Mỹ tranh luận việc mở rộng sử dụng xăng E15

Thượng viện Mỹ sắp tranh luận về đề xuất cho phép bán xăng E15 trên toàn quốc. (Ảnh: AP)

Dự luật đã được Hạ viện thông qua vào tháng 5. Những người ủng hộ đang tìm cách gắn điều khoản E15 vào các dự luật quan trọng khác để vượt qua rào cản cuối cùng trước khi được Tổng thống ký ban hành.

Một lãnh đạo trong ngành nhận định: “Đây là một quá trình phức tạp và khó đoán. Mỗi thay đổi nhằm lấy lòng một nhóm có thể khiến mất sự ủng hộ của nhóm khác”.

Rào cản 60 phiếu

Tại Thượng viện, phe ủng hộ xăng E15 cần ít nhất 60 phiếu để vượt qua thủ tục cản trở tranh luận, đồng nghĩa phải xây dựng một liên minh lưỡng đảng rộng hơn và mong manh hơn nhiều so với ở Hạ viện.

Ông Drew Monroe, Phó Chủ tịch công ty tư vấn Capstone, cho biết: “Đạt được 60 phiếu là mục tiêu rất khó. Hiện có nhiều thượng nghị sĩ còn do dự”.

Nếu không đạt đủ số phiếu cần thiết, hoặc nếu văn bản bị sửa đổi dù chỉ một chút, dự luật sẽ phải quay lại Hạ viện để bỏ phiếu lại, làm tăng nguy cơ liên minh ủng hộ hiện nay bị tan rã.

Cuộc bỏ phiếu ở Hạ viện đã cho thấy sự chia rẽ sâu sắc:

Các nghị sĩ Cộng hòa vùng Trung Tây và các nghị sĩ Dân chủ tại các bang nông nghiệp ủng hộ vì điều này sẽ làm tăng nhu cầu ethanol từ ngô.

Những người bảo thủ về ngân sách, các nghị sĩ từ các bang có ngành lọc dầu mạnh và một số tổ chức môi trường phản đối vì lo ngại chi phí, quy định nhiên liệu và ảnh hưởng phát thải.

Chiến lược “đính kèm” vào các dự luật lớn

Do khó có đủ đa số để thông qua riêng lẻ, những người ủng hộ nhiên liệu sinh học muốn gắn điều khoản E15 vào các dự luật lớn gần như chắc chắn phải được Quốc hội thông qua.

Dự luật Nông nghiệp (Farm Bill) được xem là lựa chọn khả thi nhất, dù bản thân dự luật này cũng đang bị chia rẽ về các chương trình hỗ trợ dinh dưỡng và trợ cấp nông nghiệp.

Một phương án khác là đưa E15 vào dự luật phân bổ ngân sách liên bang, theo ông Geoff Cooper, Giám đốc điều hành của Renewable Fuels Association (RFA).

Chiến lược này phản ánh thực tế rằng chính sách năng lượng tại Thượng viện Mỹ luôn gắn chặt với lợi ích nông nghiệp khu vực, các biện pháp bảo vệ ngành lọc dầu và những bất đồng trong nội bộ các đảng. Mỗi cuộc thương lượng đều đòi hỏi nhiều nhượng bộ, có thể làm suy yếu sự ủng hộ ban đầu.

Miễn trừ cho các nhà máy lọc dầu nhỏ là điểm nóng tranh cãi

Hai thượng nghị sĩ Cộng hòa John Barrasso và John Boozman, những người được xem là có vai trò quyết định, chỉ đồng ý ủng hộ nếu các nhà máy lọc dầu nhỏ được bảo vệ.

Các cơ sở này muốn tiếp tục được miễn nghĩa vụ pha trộn nhiên liệu sinh học nếu gặp khó khăn tài chính.

Đề xuất hiện nay cho phép miễn trừ đối với các nhà máy có công suất trung bình không quá 75.000 thùng/ngày.

Tuy nhiên, các bang có nhiều tổ hợp lọc dầu lớn phản đối mức ngưỡng này vì cho rằng phần lớn ngành lọc dầu Mỹ hiện do các tập đoàn năng lượng lớn sở hữu nhiều nhà máy riêng lẻ, nên quy định trên có thể loại bỏ gần như toàn bộ ngành khỏi phạm vi áp dụng.

Theo RFA, nhiều phương án điều chỉnh đang được xem xét, gồm: Thay đổi ngưỡng 75.000 thùng/ngày. Tăng nghĩa vụ pha trộn nhiên liệu sinh học đối với các nhà máy lớn để bù đắp phần được miễn trừ.

Các thượng nghị sĩ từ các bang nông nghiệp và dầu khí hiện đang tìm kiếm một thỏa hiệp về cơ chế SRE (miễn trừ cho nhà máy lọc dầu nhỏ).

Phe Dân chủ cũng có thể đưa ra yêu cầu riêng

Những người ủng hộ xăng E15 còn lo ngại rằng các thượng nghị sĩ Dân chủ sẽ tận dụng cơ hội này để đưa thêm các yêu cầu chính trị khác vào quá trình thương lượng.

Theo các nguồn tin gần cuộc đàm phán, một số thượng nghị sĩ Dân chủ đang âm thầm chuẩn bị danh sách yêu sách vì họ biết một nhóm nghị sĩ Cộng hòa rất muốn thông qua cải cách liên quan đến ethanol.

Cuộc tranh luận về xăng E15 một lần nữa cho thấy những xung đột kéo dài giữa lợi ích nông nghiệp ở vùng Trung Tây, việc bảo vệ ngành lọc dầu và các yêu cầu về môi trường - những yếu tố luôn chi phối các cuộc thảo luận về chính sách nhiên liệu tại Mỹ.