Mỗi năm Việt Nam có khoảng 200.000 ca đột quỵ mới, 167.000 người tử vong

Hưởng ứng Ngày Thế giới phòng, chống đột quỵ 29/10, nhiều chương trình khám sàng lọc, tư vấn và truyền thông được triển khai tại các địa phương nhằm giúp người dân nhận biết sớm dấu hiệu bệnh, chủ động kiểm soát nguy cơ và tiếp cận cấp cứu kịp thời.

Theo số liệu được các đơn vị triển khai chương trình công bố, đột quỵ hiện là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong và tàn tật tại Việt Nam. Bệnh có xu hướng trẻ hóa, với khoảng 7,2% người bệnh dưới 45 tuổi. Các yếu tố nguy cơ phổ biến gồm tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu, rung nhĩ, hút thuốc lá và ít vận động.

Trên thế giới, mỗi năm có gần 12 triệu ca đột quỵ mới và hơn 7 triệu người tử vong. Cứ 4 người trên 25 tuổi thì có một người có nguy cơ bị đột quỵ trong đời.

Trong hai chương trình tổ chức tại Hà Tĩnh, gần 2.000 người dân được khám, tư vấn sức khỏe và sàng lọc các yếu tố nguy cơ đột quỵ. Ảnh: Đăng Hải

Tại xã Đức Quang, chương trình “Chủ động phòng, chống đột quỵ – Vì một Việt Nam khỏe mạnh” do Trung ương Hội Thầy thuốc trẻ Việt Nam phối hợp với Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế), Bayer Việt Nam, FPT Long Châu và các đơn vị liên quan tổ chức đã khám cho hơn 1.000 người.

Các nội dung gồm đo huyết áp, kiểm tra đường huyết, mỡ máu, khám thần kinh, tim mạch, điện tim và siêu âm mạch cảnh. Người dân được tư vấn kiểm soát yếu tố nguy cơ, sàng lọc rung nhĩ và cấp thuốc miễn phí theo đơn.

Cùng ngày, Bệnh viện Bạch Mai phối hợp với tỉnh Hà Tĩnh và Tổng công ty Thăm dò và Khai thác Dầu khí tổ chức khám, tư vấn sức khỏe, cấp thuốc miễn phí cho gần 1.000 người dân tại hai xã Nghi Xuân và Tiên Điền.

Theo ông Nguyễn Hữu Tú, Phó chủ tịch Thường trực kiêm Tổng thư ký Hội Thầy thuốc trẻ Việt Nam, hiệu quả của chương trình không chỉ nằm ở số người được khám mà còn ở việc nâng cao nhận thức, giúp người dân chủ động phòng bệnh và biết cách tiếp cận cấp cứu kịp thời khi xảy ra đột quỵ.

Các hoạt động này nằm trong chương trình “Tăng cường dự phòng, phát hiện sớm và quản lý nguy cơ đột quỵ tại Việt Nam” giai đoạn 2026-2030.

Sau một năm triển khai, chương trình đã tổ chức 9 đợt khám sàng lọc, tư vấn sức khỏe tại 8 tỉnh, thành phố, giúp hơn 12.000 người dân được đánh giá nguy cơ và tư vấn trực tiếp.

Về năng lực điều trị, ngày 23/10, Bệnh viện Bạch Mai được Tổ chức Đột quỵ Thế giới (WSO) trao chứng nhận “Trung tâm Đột quỵ Chuyên sâu”, cấp độ cao nhất trong hệ thống chứng nhận của tổ chức này.

Hưởng ứng Ngày Thế giới phòng, chống đột quỵ năm nay, WSO tiếp tục truyền tải thông điệp “Every Minute Counts – Mỗi phút đều quý giá”, kêu gọi cộng đồng hành động nhanh khi phát hiện dấu hiệu nghi ngờ đột quỵ. Ảnh: Đăng Hải

Người dân được khuyến cáo ghi nhớ quy tắc FAST: Face – mặt méo, lệch một bên; Arm – yếu hoặc tê một bên tay; Speech – nói khó, nói ngọng hoặc không hiểu lời người khác; Time – gọi cấp cứu 115 ngay khi xuất hiện dấu hiệu nghi ngờ.

Đột quỵ xảy ra khi nguồn cung cấp máu cho một phần não bị gián đoạn hoặc khi mạch máu não bị vỡ, khiến tế bào não tổn thương nhanh chóng. Vì vậy, chậm trễ trong cấp cứu có thể làm giảm cơ hội điều trị và phục hồi của người bệnh.

Từ nay đến năm 2027, các đơn vị dự kiến tiếp tục tổ chức khám sàng lọc tại nhiều địa phương, kết hợp tư vấn sức khỏe tại nhà thuốc nhằm giúp người dân phát hiện sớm nguy cơ. Các bên cũng định hướng ứng dụng trí tuệ nhân tạo và chuyển đổi số trong quản lý sức khỏe, liên thông kết quả sàng lọc với hồ sơ sức khỏe điện tử, phục vụ theo dõi lâu dài và bảo đảm an toàn dữ liệu cá nhân.

Các chuyên gia khuyến cáo người dân khám sức khỏe định kỳ, kiểm soát huyết áp, đường huyết, mỡ máu, duy trì vận động và bỏ thuốc lá. Khi xuất hiện dấu hiệu nghi ngờ đột quỵ, cần gọi cấp cứu 115, không chờ triệu chứng tự hết hoặc tự đưa người bệnh đi bằng phương tiện không phù hợp.