Mô hình đan lát tạo sinh kế tại chỗ cho phụ nữ nông thôn ở Cà Mau
Hỗ trợ sinh kế gắn với điều kiện thực tế của người dân đang là hướng đi được xã Hòa Bình, tỉnh Cà Mau lựa chọn trong công tác giảm nghèo. Mô hình đan lát từ lục bình và dây cói đang tạo việc làm tại chỗ cho phụ nữ nông thôn, góp phần giúp nhiều chị em có thêm nguồn thu, ổn định đời sống, giảm áp lực mưu sinh.
Tại ấp Vĩnh Hiệp, xã Hòa Bình, tỉnh Cà Mau, hơn chục phụ nữ đang duy trì công việc đan lát thủ công từ lục bình và dây cói để gia công cho doanh nghiệp. Dù thu nhập chưa cao, mô hình vẫn trở thành nguồn sinh kế quan trọng, giúp chị em có thêm thu nhập tại chỗ, phù hợp với điều kiện phải chăm sóc gia đình và không thể đi làm xa.
Mô hình đan lát tại ấp ấp Vĩnh Hiệp, xã Hòa Bình đang góp phần tạo việc làm cho chị em phụ nữ
Vào cuối năm 2025, ấp Vĩnh Hiệp, xã Hòa Bình hiện còn 1 hộ nghèo và 10 hộ cận nghèo. Để hỗ trợ người dân thoát nghèo bền vững, chính quyền địa phương xác định triển khai các giải pháp “đúng đối tượng, đúng mô hình”, trong đó mô hình đan lát thủ công được xem là hướng đi phù hợp với điều kiện thực tế của phụ nữ nông thôn.
Chúng tôi có dịp ghé qua điểm sinh hoạt của Chi hội Phụ nữ ấp Vĩnh Hiệp, hơn chục lao động là chị em phụ nữ ở nhiều độ tuổi đang cần mẫn đan các sản phẩm thủ công mỹ nghệ từ lục bình và dây cói theo đơn đặt hàng của doanh nghiệp. Sản phẩm sau khi hoàn thiện được thu mua để phục vụ thị trường xuất khẩu.
Tại ấp Vĩnh Hiệp, xã Hòa Bình, tỉnh Cà Mau, hơn chục phụ nữ đang duy trì công việc đan lát thủ công
Chị Phan Thu Hương, ngụ ấp Vĩnh Hiệp cho biết, công việc đan lát không quá khó, chỉ cần được hướng dẫn vài buổi là có thể làm được. Tuy nhiên, thu nhập hiện còn thấp do giá gia công chưa cao.
Theo chị Hương, mỗi tuần, tùy thời gian rảnh, chị làm được khoảng 10-15 sản phẩm; những lúc bận việc gia đình thì chỉ hoàn thành 7-8 sản phẩm. Dù số tiền không lớn, nhưng cũng giúp chị có thêm thu nhập để trang trải các chi phí sinh hoạt hằng tháng như tiền điện, tiền nước.
Chị Hương mong muốn doanh nghiệp tiếp tục phát triển thêm nhiều mẫu mã mới, dễ làm hơn và có giá thu mua tốt hơn để chị em tăng thu nhập. Hiện nay, số lao động làm thường xuyên khoảng 10-15 người; nhiều chị em chọn nhận sản phẩm về nhà làm để tranh thủ thời gian rảnh, vừa lo việc gia đình vừa hoàn thành sản phẩm.
"Cũng đỡ lắm đó, mình tích lũy đóng tiền điện, tiền nước, có lợi cái đó, làm vậy để mình có thu nhập. Mong muốn công ty làm nhiều mẫu mới, với cho có giá hơn chút để chị em có kinh tế nhiều hơn", chị Hương chia sẻ.
Sản phẩm sau khi hoàn thiện được thu mua để phục vụ thị trường xuất khẩu
Chị Nguyễn Thị Huệ, ngụ cùng ấp cho biết, đã gắn bó với công việc đan lát khoảng 4 tháng nay. Mỗi khi hoàn thành một mẫu, công ty sẽ chuyển sang mẫu khác. Vật liệu đều được doanh nghiệp cung cấp tận nơi, chị em chỉ nhận về làm công theo mẫu có sẵn. Theo chị Huệ, trước đây các buổi hướng dẫn nghề khá đông người tham gia; hiện nay, những người đã quen việc thường nhận sản phẩm mang về nhà làm và giao lại vào ngày cố định. Từ khi có công việc, gia đình chị có thêm nguồn thu nhập, dù không nhiều nhưng ổn định.
