Một tập đoàn là 'lá cờ đầu' thu ngoại tệ về cho Việt Nam 3 tỷ USD một năm

PVN thu 3 tỷ USD từ thị trường nước ngoài. Ảnh: PVN.

Theo báo cáo tài chính hợp nhất đã kiểm toán năm 2025, Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam - Petrovietnam (PVN) ghi nhận quy mô doanh thu từ thị trường nước ngoài ở mức rất lớn, vượt nhiều doanh nghiệp Việt Nam có hoạt động quốc tế nổi bật.

Cụ thể, doanh thu thuần của PVN tại Singapore đạt 73.910 tỷ đồng trong năm 2025, tăng 155% so với năm trước. Doanh thu tại các thị trường nước ngoài khác đạt 9.033 tỷ đồng, giảm nhẹ so với năm 2024.

Tổng cộng, doanh thu thuần từ các khu vực ngoài Việt Nam của PVN đạt 82.943 tỷ đồng (xấp xỉ 3 tỷ USD) năm vừa qua, tăng 113%.

Quy mô này lớn hơn đáng kể so với doanh thu quốc tế của nhiều doanh nghiệp tư nhân lớn trong nước.

Cụ thể, năm 2025, Tập đoàn FPT ghi nhận doanh thu từ thị trường nước ngoài đạt 33.308 tỷ đồng, Vinamilk thu về 12.682 tỷ đồng, trong khi doanh thu quốc tế của VinFast ước khoảng 9.798 tỷ đồng. Với số thu này, doanh thu từ thị trường nước ngoài của PVN thậm chí lớn hơn tổng mức thu của cả 3 doanh nghiệp nói trên.

Trong nhóm doanh nghiệp Việt Nam có hiện diện tại thị trường quốc tế lớn, Viettel Global cũng ghi nhận doanh thu thuần 44.271 tỷ đồng trong năm 2025, song vẫn kém một nửa so với PVN.

Dù vậy, trái với tốc độ tăng trưởng doanh thu, hiệu quả sinh lời từ các thị trường nước ngoài của PVN khá khiêm tốn. Theo báo cáo, lợi nhuận gộp tại thị trường Singapore của tập đoàn chỉ đạt 154 tỷ đồng, trong khi các thị trường nước ngoài khác mang về 1.349 tỷ đồng. Tổng lợi nhuận gộp từ hoạt động ngoài Việt Nam của PVN năm vừa qua đạt khoảng 1.502 tỷ đồng, giảm nhẹ so với năm liền trước.

Như vậy, biên lợi nhuận gộp của mảng kinh doanh quốc tế chỉ ở mức khoảng 1,8%, thấp hơn đáng kể so với biên lợi nhuận gộp hợp nhất sau loại trừ nội bộ của toàn tập đoàn, đạt khoảng 11,2%.

Tỷ lệ này thấp hơn nhiều so với các tập đoàn tư nhân. Năm 2025, FPT ghi nhận lợi nhuận gộp từ thị trường nước ngoài đạt 9.944 tỷ, tương ứng biên lợi nhuận gộp gần 29,8%. Vinamilk đạt lợi nhuận gộp 5.197 tỷ đồng từ hoạt động quốc tế, tương ứng biên gộp khoảng 41%. Trong khi đó, Viettel Global ghi nhận biên lợi nhuận gộp hợp nhất lên tới 51,3%.

Thực tế, phần lớn doanh thu quốc tế của PVN gắn với hoạt động thương mại, phân phối và giao dịch dầu khí trên thị trường toàn cầu. Đây là lĩnh vực có giá trị giao dịch rất cao nhưng biên lợi nhuận thường ở mức thấp.

Điều này cũng được phản ánh trong cơ cấu kinh doanh của PVN. Theo báo cáo bộ phận, mảng thương mại và phân phối là lĩnh vực tạo doanh thu lớn nhất cho tập đoàn trong năm 2025 với 433.208 tỷ đồng doanh thu thuần. Tuy nhiên, lợi nhuận gộp của mảng này chỉ đạt 9.967 tỷ, tương ứng biên lợi nhuận gộp khoảng 2,3%.

Một mắt xích quan trọng trong hoạt động thương mại quốc tế của PVN là Tổng công ty Dầu Việt Nam (PV OIL) - nơi tập đoàn đang sở hữu 80,52% vốn. Theo báo cáo tài chính hợp nhất năm 2025, PV OIL ghi nhận doanh thu từ thị trường quốc tế đạt 59.914 tỷ đồng, tăng hơn 71% so với năm trước. Doanh nghiệp này hiện sở hữu công ty con tại Singapore, chuyên thực hiện hoạt động mua bán dầu thô và các sản phẩm dầu trên thị trường quốc tế, qua đó đóng góp đáng kể vào quy mô doanh thu nước ngoài của toàn tập đoàn.