Mỹ phê duyệt thương vụ trực thăng Bell 407M trị giá 800 triệu USD cho Iraq

Bộ Ngoại giao Mỹ ngày 31/8/2026 phê duyệt thương vụ bán vũ khí cho nước ngoài trị giá 800 triệu USD cho Iraq. Gói mua sắm gồm trực thăng trinh sát vũ trang Bell 407M và trực thăng đa dụng Bell 412EPX, cùng nhiều loại vũ khí, cảm biến, thiết bị liên lạc, phụ tùng, huấn luyện và hỗ trợ kỹ thuật.

Bell 407M được định hướng cho nhiệm vụ trinh sát và tấn công mục tiêu mặt đất. Iraq yêu cầu trang bị súng máy 3 nòng GAU-19, các bệ phóng M260 sử dụng rocket 70 mm, cảm biến quang điện/hồng ngoại L-3 Wescam MX-15HDI và hệ thống cảnh báo tên lửa AN/AAR-60 Block 2.

Bell 407M sử dụng khung máy bay 407GXi và 1 động cơ Rolls-Royce 250-C47E/4. Động cơ có công suất cất cánh 643 kW và công suất liên tục tối đa 567 kW.

Trực thăng đạt tốc độ hành trình tối đa khoảng 246 km/h, tầm bay 624 km và thời gian bay tối đa khoảng 4 giờ trong điều kiện tiêu chuẩn.

Trọng lượng tổng tối đa bên trong của 407M đạt 2.381 kg, trong khi tải trọng hữu ích bên trong khoảng 1.156 kg. Máy bay có thể chở 1 phi công và 6 người khác. Dung tích nhiên liệu tiêu chuẩn là khoảng 483 lít, có thể tăng lên gần 555 lít với hệ thống nhiên liệu phụ trợ.

Các thông số này cho thấy 407M thuộc nhóm trực thăng trinh sát vũ trang hạng nhẹ. Tải trọng hữu ích phải được phân bổ cho phi hành đoàn, nhiên liệu, cảm biến, thiết bị phòng thủ và vũ khí. Vì vậy, máy bay không thể đồng thời mang nhiên liệu, đạn dược và thiết bị nhiệm vụ ở mức tối đa.

Hệ thống MX-15HDI đóng vai trò quan trọng trong nhiệm vụ trinh sát và chỉ thị mục tiêu. Cảm biến quang điện/hồng ngoại cho phép phi hành đoàn phát hiện và theo dõi mục tiêu ngày và đêm.

Dữ liệu từ cảm biến có thể được kết hợp với hệ thống quản lý nhiệm vụ và quản lý vũ khí để hỗ trợ quá trình phát hiện, xác định và tấn công mục tiêu.

GAU-19 bổ sung khả năng tấn công trực tiếp. Trong khi đó, mỗi bệ phóng M260 có 7 ống phóng rocket 70 mm. Tuy nhiên, số lượng bệ phóng thực tế Iraq sẽ trang bị cho mỗi trực thăng chưa được công bố trong thông báo phê duyệt thương vụ.

Khả năng sống sót cũng được chú trọng. Bell 407M có ghế phi công bọc giáp, hệ thống nhiên liệu tự bịt kín, cánh quạt chính có khả năng chống đạn đạo và hệ thống giảm dấu hiệu hồng ngoại của động cơ. Máy bay còn được thiết kế để hộp số có thể tiếp tục hoạt động trong khoảng 30 phút sau khi mất chất bôi trơn.

Trong khi đó, Bell 412EPX đảm nhận nhóm nhiệm vụ nặng hơn. Trực thăng có trọng lượng tổng tối đa bên trong 5.535 kg, lớn hơn 3.154 kg so với 407M. Tải trọng hữu ích bên trong đạt khoảng 2.443 kg. Máy bay có thể chở 1 phi công và 14 hành khách.

Bell 412EPX sử dụng 2 động cơ Pratt & Whitney Canada PT6T-9, với tổng công suất cất cánh khoảng 2.244 mã lực.

Tốc độ hành trình đạt khoảng 228 km/h, tầm bay 669 km và thời gian bay tối đa khoảng 3,8 giờ. Dung tích nhiên liệu tiêu chuẩn khoảng 1.251 lít, có thể tăng lên 1.868 lít với nhiên liệu phụ trợ.

Thương vụ mới có ý nghĩa đặc biệt đối với Iraq trong bối cảnh nước này từng vận hành số lượng lớn trực thăng Bell 407. Iraq đã tiếp nhận 3 chiếc T-407 huấn luyện từ năm 2010 và 24 chiếc IA-407 vũ trang trong giai đoạn 2012-2013. Một chiếc IA-407 từng bị bắn hạ bằng tên lửa phòng không vác vai vào tháng 10/2014, khiến 2 thành viên phi hành đoàn thiệt mạng.

So với IA-407 trước đây, 407M mang cấu hình nhiệm vụ hiện đại hơn với cảm biến, hệ thống quản lý nhiệm vụ và thiết bị cảnh báo tên lửa được nâng cấp.

Tuy nhiên, đây vẫn là trực thăng hạng nhẹ 1 động cơ. Khả năng sống sót vì thế phụ thuộc đáng kể vào cảnh báo sớm, giảm dấu hiệu, cơ động và các biện pháp bảo vệ được tích hợp trên máy bay.

Iraq từng dự kiến mua 15 chiếc Bell 407M cùng 20 trực thăng Bell 412, nhưng thông báo phê duyệt tháng 8/2026 không nêu số lượng cụ thể và cũng không còn đề cập Bell 412M. Do đó, kế hoạch cũ không thể được xem là số lượng mua sắm cuối cùng.

Việc Mỹ phê duyệt gói 800 triệu USD cho thấy Baghdad đang hướng tới một lực lượng trực thăng mới với sự phân công rõ ràng hơn. Bell 407M đảm nhận trinh sát và tấn công hạng nhẹ, trong khi Bell 412EPX phụ trách vận tải và các nhiệm vụ đa dụng.

Đây cũng có thể là bước đi giúp Iraq giảm dần sự phụ thuộc vào các nền tảng trực thăng Nga và xây dựng một hệ sinh thái hậu cần, huấn luyện và bảo dưỡng mới dựa nhiều hơn vào Mỹ.