"Lớn tuổi rồi cũng đâu có làm ở ngoài được, chỉ có ở nhà cái này vậy thôi. Tập trung lại đây dạy, dạy rồi mạnh người nào người đó đem về nhà làm, hết mẫu này thì người ta đem mẫu khác", chị Huệ chia sẻ
Mô hình đan lát rất phù hợp vì tạo việc làm tại chỗ, song cần được mở rộng quy mô
Cũng tham gia vào đan lát, chị Lê Thị Hiền chia sẻ, công việc không khó nhưng đòi hỏi sự tỉ mỉ, nhất là ở các công đoạn như quay thân và làm miệng sản phẩm. Với chị, công việc này phù hợp vì phải chăm sóc hai con nhỏ, hầu như không thể đi làm xa. Mỗi ngày, nếu có thời gian rảnh, chị Hiền làm được khoảng 2-3 sản phẩm; những ngày bận thì không làm được sản phẩm nào. Chị mong muốn Hội Phụ nữ và địa phương có thêm các chương trình hỗ trợ để tăng thu nhập cho phụ nữ, nhất là những người lớn tuổi hoặc nuôi con nhỏ.
"Mặt hàng này làm nhanh một ngày tầm 2 -3 cái, thời gian rảnh nhiều mới làm được, còn nhằm ngày không được cái nào. Đây thì em muốn hội phụ nữ có hỗ trợ thì hỗ trợ thêm cho chị em phụ nữ ở đây chút ít vậy đó, cho có thêm thu nhập, tại đa số ở đây là người lớn tuổi, phụ nữ có con nhỏ không đi làm được", chị Hiến chia sẻ.
Hiện nay, mỗi sản phẩm đan lát mất khoảng 4 giờ để hoàn thành, được doanh nghiệp trả công 17.000 đồng/sản phẩm. Mức thu nhập chưa cao, nhưng giúp chị em có thêm nguồn thu tại chỗ. Bà Nguyễn Trúc Ly, Bí thư Chi bộ ấp Vĩnh Hiệp cho biết, phần lớn phụ nữ địa phương lớn tuổi hoặc có con nhỏ nên không thể đi làm xa. Trung bình mỗi ngày, chị em chỉ làm được 2-3 sản phẩm, thu nhập khoảng 50.000-60.000 đồng. Dù còn thấp, nhưng điều đáng ghi nhận là chị em chăm chỉ lao động, không trông chờ, ỷ lại vào hỗ trợ.
Theo bà Nguyễn Trúc Ly, mô hình đan lát rất phù hợp vì tạo việc làm tại chỗ, song cần được mở rộng quy mô và điều chỉnh giá thu mua để người lao động đỡ vất vả hơn. Thời gian tới, địa phương mong muốn tiếp tục nhận được sự đồng hành của chính quyền và các hội, đoàn thể để giúp phụ nữ nông thôn có cơ hội thoát nghèo bền vững.
"Mở rộng cái mô hình này ra, thêm cho giá cả thị trường cao chút xíu để cho bà con mình ổn định hơn một tí, nói chung là mỗi một ngày làm khoảng 2-3 cái, nếu đưa con đi học, cơm nước thậm chí 2 cái thôi, nếu 2 cái được năm mấy ngàn, chưa được 60 ngàn ngày, nói chung thu nhập bà con mình thấp. Mà bà con nói chung là cũng yêu thích lao động cũng tự vươn lên chứ không có trông chờ, ỷ lại", bà Ly cho biết thêm.
Mô hình đan lát tại ấp ấp Vĩnh Hiệp, xã Hòa Bình đang góp phần tạo việc làm, hỗ trợ phụ nữ nông thôn có thêm thu nhập, đặc biệt là những người lớn tuổi hoặc nuôi con nhỏ. Việc đưa sinh kế về tận địa phương được xem là giải pháp thiết thực, giúp nâng cao giá trị lao động, cải thiện đời sống và tạo nền tảng để phụ nữ nông thôn từng bước thoát nghèo bền vững, góp phần phát triển kinh tế, xã hội địa phương.
