Mỹ dừng tấn công hạ tầng năng lượng của Iran trong 10 ngày vì đàm phán 'đang tiến triển tốt'

Hình ảnh được chụp tại Tehran, Iran ngày 23/3/2026 - Ảnh: Reuters

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày thứ Năm (26/3) cho biết Washington sẽ tạm dừng tấn công nhằm vào các cơ sở năng lượng của Iran trong 10 ngày theo đề nghị từ Tehran, đồng thời nói rằng các cuộc đàm phán với Iran đang tiến triển "rất tốt".

Cuộc xung đột tại Iran đã kéo dài gần một tháng, lan sang nhiều nước láng giềng và gây sức ép lên kinh tế toàn cầu khi giá năng lượng tăng vọt. Xung đột bùng phát sau khi Mỹ và Israel mở chiến dịch không kích nhằm vào Iran vào ngày 28/2, trong bối cảnh các cuộc đàm phán về chương trình hạt nhân của Tehran không đạt được kết quả.

Ngày 26/3, trong cuộc họp nội các tại Nhà Trắng, ông Trump cảnh báo sẽ gia tăng sức ép nếu Iran không chấp nhận một thỏa thuận nhằm hạ nhiệt xung đột và xử lý vấn đề hạt nhân. Tuy nhiên, sau đó ông viết trên mạng xã hội rằng Mỹ sẽ tạm dừng tấn công vào các cơ sở năng lượng của Iran trong 10 ngày, đến 20h ngày 6/4/2026 theo giờ miền Đông của Mỹ - tức 0h ngày 7/4 theo giờ GMT.

"Các cuộc đàm phán vẫn đang tiếp tục và bất chấp những thông tin sai lệch từ truyền thông tin giả cùng một số bên khác, tiến triển hiện rất tích cực”, ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social.

Sau đó, trong chương trình "The Five" của kênh Fox News, ông Trump cho biết phía Iran đã đề nghị Mỹ tạm dừng các đợt tấn công nhằm vào các cơ sở năng lượng của nước này trong 7 ngày. Trong khi đó, tờ Wall Street Journal dẫn lời các bên trung gian đàm phán hòa bình cho biết Iran không hề đề nghị Mỹ tạm dừng tấn công vào các cơ sở năng lượng của nước này trong 10 ngày.

Dù ông Trump đưa ra đánh giá lạc quan, Iran vẫn tiếp tục đáp trả các đợt không kích của Mỹ và Israel bằng việc tấn công Israel, các căn cứ Mỹ và một số quốc gia vùng Vịnh. Diễn biến này đã làm gián đoạn hoạt động xuất khẩu nhiên liệu từ Trung Đông qua eo biển Hormuz.

Ông Trump cảnh báo Mỹ sẽ trở thành "ác mộng tồi tệ nhất" của Iran nếu Tehran không đáp ứng các yêu cầu của Washington, bao gồm mở lại eo biển Hormuz và chấm dứt chương trình hạt nhân. Ông cũng cho biết Washington có thể tính tới lựa chọn kiểm soát nguồn dầu của Iran, nhưng không nêu thêm chi tiết.

Theo một nguồn tin là quan chức Iran tiết lộ với Reuters, đề xuất 15 điểm để chấm dứt chiến sự của Mỹ, do Pakistan chuyển tới Tehran, đã được các quan chức cấp cao Iran cùng đại diện của Lãnh tụ Tối cao nước này xem xét kỹ trong ngày thứ Tư (25/3). Quan chức này cho biết phía Iran nhận định bản đề xuất chỉ phục vụ lợi ích của Mỹ và Israel. Dù vậy, Tehran vẫn chưa khép lại cánh cửa ngoại giao.

Cũng trong ngày 26/3, ông Trump cho rằng Iran nên cho phép 10 tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz như một cử chỉ thiện chí trong đàm phán, trong đó có một số tàu treo cờ Pakistan.

Tổng thống Mỹ cũng đã điều hàng nghìn binh sĩ tới Trung Đông, trong đó một số đã tới nơi. Động thái này làm dấy lên đồn đoán về khả năng Washington chuẩn bị cho một chiến dịch trên bộ, dù hiện chưa có nhiều chi tiết được công bố.

Đặc phái viên của ông Trump, ông Steve Witkoff, xác nhận Mỹ đã gửi cho Iran một danh sách hành động gồm 15 điểm để làm cơ sở cho đàm phán chấm dứt xung đột. Theo một số nguồn tin, các yêu cầu trong danh sách này trải từ việc chấm dứt chương trình hạt nhân, hạn chế năng lực tên lửa cho tới việc trao quyền kiểm soát eo biển Hormuz.

Bộ trưởng Ngoại giao Pakistan Ishaq Dar cho biết Mỹ và Iran đang tiến hành "đàm phán gián tiếp" thông qua các thông điệp do Islamabad chuyển tiếp. Một số quốc gia khác, trong đó có Thổ Nhĩ Kỳ và Ai Cập, cũng đang tham gia hỗ trợ nỗ lực trung gian hòa giải.

Tuy nhiên, triển vọng đàm phán được đánh giá là rất phức tạp. Theo các nguồn tin tại Iran, kể từ khi xung đột bùng phát, Tehran đã cứng rắn hơn và yêu cầu phải có bảo đảm rằng sẽ không có thêm hành động quân sự trong tương lai, được bồi thường thiệt hại và được chính thức kiểm soát eo biển Hormuz.

Các nguồn tin trong khu vực cho biết Iran đã nói với các bên trung gian rằng bất kỳ thỏa thuận ngừng bắn nào cũng phải bao gồm cả Lebanon, thay vì chỉ tập trung vào Iran và Israel.

Cho đến nay, ông Trump vẫn chưa cho biết Washington đang đàm phán với đại diện nào của Iran, trong bối cảnh nhiều quan chức cấp cao của Tehran nằm trong số hàng nghìn người thiệt mạng kể từ khi xung đột lan rộng ra khắp Trung Đông.

Ngọc Trang