truyền thống dựng nước và giữ nước của dân tộc.

Tầm nhìn từ chủ trương giàu tính nhân văn

Theo Sở Du lịch Hà Nội, trong 5 ngày nghỉ Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, Thủ đô đón hơn 593.000 lượt khách, tăng 11,7% so với cùng kỳ năm trước; khách quốc tế ước đạt khoảng 111.000 lượt, tăng hơn 51%. Những con số ấy phản ánh sức hút của Hà Nội dịp đầu xuân, một phần đến từ tác động tích cực của chính sách miễn phí vé tham quan di tích.

Cùng với việc miễn phí vé tham quan, thành phố còn miễn phí vé vận tải hành khách công cộng. Sự kết nối thuận lợi giữa các điểm di tích như Chùa Thầy, Chùa Tây Phương hay khu thắng cảnh Hương Sơn (Chùa Hương) giúp người dân dễ dàng tiếp cận không gian văn hóa rộng lớn của Thủ đô. “Niềm phấn khởi của người dân trong những ngày đầu năm không đơn thuần là tiết kiệm chi phí, mà là cảm giác được chia sẻ, có sự đồng hành của chính quyền trong việc gìn giữ và phát huy giá trị di sản. Khi các gia đình lựa chọn di tích làm điểm đến đầu xuân, một thói quen văn hóa tích cực đang dần được hình thành, đó là du xuân gắn với học lịch sử, với tìm hiểu cội nguồn, với trải nghiệm không gian văn hóa truyền thống”, Tiến sĩ Nguyễn Viết Chức, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng của Quốc hội nhận định.

Phía sau quyết định miễn phí vé tham quan, vé vận tải hành khách công cộng là một cách tiếp cận mới về di sản, để di sản không chỉ là ký ức quá khứ, mà là nguồn lực cho hiện tại và tương lai. PGS.TS Bùi Hoài Sơn, Ủy viên chuyên trách Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội cho rằng: “Việc mở cửa miễn phí các điểm di tích dịp đầu năm thể hiện rõ tinh thần “lấy người dân làm trung tâm” trong chính sách văn hóa. Đây không chỉ là giải pháp kích cầu du lịch ngắn hạn, mà là bước đi dài hạn nhằm hình thành thói quen tiếp cận văn hóa cho cộng đồng, đặc biệt là thế hệ trẻ”.
Ở góc độ quản lý di tích, nhiều ý kiến đánh giá chủ trương này vừa mang ý nghĩa xã hội, vừa tạo động lực đổi mới phương thức phục vụ. Khi lượng khách tăng, các đơn vị quản lý buộc phải nâng cao năng lực tổ chức, ứng dụng công nghệ trong kiểm soát dòng khách, cải thiện chất lượng thuyết minh, bảo đảm an ninh, an toàn. Sự chuyên nghiệp ấy chính là tiền đề để di tích phát triển bền vững.
Tiến sĩ Lê Xuân Kiêu, Giám đốc Trung tâm Hoạt động văn hóa khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám cho biết: “Trong 6 ngày đầu năm mới, Văn Miếu - Quốc Tử Giám đón gần 326.000 lượt khách đến tham quan, du xuân và trải nghiệm các hoạt động văn hóa truyền thống. Đơn vị đã huy động toàn bộ cán bộ, nhân viên để bảo đảm phục vụ chu đáo, giữ gìn trật tự, vệ sinh, hướng dẫn tham quan”.

Việc miễn phí vé trong một số ngày cao điểm dịp Tết đang góp phần quảng bá hình ảnh Hà Nội thân thiện, cởi mở; đồng thời khẳng định quan điểm: Đầu tư cho văn hóa là đầu tư cho phát triển bền vững. Khi người dân được tiếp cận di sản thuận lợi, tình yêu quê hương, niềm tự hào về lịch sử dân tộc sẽ được bồi đắp một cách tự nhiên, bền vững hơn. Việc miễn phí vé tham quan dịp đầu xuân không chỉ là một chính sách an sinh văn hóa, mà còn là tuyên ngôn về trách nhiệm của chính quyền đối với đời sống tinh thần của nhân dân.

Nguyên Hoa